{"id":94155,"date":"2025-10-08T07:48:12","date_gmt":"2025-10-08T07:48:12","guid":{"rendered":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=94155"},"modified":"2025-10-08T07:48:47","modified_gmt":"2025-10-08T07:48:47","slug":"vendi-i-varrit-te-genghis-khan-it-mbetet-nje-mister-a-mund-ta-zgjidhe-shkenca-moderne-kete-enigme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/vendi-i-varrit-te-genghis-khan-it-mbetet-nje-mister-a-mund-ta-zgjidhe-shkenca-moderne-kete-enigme\/","title":{"rendered":"Vendi i varrit t\u00eb Genghis Khan-it mbetet nj\u00eb mister. &#8211; A mund ta zgjidh\u00eb shkenca moderne k\u00ebt\u00eb enigm\u00eb?"},"content":{"rendered":"<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"94156\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/vendi-i-varrit-te-genghis-khan-it-mbetet-nje-mister-a-mund-ta-zgjidhe-shkenca-moderne-kete-enigme\/auto_img_29161759866346\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?fit=900%2C582&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"900,582\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"auto_IMG_29161759866346\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?fit=300%2C194&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?fit=900%2C582&amp;ssl=1\" class=\"alignnone wp-image-94156\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?resize=694%2C449&#038;ssl=1\" width=\"694\" height=\"449\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?resize=300%2C194&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?resize=768%2C497&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?resize=450%2C291&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?resize=600%2C388&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?resize=400%2C259&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?w=900&amp;ssl=1 900w\" sizes=\"auto, (max-width: 694px) 100vw, 694px\" \/><\/p>\n<p><strong><span>Nga Parissa DJangi\/<\/span><\/strong><\/p>\n<p>Kur Genghis Khan vdiq n\u00eb vitin 1227, ai la pas nj\u00eb Mongoli t\u00eb bashkuar, nj\u00eb perandori t\u00eb pafundme dhe nj\u00eb mister t\u00eb pazgjidhur,\u00a0vendin e varrit t\u00eb tij. Ai e mbajti sekret vendndodhjen e varrimit, duke siguruar q\u00eb eshtrat e tij t\u00eb pushonin n\u00eb paqe dhe t\u00eb mos shqet\u00ebsoheshin kurr\u00eb.<\/p>\n<p>Megjith\u00ebse ky sekret ka mbetur p\u00ebr shekuj, disa studiues shpresojn\u00eb ende t\u00eb gjejn\u00eb varrin e Genghis Khan-it, gj\u00eb q\u00eb do t&#8217;i jepte fund nj\u00eb prej jet\u00ebve m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme dhe m\u00eb t\u00eb debatuara n\u00eb histori. P\u00ebr disa, ai kujtohet si themeluesi i Mongolis\u00eb; p\u00ebr t\u00eb tjer\u00ebt, si pushtuesi i pam\u00ebshirsh\u00ebm q\u00eb ngriti nj\u00eb perandori me gjak dhe hekur.<\/p>\n<p>N\u00ebse varri ekziston ende, shum\u00eb ekspert\u00eb besojn\u00eb se ndodhet n\u00eb nj\u00eb tok\u00eb t\u00eb shenjt\u00eb, n\u00eb maj\u00eb t\u00eb nj\u00eb mali t\u00eb larg\u00ebt dhe t\u00eb paarritsh\u00ebm, t\u00eb mbrojtur me ligj dhe tradit\u00eb. Disa studiues, si eksploruesi i National Geographic, Albert Lin, kan\u00eb p\u00ebrdorur teknologji t\u00eb avancuara p\u00ebr ta k\u00ebrkuar varrin n\u00eb m\u00ebnyra t\u00eb reja e joinvazive. Por t\u00eb tjer\u00eb mendojn\u00eb se k\u00ebrkimi \u00ebsht\u00eb i kot\u00eb dhe bie ndesh me d\u00ebshirat e vet\u00eb Khan-it.