{"id":72197,"date":"2023-06-18T09:26:21","date_gmt":"2023-06-18T09:26:21","guid":{"rendered":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=72197"},"modified":"2023-06-18T09:27:24","modified_gmt":"2023-06-18T09:27:24","slug":"22-e-mjekeve-jane-larguar-nga-shqiperia-me-shume-se-gjysma-e-diplomuarve-po-behen-gati-te-ikin-jashte-vendit-rama-rrit-rrogat-e-deputeteve-dhe-ministrave","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/22-e-mjekeve-jane-larguar-nga-shqiperia-me-shume-se-gjysma-e-diplomuarve-po-behen-gati-te-ikin-jashte-vendit-rama-rrit-rrogat-e-deputeteve-dhe-ministrave\/","title":{"rendered":"22% e mjek\u00ebve jan\u00eb larguar nga Shqip\u00ebria. &#8211; M\u00eb shum\u00eb se gjysma e diplomuarve po b\u00ebhen gati t\u00eb ikin jasht\u00eb vendit. &#8211; Rama rrit rrogat e Deputeteve dhe ministrave"},"content":{"rendered":"<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"72198\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/22-e-mjekeve-jane-larguar-nga-shqiperia-me-shume-se-gjysma-e-diplomuarve-po-behen-gati-te-ikin-jashte-vendit-rama-rrit-rrogat-e-deputeteve-dhe-ministrave\/mjeket12-587x396-1\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/mjeket12-587x396-1.jpg?fit=587%2C396&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"587,396\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"mjeket12-587&#215;396-1\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/mjeket12-587x396-1.jpg?fit=300%2C202&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/mjeket12-587x396-1.jpg?fit=587%2C396&amp;ssl=1\" class=\"alignnone wp-image-72198\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/mjeket12-587x396-1.jpg?resize=665%2C448&#038;ssl=1\" width=\"665\" height=\"448\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/mjeket12-587x396-1.jpg?resize=300%2C202&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/mjeket12-587x396-1.jpg?resize=450%2C304&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/mjeket12-587x396-1.jpg?resize=400%2C270&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/mjeket12-587x396-1.jpg?w=587&amp;ssl=1 587w\" sizes=\"auto, (max-width: 665px) 100vw, 665px\" \/><\/p>\n<p><strong>18 Qershor 2023<\/strong><\/p>\n<p><strong>Rreth 1028 mjek\u00eb kan\u00eb emigruar nga vendi dhe p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb 22% t\u00eb stokut t\u00eb mjek\u00ebve n\u00eb Shqip\u00ebri prej 4745 doktor\u00ebsh, evidentoi studimi i fundit i profesor\u00ebve Ilir G\u00ebd\u00ebshi, Russell King dhe Amarildo \u00c7eka, sipas t\u00eb cilit ata q\u00eb emigrojn\u00eb jan\u00eb elita e student\u00ebve t\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb. Fenomeni i largimeve mori p\u00ebrmasa t\u00eb larta n\u00eb dekad\u00ebn e fundit. Rreth 62% e t\u00eb diplomuarve n\u00eb mjek\u00ebsi n\u00eb 2018-2022 p\u00ebrgatiten t\u00eb largohen.<\/strong><\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb vit akademik, n\u00eb fushat e studimit q\u00eb lidhen me sh\u00ebndet\u00ebsin\u00eb, jan\u00eb 22,834 student\u00eb t\u00eb cil\u00ebt p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb 18% t\u00eb totalit t\u00eb student\u00ebve. Numri i student\u00ebve n\u00eb deg\u00ebt e sh\u00ebndetit \u00ebsht\u00eb m\u00eb i lart\u00eb se nevojat e tregut t\u00eb brendsh\u00ebm, por ky trend lajm\u00ebron tendencat e emigracionit t\u00eb profesionist\u00ebve n\u00eb t\u00eb ardhmen, duke e ekspozuar vendin ton\u00eb ndaj kostove t\u00eb larta t\u00eb emigrimit t\u00eb kapitalit human. Si mund t\u00eb frenohen largimet dhe si mund t\u00eb p\u00ebrfitojm\u00eb nga diaspora e mjek\u00ebve jasht\u00eb vendit.<\/p>\n<p>Emigracioni \u00ebsht\u00eb nj\u00eb fenomen i p\u00ebrhapur masivisht n\u00eb popullsin\u00eb shqiptare, n\u00eb t\u00eb gjitha grupmoshat, nivelet arsimore dhe vendbanimet, por n\u00eb disa profesione jetike, si mjek\u00ebsia, largimet jan\u00eb n\u00eb nivele alarmante.