Trump shkarkon drejtorin kombëtar të sigurisë kibernetike Sean Cairncross pas valës së defekteve në SHBA
Sean Cairncross është larguar nga posti i drejtorit kombëtar të sigurisë kibernetike të SHBA-së, pas një serie ndërprerjesh teknologjike që prekën fluturimet, bankat dhe një rrjet të brendshëm të NSA-së. Detyrën do ta marrë përkohësisht Kirsten Davies nga Pentagoni.
Presidenti amerikan Donald Trump ka shkarkuar drejtorin kombëtar të sigurisë kibernetike, Sean Cairncross. Largimi vjen pas një serie ndërprerjesh teknologjike që kanë goditur transportin ajror, bankat, shërbime të mëdha dixhitale dhe një rrjet të brendshëm të Agjencisë së Sigurisë Kombëtare (NSA). Lajmin e kanë raportuar Reuters dhe Fox News, duke cituar burime pranë Shtëpisë së Bardhë. Postin do ta drejtojë përkohësisht Kirsten A. Davies, drejtoresha e informacionit në Pentagon.
Arsyet e largimit
Sipas një burimi pranë Shtëpisë së Bardhë, të cituar nga Reuters, Trump e mbështeti plotësisht shkarkimin. Arsyeja e dhënë është se Cairncross nuk kishte përvojën dhe kualifikimet e specializuara që kërkon pozicioni. Shtëpia e Bardhë ka konfirmuar se ai po largohet nga administrata, por rrethanat e plota të largimit nuk janë bërë publike.
Disa media japin një tablo tjetër. Agjencia Axios raportoi se largimi ishte përshkruar si miqësor dhe se Cairncross nuk dëshironte të qëndronte në detyrë edhe dy vite të tjera. Sipas burimeve të Axios, largimi në këtë moment i jep administratës kohë që Senati të konfirmojë një pasardhës përpara se demokratët të marrin kontrollin e tij në janar. Edhe një zyrtar i administratës i tha veçmas Fox News se Cairncross nuk kishte dëshirë të vazhdonte edhe dy vite.
Nuk është konfirmuar nëse ndërprerjet e fundit teknologjike janë shkaku i drejtpërdrejtë i shkarkimit. Data e saktë e largimit ende nuk dihet.
Në deklaratën e lamtumirës, sipas Java News, Cairncross e quajti shërbimin në administratën Trump një nder të veçantë. Ai tha se largohet krenar për punën në forcimin e mbrojtjes kibernetike amerikane, në mbrojtjen e infrastrukturës kritike dhe në përballjen me kërcënimet e huaja.
Kush është Cairncross dhe çfarë bën zyra që drejtonte
Cairncross e mori detyrën zyrtarisht më 4 gusht 2025, pasi u konfirmua nga Senati. Ai drejtonte Zyrën e Drejtorit Kombëtar të Kibernetikës, e cila koordinon politikat dhe strategjinë e sigurisë kibernetike në të gjithë qeverinë federale. Institucioni u krijua në vitin 2021. Drejtori i tij këshillon presidentin për politikat në këtë fushë, përfshirë mbrojtjen e të dhënave, sigurinë e informacionit dhe parandalimin e aktiviteteve keqdashëse në hapësirën dixhitale.
Sipas raportimeve, Cairncross ishte përfshirë edhe në vendimmarrjen e administratës për sigurinë e inteligjencës artificiale. Ai kishte gjithashtu një rol të rëndësishëm në marrëdhëniet me kompanitë e mëdha të këtij sektori.
Zëvendësuesja: Kirsten Davies
Kirsten A. Davies, e konfirmuar më parë nga Senati, aktualisht është drejtoresha e informacionit në Departamentin e Mbrojtjes. Euronews Albania e përmend këtë institucion si Departamenti i Luftës. Në Pentagon, ajo ka qenë këshilltarja kryesore e sekretarit Pete Hegseth për menaxhimin e informacionit, teknologjinë, sigurinë kibernetike dhe mbrojtjen e sistemeve informative. Disa media, si BalkanWeb dhe Panorama, e shkruajnë mbiemrin e saj "Davis".
Davies do ta ushtrojë detyrën përkohësisht. Emërimi i një drejtuesi të përhershëm kërkon miratimin e Senatit.
Sekretari i Shtetit, Marco Rubio, e uroi në rrjetin X:
“Urime drejtoreshës së re kombëtare të sigurisë kibernetike, Kirsten Davies. Pres me kënaqësi të bashkëpunojmë për të forcuar sigurinë kibernetike të Amerikës”
Drejtori i Inteligjencës Kombëtare, Jay Clayton, theksoi se Davies ka gati dy dekada përvojë drejtuese në sektorin e teknologjisë. Ai shkroi: “Përvoja e saj do të jetë një aset i rëndësishëm për administratën Trump në këtë detyrë të re.” Sekretari i Mbrojtjes, Pete Hegseth, e cilësoi atë një profesioniste të përkushtuar dhe një patriote.