<\/p>\n<p><strong>Kush ishte Genghis Khan-i?<\/strong><\/p>\n<p>Para se t\u00eb b\u00ebhej Genghis Khan-i, ai quhej Tem\u00fcjin, an\u00ebtar i fisit Borgijin, lindur rreth vitit 1160.<\/p>\n<p>N\u00eb at\u00eb koh\u00eb, Mongolia ishte e ndar\u00eb n\u00eb klane nomade q\u00eb luftonin shpesh p\u00ebr pushtet. I ati, Yesugei, ishte nj\u00eb luft\u00ebtar i njohur p\u00ebr aft\u00ebsit\u00eb e tij, por edhe p\u00ebr armiq\u00ebsit\u00eb q\u00eb krijoi,\u00a0t\u00eb cil\u00ebt e helmuan kur Tem\u00fcjin ishte rreth n\u00ebnt\u00eb vje\u00e7.<\/p>\n<p>Nj\u00eb nga armiqt\u00eb e tij, fisi Merkit,\u00a0&#8220;u kthye kund\u00ebr Tem\u00fcjin-it\u00a0kur ai u b\u00eb mjaftuesh\u00ebm i rritur,&#8221;\u00a0thot\u00eb Lin. Edhe pse ata arrit\u00ebn ta rr\u00ebmbenin gruan e tij t\u00eb sapomartuar, B\u00f6rte-n, Tem\u00fcjin-i\u00a0shp\u00ebtoi. Ai u ndoq deri n\u00eb maj\u00eb t\u00eb malit t\u00eb shenjt\u00eb Burkhan Khaldun, pjes\u00eb e vargmalit Khentii n\u00eb Mongolin\u00eb lindore.\u00a0&#8220;Thuhet se atje ai u lut n\u00eb \u00e7do drejtim ndaj per\u00ebndis\u00eb s\u00eb qiellit, Tengri, dhe nga ai moment arriti t&#8217;u\u00a0shp\u00ebtonte armiqve.&#8221;<\/p>\n<p>Tem\u00fcjin u kthye gjall\u00eb nga mali, por pa gruan e tij. K\u00ebshtu filloi t\u00eb krijonte aleanca p\u00ebr t\u00eb mposhtur Merkit\u00ebt dhe p\u00ebr t\u00eb shp\u00ebtuar B\u00f6rte-n. Ata jo vet\u00ebm q\u00eb i mposht\u00ebn, por i shuan plot\u00ebsisht.<\/p>\n<p>Pas k\u00ebsaj, Tem\u00fcjin-i\u00a0nisi nj\u00eb fushat\u00eb p\u00ebr t\u00eb bashkuar fiset e rajonit, duke grumbulluar ushtri, pasuri dhe respekt. N\u00eb vitin 1206, udh\u00ebheq\u00ebsit e klaneve i dhan\u00eb nj\u00eb titull t\u00eb ri: Genghis Khan,\u00a0&#8220;mbreti i gjith\u00e7kaje&#8221;. Ai bashkoi fiset nomade t\u00eb Mongolis\u00eb dhe krijoi Perandorin\u00eb Mongole, e cila u shtri nga Azia Qendrore deri n\u00eb pjes\u00eb t\u00eb Kin\u00ebs, Persis\u00eb dhe Rusis\u00eb.<\/p>\n<p>&#8220;Genghis Khan \u00ebsht\u00eb themeluesi i kombit, ati i t\u00eb gjith\u00eb mongol\u00ebve,&#8221;\u00a0thot\u00eb antropologu Jack Weatherford, autor i\u00a0Genghis Khan and the Making of the Modern World.\u00a0&#8220;Ai u dha nj\u00eb komb t\u00eb bashkuar, nj\u00eb em\u00ebr, nj\u00eb alfabet dhe nj\u00eb ligj.&#8221;<\/p>\n<p><strong>Vdekja dhe varrimi sekret i Genghis Khan-it<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1227, Khan-i\u00a0vdiq gjat\u00eb nj\u00eb fushate kund\u00ebr Perandoris\u00eb Xixia n\u00eb Kin\u00ebn veriore. Askush nuk e di shkakun e sakt\u00eb t\u00eb vdekjes, por nj\u00eb burim i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm,\u00a0Historia Sekrete e Mongol\u00ebve, jep vet\u00ebm nj\u00eb fraz\u00eb:\u00a0&#8220;N\u00eb vitin e Derrit [1227], Genghis Khan-i\u00a0u ngjit n\u00eb qiell,&#8221;\u00a0thot\u00eb Weatherford.<\/p>\n<p>M\u00eb von\u00eb, kronikan\u00ebt shtuan versione t\u00eb ndryshme,\u00a0nga r\u00ebnia nga kali, tek nj\u00eb plag\u00eb shigjete apo edhe kastrimi. Studiues m\u00eb t\u00eb rinj kan\u00eb propozuar se ndoshta ai vdiq nga murtaja bubonike.