<\/p>\n<p>Mjek\u00ebt dhe m\u00ebsuesit jan\u00eb themeli i sh\u00ebrbimeve publike n\u00eb \u00e7do shtet. Largimi masiv i mjek\u00ebve, sidomos elitave t\u00eb reja, lajm\u00ebron dob\u00ebsi n\u00eb sh\u00ebrbimin sh\u00ebndet\u00ebsor n\u00eb nj\u00eb popullsi q\u00eb po plaket me shpejt\u00ebsi dhe barra e s\u00ebmundjeve sa vjen e rritet.<\/p>\n<p>Nj\u00eb studim i thelluar i ekspert\u00ebve Ilir G\u00ebdeshi (Qendra e Studimeve Ekonomike dhe Sociale), Russell King (Departamenti i Gjeografis\u00eb, Universiteti i Sussex) dhe Amarildo \u00c7eka (Shkolla e Popullsis\u00eb dhe Sh\u00ebndetit Publik, British Columbia) tregoi se n\u00eb vitin 2020, brenda vendit num\u00ebroheshin gjithsej 4745 doktor\u00eb, nd\u00ebrsa jasht\u00eb vendit ishin 1028 t\u00eb till\u00eb.<\/p>\n<p>Si\u00e7 shihet, mjek\u00ebt q\u00eb jan\u00eb t\u00eb pun\u00ebsuar jasht\u00eb vendit jan\u00eb sa 22% e atyre brenda vendit. Dega e mjek\u00ebsis\u00eb n\u00eb vend \u00ebsht\u00eb m\u00eb e shtrenjta p\u00ebr nga kostot dhe koha q\u00eb duhet p\u00ebr shkollim. P\u00ebr formimin e nj\u00eb mjeku specialist duhen 6 vite studime t\u00eb p\u00ebrgjithshme dhe specializimet q\u00eb zgjasin deri n\u00eb kat\u00ebr vite.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 2021, buxheti i Fakultetit t\u00eb Mjek\u00ebsis\u00eb ishte rreth 1,4 miliard\u00eb lek\u00eb, ose rreth 13 milion\u00eb euro. Shpenzimet e drejtp\u00ebrdrejta nga buxheti, pa llogaritur shpenzimet e familjeve, p\u00ebr t\u00eb shkolluar nj\u00eb gjenerat\u00eb t\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme jan\u00eb rreth 80 milion\u00eb euro, por kostot jan\u00eb t\u00eb pallogaritshme nga mungesa e tyre n\u00eb tregun shqiptare t\u00eb pun\u00ebs.<\/p>\n<p>Anketat e viteve t\u00eb fundit tregojn\u00eb nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb madhe p\u00ebr t\u00eb emigruar te moshat e reja, por fenomeni \u00ebsht\u00eb i lart\u00eb n\u00eb fushat e sh\u00ebndetit, me q\u00ebllim largimin.<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat e fundit zyrtare tregojn\u00eb se numri i student\u00ebve n\u00eb arsimin e lart\u00eb ka p\u00ebsuar r\u00ebnie me rreth 13% nga 2019 \u2013 2023, por n\u00eb deg\u00ebt ku mund t\u00eb gjesh pun\u00eb n\u00eb emigracion ka rritje.<\/p>\n<p>Numri total i student\u00ebve u tkurr me 17,700 q\u00eb nga viti 2019 me r\u00ebnie 12.7%, por nga ana tjet\u00ebr, m\u00eb shum\u00eb t\u00eb rinj zgjodh\u00ebn deg\u00ebt n\u00eb fush\u00ebn \u201cSh\u00ebndet dhe mir\u00ebqenie\u201d.<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb vit akademik, n\u00eb fushat e studimit q\u00eb lidhen me sh\u00ebndet\u00ebsin\u00eb jan\u00eb 22,834 student\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb 18% t\u00eb gjith\u00eb totalit t\u00eb student\u00ebve. Numri i student\u00ebve me drejtim deg\u00ebt e sh\u00ebndetit \u00ebsht\u00eb m\u00eb i lart\u00eb se nevojat e tregut t\u00eb brendsh\u00ebm, por ky trend lajm\u00ebron tendencat e emigracionit t\u00eb profesionist\u00ebve n\u00eb t\u00eb ardhmen.<\/p>\n<p>Burimet nga Fakulteti i Infermieris\u00eb tregojn\u00eb se shumica e student\u00ebve, q\u00eb n\u00eb vit t\u00eb par\u00eb regjistrohen n\u00eb m\u00ebsimin e gjuh\u00ebs gjermane, me q\u00ebllim q\u00eb kur t\u00eb ken\u00eb mbaruar studimet t\u00eb ken\u00eb aft\u00ebsit\u00eb gjuh\u00ebsore p\u00ebr t\u2019u pun\u00ebsuar n\u00eb tregun gjerman.<\/p>\n<p>Nga t\u00eb gjitha fushat e studimit, numri i student\u00ebve n\u00eb kat\u00ebr vitet e fundit u rrit vet\u00ebm n\u00eb deg\u00ebt e inxhinieris\u00eb dhe sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb, nd\u00ebrsa n\u00eb disa fusha ka r\u00ebnie t\u00eb mpreht\u00eb t\u00eb student\u00ebve.