Davies falënderoi Presidentin Trump, zëvendësshefin e kabinetit Stephen Miller dhe Hegseth për besimin. Sipas saj, SHBA-ja ndodhet në një moment vendimtar për të ardhmen teknologjike. Ajo shkroi: “Sfida dhe mundësia jonë është të bëhemi një fuqi dominuese në hapësirën kibernetike për brezat që do të vijnë.”
Vala e ndërprerjeve teknologjike
Mediat nuk përputhen për kohëzgjatjen e problemeve. Shqiptarja.com dhe BalkanWeb flasin për rreth një javë, ndërsa disa media të tjera shkruajnë për disa javë. Problemet prekën transportin ajror dhe sistemet e disa bankave të mëdha, mes tyre JPMorgan Chase. Ato goditën edhe shërbimet e Microsoft dhe Apple, rrjetin hotelier Marriott, Shërbimin Kombëtar të Motit dhe sistemet e brendshme të NSA-së.
Incidenti më i rëndë ndodhi më 13 nëntor. Një defekt në sistemet e Administratës Federale të Aviacionit (FAA) pezulloi fluturimet në të gjithë vendin për rreth pesë orë. Sipas Shqiptarja.com, mijëra fluturime u anuluan, ndërsa BalkanWeb shkruan se u prekën mbi 18 mijë fluturime. Autoritetet thanë se problemi nisi pas ndërhyrjeve të një kompanie kontraktore në instalimet elektrike të sistemit të kontrollit të trafikut ajror, të cilat e mbingarkuan atë.
Shqetësim të veçantë shkaktoi ndërprerja e një rrjeti komunikimi të klasifikuar të NSA-së. Sipas BalkanWeb, ajo dyshohet të ketë ardhur nga një problem teknik gjatë mirëmbajtjes së planifikuar.
Pa prova për sulm kibernetik
Zyrtarët amerikanë kanë hedhur poshtë hamendësimet për sulme hakerash apo ndërhyrje të huaja. Rubio deklaroi në Manila se nuk ka asnjë provë që ndërprerjet të jenë shkaktuar nga hakerë, kriminelë apo qeveri të huaja, apo që incidentet të lidhen me njëri-tjetrin. Clayton tha se, sipas vlerësimeve paraprake, defektet duket se vijnë nga përditësime rutinë të programeve dhe nga modernizimi i sistemeve. Sekretari i Sigurisë Kombëtare, Markwayne Mullin, u tha ligjvënësve se hetimet nuk kanë gjetur shenja të një veprimtarie të përbashkët keqdashëse.
Trump u ka bërë thirrje amerikanëve të qëndrojnë të qetë. Nga ana tjetër, demokratët kanë kritikuar menaxhimin e situatës nga administrata. Ata paralajmërojnë se mbrojtja kibernetike amerikane nuk po ecën me të njëjtin ritëm me kërcënimet e reja që sjell zhvillimi i inteligjencës artificiale.
Në mars, administrata Trump publikoi një strategji shtatëfaqëshe për sigurinë kibernetike. Ajo parashikon thjeshtimin e rregulloreve, modernizimin e sistemeve federale, forcimin e mbrojtjes së infrastrukturës kritike dhe ruajtjen e epërsisë teknologjike amerikane, veçanërisht në inteligjencën artificiale.
Burimet
- Shqiptarja.com: Vala e defekteve teknologjike në SHBA, shkarkohet drejtori Kombëtar për Sigurinë Kibernetike, Sean Cairncross
- Euronews Albania: Problemet në sistemet teknologjike amerikane, Trump largon nga detyra drejtorin e sigurisë kibernetike
- Java News: Ndërprerjet dhe dështimet teknologjike, Trump shkarkon shefin e sigurisë kibernetike
- Vizion Plus: SHBA shkarkon drejtorin e sigurisë kibernetike pas kaosit teknologjik
- ABC News: SHBA/ Presidenti Trump shkarkon drejtorin e sigurisë kibernetike, Sean Cairncross
- Telegrafi: Trump shkarkon drejtorin e sigurisë kibernetike
- Lapsi: Presidenti Trump shkarkon drejtorin e sigurisë kibernetike, Sean Cairncross
- BalkanWeb: Vala e defekteve teknologjike në SHBA, shkarkohet shefi i sigurisë kibernetike në Shtëpinë e Bardhë
- Panorama: Ndërprerjet në sistemet dixhitale të SHBA, Trump shkarkon shefin e sigurisë kibernetike në Shtëpinë e Bardhë