<\/p>\n<p>Thuhet se trupi i tij u kthye fshehurazi n\u00eb Mongoli p\u00ebr t&#8217;u varrosur. Legjendat tregojn\u00eb se t\u00eb gjith\u00eb ata q\u00eb shoq\u00ebruan procesionin u vran\u00eb p\u00ebr t\u00eb ruajtur sekretin, ose se ndjek\u00ebsit e tij devijuan rrjedh\u00ebn e nj\u00eb lumi p\u00ebr t\u00eb fshehur vendin.<\/p>\n<p>&#8220;Asgj\u00eb nga k\u00ebto nuk mb\u00ebshtetet nga ndonj\u00eb prov\u00eb,&#8221;\u00a0thot\u00eb Weatherford.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, mungesa e t\u00eb dh\u00ebnave mbi varrin mendohet t\u00eb ket\u00eb qen\u00eb e q\u00ebllimshme, p\u00ebr t\u00eb penguar armiqt\u00eb t\u00eb p\u00ebrdhosnin trupin ose t\u00eb shqet\u00ebsonin shpirtin e Khan-it.<\/p>\n<p>&#8220;N\u00ebse doje t&#8217;i merrje dikujt tok\u00ebn ose fuqin\u00eb shpirt\u00ebrore, do t\u00eb shkat\u00ebrroje varret e paraardh\u00ebsve t\u00eb tyre,&#8221;\u00a0shpjegon Lin.<\/p>\n<p><strong>Si mund t\u00eb ket\u00eb qen\u00eb varrimi i Genghis Khan-it?<\/strong><\/p>\n<p>Arkeologu Jan Bemmann nga Universiteti i Bonit beson se elitat mongole t\u00eb shekullit XIII varroseshin n\u00eb arkivole druri\u00a0&#8220;n\u00eb zona t\u00eb larg\u00ebta, mbi male&#8221;. Sipas tij, burrat si Khan-i\u00a0do t\u00eb\u00a0jen\u00eb\u00a0varrosur me sende personale,\u00a0si\u00a0&#8220;shigjeta dhe hark&#8221;\u00a0apo\u00a0&#8220;pajisje kalor\u00ebsiake&#8221;,\u00a0q\u00eb i identifikonin si luft\u00ebtar\u00eb.<\/p>\n<p>Nga ana tjet\u00ebr,\u00a0Weatherford mendon se Genghis Khan-i\u00a0mund t\u00eb jet\u00eb\u00a0&#8220;mb\u00ebshtjell\u00eb me lesh dhe varrosur drejtp\u00ebrdrejt n\u00eb tok\u00eb&#8221;, pasi ai\u00a0&#8220;krenohej q\u00eb jetonte nj\u00ebsoj si ushtar\u00ebt e tij&#8221;.<\/p>\n<p>Ka edhe mund\u00ebsi q\u00eb ai t\u00eb mos jet\u00eb varrosur fare. Disa mongol\u00eb praktikonin varrime qiellore,\u00a0nj\u00eb form\u00eb nomade ku\u00a0&#8220;trupi vendosej n\u00eb maj\u00eb t\u00eb malit dhe lihej atje,&#8221;\u00a0shpjegon Lin.<\/p>\n<p>Cilado qoft\u00eb m\u00ebnyra, shum\u00eb besojn\u00eb se vendpushimi i fundit i Genghis Khan-it\u00a0\u00ebsht\u00eb mali i shenjt\u00eb Burkhan Khaldun,\u00a0simbol i siguris\u00eb, transformimit dhe shpirtit mongol, sot pjes\u00eb e trash\u00ebgimis\u00eb bot\u00ebrore t\u00eb UNESCO-s.<\/p>\n<p>Por arkeolog\u00ebt nuk mund ta eksplorojn\u00eb malin lirisht. Burkhan Khaldun \u00ebsht\u00eb nj\u00eb vend i shenjt\u00eb i familjes perandorake dhe ndodhet n\u00eb nj\u00eb zon\u00eb t\u00eb ndaluar, shpjegon Lin. Vizitat k\u00ebrkojn\u00eb leje t\u00eb posa\u00e7me nga shteti, dhe qasja zakonisht i lejohet vet\u00ebm shaman\u00ebve dhe zyrtar\u00ebve mongol\u00eb.<\/p>\n<p><strong>K\u00ebrkimi p\u00ebr varrin n\u00eb shekullin XXI<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2008, Albert Lin propozoi p\u00ebrdorimin e teknologjis\u00eb s\u00eb avancuar,\u00a0duke p\u00ebrfshir\u00eb satelit\u00ebt, dron\u00ebt, radar\u00ebt q\u00eb dep\u00ebrtojn\u00eb n\u00eb tok\u00eb, magnetometrin\u00eb dhe induksionin elektromagnetik,\u00a0p\u00ebr t\u00eb v\u00ebzhguar nga af\u00ebr malin Burkhan Khaldun pa e\u00a0prekur\u00a0tok\u00ebn. Ekipi i tij p\u00ebrfshiu edhe publikun p\u00ebrmes nj\u00eb fushate t\u00eb par\u00eb t\u00eb k\u00ebtij\u00a0lloji, ku vullnetar\u00ebt ndihmonin n\u00eb shqyrtimin e imazheve satelitore me rezolucion shum\u00eb t\u00eb lart\u00eb. Kjo qasje joinvazive ishte thelb\u00ebsore p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb lejen e\u00a0qasjes\u00a0n\u00eb mal.<\/p>\n<p>Si pjes\u00eb e projektit t\u00eb financuar nga Shoq\u00ebria Komb\u00ebtare Gjeografike,\u00a0&#8220;Lugina e Khan-\u00ebve&#8221;, Lin dhe ekipi i tij zbuluan mij\u00ebra artefakte,\u00a0p\u00ebrfshir\u00eb tjegulla \u00e7atie, dru t\u00eb djegur dhe dh\u00ebmb\u00eb kali,\u00a0q\u00eb datojn\u00eb n\u00eb periudh\u00ebn e vdekjes s\u00eb Genghis Khan-it dhe menj\u00ebher\u00eb pas saj.<\/p>\n<p>Ata gjet\u00ebn gjithashtu at\u00eb q\u00eb Lin e p\u00ebrshkruan si\u00a0&#8220;nj\u00eb tum\u00eb&#8221;\u00a0dhe\u00a0&#8220;nj\u00eb faltore gjigante&#8221;\u00a0n\u00eb maj\u00eb t\u00eb malit.\u00a0&#8220;Mongol\u00ebt ishin nomad\u00eb, ndaj nuk nd\u00ebrtonin struktura t\u00eb p\u00ebrhershme,&#8221;\u00a0shpjegon ai. Prandaj, fakti q\u00eb ekziston nj\u00eb nd\u00ebrtim i till\u00eb n\u00eb mal sugjeron se ai ka pasur nj\u00eb funksion ceremonial.<\/p>\n<p>Por a mund t\u00eb jet\u00eb kjo pjes\u00eb e varrit t\u00eb Genghis Khan-it? Lin thot\u00eb se nuk ka asnj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebr ta ditur pa e hetuar fizikisht vendin.<\/p>\n<p>&#8220;Nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb nj\u00eb penges\u00eb teknologjike,&#8221;\u00a0thekson ai.\u00a0&#8220;Tashm\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb vendim q\u00eb u p\u00ebrket vet\u00eb mongol\u00ebve,\u00a0n\u00ebse duan apo jo t\u00eb zbulojn\u00eb \u00e7far\u00eb ndodhet n\u00ebn at\u00eb struktur\u00eb.&#8221;<\/p>\n<p><strong>A ka ende r\u00ebnd\u00ebsi k\u00ebrkimi p\u00ebr varrin?<\/strong><\/p>\n<p>N\u00ebse varri i Genghis Khan-it ekziston ende, ekspert\u00ebt thon\u00eb se ai \u00ebsht\u00eb shum\u00eb m\u00eb tep\u00ebr se nj\u00eb vend varrimi. P\u00ebr shum\u00eb mongol\u00eb, ai\u00a0&#8220;do t\u00eb ishte nj\u00eb qenie e gjall\u00eb q\u00eb ende p\u00ebrmban shpirtin e Genghis Khan-it,&#8221;\u00a0thot\u00eb Lin.<\/p>\n<p>N\u00eb p\u00ebrputhje me besimet mongole, akti i\u00a0&#8220;vizitimit t\u00eb varrit \u00ebsht\u00eb nj\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr ta thirrur shpirtin nga qielli,&#8221;\u00a0shpjegon Weatherford.<\/p>\n<p>Edhe pas 800 vitesh, populli mongol mbetet jasht\u00ebzakonisht mbrojt\u00ebs ndaj themeluesit t\u00eb kombit t\u00eb tyre, dhe kjo ndjenj\u00eb ndikon n\u00eb q\u00ebndrimin e tyre ndaj varrit.<\/p>\n<p>&#8220;Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje trash\u00ebgimie p\u00ebr kombin mongol,&#8221;\u00a0thot\u00eb arkeologu Joshua Wright nga Universiteti i Aberdeenit.\u00a0&#8220;Askush atje nuk \u00ebsht\u00eb i interesuar ta zhvarros\u00eb apo t\u00eb ekspozoj\u00eb \u00e7far\u00ebdo mbetjeje.&#8221;<\/p>\n<p>Wright shton se \u00ebsht\u00eb praktik\u00eb standarde n\u00eb arkeologjin\u00eb moderne t\u00eb punohet n\u00eb p\u00ebrputhje me d\u00ebshirat e komuniteteve pasardh\u00ebse.\u00a0&#8220;N\u00ebse kombi modern mongol nuk ka interes ta hap\u00eb varrin e Genghis Khan-it, askush nuk do ta b\u00ebj\u00eb,&#8221;\u00a0thekson ai.<\/p>\n<p>Mungesa e interesit t\u00eb Mongolis\u00eb p\u00ebr ta gjetur varrin ngre pyetje mbi vler\u00ebn e nj\u00eb zbulimi t\u00eb till\u00eb dhe \u00e7far\u00eb mund t\u00eb humbet prej tij.<\/p>\n<p>&#8220;Nuk duhet ta k\u00ebrkojm\u00eb varrin e tij,&#8221; argumenton Weatherford. &#8220;[Genghis Khan-i] e ka th\u00ebn\u00eb qart\u00eb: &#8216;Le t\u00eb vdes\u00eb trupi im, le t\u00eb jetoj\u00eb Kombi im!&#8217; Ai e kishte seriozisht k\u00ebt\u00eb, po ashtu edhe mongol\u00ebt. Kjo nuk \u00ebsht\u00eb bes\u00ebtytni, \u00ebsht\u00eb respekt.&#8221;<\/p>\n<p><strong>NationalGeographic\u00a0<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Parissa DJangi\/ Kur Genghis Khan vdiq n\u00eb vitin 1227, ai la pas nj\u00eb Mongoli t\u00eb bashkuar, nj\u00eb perandori t\u00eb pafundme dhe nj\u00eb mister t\u00eb pazgjidhur,\u00a0vendin e varrit t\u00eb tij. Ai e mbajti sekret vendndodhjen e varrimit, duke siguruar q\u00eb eshtrat e tij t\u00eb pushonin n\u00eb paqe dhe t\u00eb mos shqet\u00ebsoheshin kurr\u00eb. Megjith\u00ebse ky sekret [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":94156,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[87,85,86],"tags":[],"class_list":["post-94155","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arte","category-histori","category-trashegimi-kulturore"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/auto_IMG_29161759866346.jpeg?fit=900%2C582&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-ouD","jetpack-related-posts":[{"id":100716,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/avione-private-darka-ne-paris-me-ramen-dhe-8-6-mln-te-vjedhura-ron-yeffet-perfundon-ne-gjykaten-e-miamit\/","url_meta":{"origin":94155,"position":0},"title":"Avion\u00eb privat\u00eb, darka n\u00eb Paris me Ram\u00ebn dhe 8.6 mln $ t\u00eb vjedhura, Ron Yeffet p\u00ebrfundon n\u00eb gjykat\u00ebn e Miamit\u2026","author":"Kurt Farka","date":"May 29, 2026","format":false,"excerpt":"29 Maji 2026 Biznesmeni izraelit, Ron Yeffet, i cili njihet si mik i ngusht\u00eb me kryeministrin Edi Rama dhe q\u00eb mori monopolin e industris\u00eb s\u00eb ushtris\u00eb shqiptare, ka p\u00ebrfunduar n\u00eb nj\u00eb gjykat\u00eb amerikane. Z. Ron Yeffet deklaroi n\u00eb gjykat\u00ebn e Miamit se humbi 30 milion\u00eb dollar\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri nga padia\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/foto-6-rama-yeffet-900x570-1.jpg?fit=900%2C570&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/foto-6-rama-yeffet-900x570-1.jpg?fit=900%2C570&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/foto-6-rama-yeffet-900x570-1.jpg?fit=900%2C570&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/foto-6-rama-yeffet-900x570-1.jpg?fit=900%2C570&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100388,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/pse-kurani-ishte-nder-librat-me-te-shitur-mes-te-krishtereve-ne-ameriken-e-shekullit-xviii\/","url_meta":{"origin":94155,"position":1},"title":"Pse Kurani ishte nd\u00ebr librat m\u00eb t\u00eb shitur mes t\u00eb krishter\u00ebve n\u00eb Amerik\u00ebn e shekullit XVIII","author":"Kurt Farka","date":"May 18, 2026","format":false,"excerpt":"18 Maji 2026 Islami ka ekzistuar n\u00eb Amerik\u00ebn e Veriut prej qindra vitesh, q\u00eb kur njer\u00ebzit e skllav\u00ebruar t\u00eb sjell\u00eb me forc\u00eb nga Afrika soll\u00ebn me vete edhe fen\u00eb e tyre. N\u00eb vitet 1700, nj\u00eb p\u00ebrkthim anglisht i Kuranit u b\u00eb madje nd\u00ebr librat m\u00eb t\u00eb shitur mes protestant\u00ebve n\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/640-0-kurani-1778963834-1.jpeg?fit=640%2C320&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/640-0-kurani-1778963834-1.jpeg?fit=640%2C320&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/640-0-kurani-1778963834-1.jpeg?fit=640%2C320&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":100164,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/alarm-apo-histori-e-harruar-rasti-i-pare-i-hantavirus-ne-shqiperi\/","url_meta":{"origin":94155,"position":2},"title":"Alarm apo histori e harruar? &#8211; Rasti i par\u00eb i Hantavirus n\u00eb Shqip\u00ebri","author":"Kurt Farka","date":"May 12, 2026","format":false,"excerpt":"12 Maji 2026 Nj\u00eb rast i Hantavirus \u00ebsht\u00eb identifikuar n\u00eb Shqip\u00ebri q\u00eb rreth kat\u00ebr dekada m\u00eb par\u00eb, duke treguar se prania e k\u00ebtij virusi n\u00eb vend nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb fenomen i ri, por nj\u00eb realitet i dokumentuar q\u00eb prej viteve \u201980. Referuar nj\u00eb publikimi n\u00eb revist\u00ebn prestigjioze The Lancet, rasti\u2026","rel":"","context":"In &quot;Histori&quot;","block_context":{"text":"Histori","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/histori\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/640-0-5f86265b9546d1befb9e98e9744fc0c5-1.jpeg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/640-0-5f86265b9546d1befb9e98e9744fc0c5-1.jpeg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/640-0-5f86265b9546d1befb9e98e9744fc0c5-1.jpeg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":100680,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/doreshkrimi-700-vjecar-per-mbretin-artur-del-ne-ankand-vleresohet-deri-ne-2-milione-paund\/","url_meta":{"origin":94155,"position":3},"title":"Dor\u00ebshkrimi 700-vje\u00e7ar per Mbretin Artur del n\u00eb ankand, vler\u00ebsohet deri n\u00eb 2 milion\u00eb paund","author":"Kurt Farka","date":"May 27, 2026","format":false,"excerpt":"27 Maji 2026 Nj\u00eb nga dor\u00ebshkrimet m\u00eb t\u00eb hershme q\u00eb rr\u00ebfen historin\u00eb e Mbretit Artur dhe k\u00ebrkimin p\u00ebr Graalin e Shenjt\u00eb do t\u00eb dal\u00eb n\u00eb ankand n\u00eb korrik, me nj\u00eb vler\u00eb t\u00eb parashikuar nga 1.5 deri n\u00eb 2 milion\u00eb paund. Dor\u00ebshkrimi mesjetar, i dekoruar me flet\u00eb ari dhe ilustrime t\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_image-556-1024x8191779799947-1.jpg?fit=1024%2C819&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_image-556-1024x8191779799947-1.jpg?fit=1024%2C819&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_image-556-1024x8191779799947-1.jpg?fit=1024%2C819&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_image-556-1024x8191779799947-1.jpg?fit=1024%2C819&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100111,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/e-shnderroi-shtepine-ne-berat-ne-muze-artizania-tefta-qose-500-kostume-popullore-puna-e-nje-jete\/","url_meta":{"origin":94155,"position":4},"title":"E shnd\u00ebrroi sht\u00ebpin\u00eb n\u00eb Berat n\u00eb muze, artizania Tefta Qose: &#8211; 500 kostume popullore, puna e nj\u00eb jete","author":"Kurt Farka","date":"May 11, 2026","format":false,"excerpt":"11 Mars 2026 N\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur shum\u00eb tradita rrezikojn\u00eb t\u00eb harrohen, Tefta Qose vazhdon t\u00eb mbaj\u00eb gjall\u00eb artin e krijimit t\u00eb veshjeve popullore. Prej disa vitesh, ajo e ka shnd\u00ebrruar sht\u00ebpin\u00eb e saj n\u00eb lagjen \u201cBarrikad\u00eb\u201d n\u00eb nj\u00eb muze t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, ku \u00e7do cep rr\u00ebfen histori, nd\u00ebrsa \u00e7do veshje\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":100439,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/gjigantet-qe-rikthyen-grafiken-me-ekspozite-te-vecante\/","url_meta":{"origin":94155,"position":5},"title":"Gjigant\u00ebt q\u00eb rikthyen grafiken me ekspozit\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb","author":"Kurt Farka","date":"May 19, 2026","format":false,"excerpt":"19 Maji 2026 Ata njihen m\u00eb s\u00eb shumti p\u00ebr pikturat e tyre t\u00eb gjalla me vaj n\u00eb p\u00eblhur\u00eb, por nj\u00eb ekspozit\u00eb q\u00eb hapet n\u00eb jugper\u00ebndim t\u00eb Anglis\u00eb po fokusohet n\u00eb vend t\u00eb k\u00ebsaj te aft\u00ebsit\u00eb e holla t\u00eb grafik\u00ebs (printimit artistik) t\u00eb artist\u00ebve si \u00c9douard Manet, Vincent van Gogh dhe\u2026","rel":"","context":"In &quot;Arte&quot;","block_context":{"text":"Arte","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/arte\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/535cb01a-c31a-4a95-a760-a2302d52e457.webp?fit=1200%2C852&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/535cb01a-c31a-4a95-a760-a2302d52e457.webp?fit=1200%2C852&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/535cb01a-c31a-4a95-a760-a2302d52e457.webp?fit=1200%2C852&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/535cb01a-c31a-4a95-a760-a2302d52e457.webp?fit=1200%2C852&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/535cb01a-c31a-4a95-a760-a2302d52e457.webp?fit=1200%2C852&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94155","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=94155"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94155\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":94158,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94155\/revisions\/94158"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/94156"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=94155"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=94155"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=94155"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}