<\/p>\n<p>Studimi i fundit tregon se emigrimi po t\u00ebrheq elit\u00ebn e student\u00ebve t\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb. \u201cNe ishim 25 student\u00eb n\u00eb klas\u00ebn time t\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n<p>Nga student\u00ebt m\u00eb t\u00eb mir\u00eb, asnj\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri. Un\u00eb jam n\u00eb SHBA, nj\u00eb n\u00eb Suedi, shumica jan\u00eb n\u00eb Gjermani. Shum\u00eb nga koleg\u00ebt, dikur student\u00eb t\u00eb shk\u00eblqyer n\u00eb mjek\u00ebsi, nuk punojn\u00eb m\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri. \u00cbsht\u00eb shum\u00eb e trisht\u00eb q\u00eb elita e student\u00ebve t\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb ka emigruar\u201d \u2013 \u00ebsht\u00eb shprehur Gjoni, mjek n\u00eb SHBA n\u00eb intervist\u00ebn dh\u00ebn\u00eb p\u00ebr autor\u00ebt e studimit.<\/p>\n<p>Fatmir Brahimaj, presidenti i Urdhrit t\u00eb Mjekut, k\u00ebshillon se emigrimi i mjek\u00ebve mund t\u00eb frenohet me nj\u00eb seri reformash q\u00eb duhet t\u00eb p\u00ebrfshijn\u00eb q\u00eb nga rritja e pagave, p\u00ebrmir\u00ebsimin e kushteve t\u00eb pun\u00ebs si infrastruktura, teknologjia, trajnimet dhe kualifikime, pajisje m\u00eb t\u00eb mira me barna e pajisje mjek\u00ebsore.<\/p>\n<p>Z. Ibrahimaj tha se mbrojtja ligjore ndaj mjek\u00ebve duhet\u00a0t\u00eb rritet dhe gjithashtu mund\u00ebsit\u00eb p\u00ebr rritjen n\u00eb karrier\u00eb.<\/p>\n<p><strong>62% e t\u00eb diplomuarve n\u00eb mjek\u00ebsi n\u00eb 2018-2022 synojn\u00eb t\u00eb ikin<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb munges\u00eb t\u00eb baz\u00ebs s\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb mjek\u00ebve q\u00eb kan\u00eb emigruar nga Shqip\u00ebria, autor\u00ebt kan\u00eb ballafaquar tre burime q\u00eb tregojn\u00eb madh\u00ebsin\u00eb e p\u00ebraf\u00ebrt dhe dinamik\u00ebn e rritjes s\u00eb k\u00ebtij segmenti t\u00eb diaspor\u00ebs shqiptare.<\/p>\n<p>Burimi i par\u00eb \u00ebsht\u00eb \u201cCertifikata e sjelljes s\u00eb mir\u00eb\u201d, e l\u00ebshuar nga Urdhri Shqiptar i Mjekut te mjek\u00ebt q\u00eb d\u00ebshirojn\u00eb t\u00eb emigrojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb ushtruar dhe p\u00ebr t\u00eb avancuar profesionin e tyre.<\/p>\n<p>Themeluar n\u00eb vitin 1993, menj\u00ebher\u00eb pas p\u00ebrfundimit t\u00eb komunizmit, Urdhri \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebs p\u00ebr regjistrimin e mjek\u00ebve dhe sigurimin e standardeve profesionale. Certifikata konfirmon se mjeku \u00ebsht\u00eb i regjistruar, ushtron profesionin e mjekut dhe nuk i \u00ebsht\u00eb n\u00ebnshtruar mas\u00ebs disiplinore \u201csanksionet\u201d.<\/p>\n<p>Sipas t\u00eb dh\u00ebnave nga ky Urdh\u00ebr, certifikat\u00ebn e kan\u00eb marr\u00eb 809 mjek\u00eb p\u00ebr sjellje t\u00eb mir\u00eb gjat\u00eb periudh\u00ebs 2018-2022. Si tregues, kjo p\u00ebrfaq\u00ebson rreth 61% nga 1322 student\u00eb t\u00eb diplomuar p\u00ebr mjek\u00ebsi t\u00eb p\u00ebrgjithshme n\u00eb Universitetin e Mjek\u00ebsis\u00eb s\u00eb Tiran\u00ebs gjat\u00eb s\u00eb nj\u00ebjt\u00ebs periudh\u00eb. Megjithat\u00eb, jo domosdoshm\u00ebrisht t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb diplomuarit n\u00eb mjek\u00ebsi q\u00eb shkojn\u00eb jasht\u00eb vendit, marrin k\u00ebt\u00eb certifikat\u00eb.<\/p>\n<p>Burimi i dyt\u00eb jan\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat nga OECD, t\u00eb cilat tregojn\u00eb stokun e mjek\u00ebve \u201ct\u00eb arsimuar t\u00eb huaj\u201d n\u00eb vendet kryesore t\u00eb OECD, sipas vendit t\u00eb origjin\u00ebs s\u00eb k\u00ebtyre mjek\u00ebve. Sipas k\u00ebtij burimi, stoku i mjek\u00ebve shqiptar\u00eb q\u00eb punojn\u00eb jasht\u00eb vendit n\u00eb vendet e OECD ishte 1,060 n\u00eb 2020.<\/p>\n<p>Ky burim gjithashtu mund\u00ebson krahasime, ku shikohet se shifrat shqiptare jan\u00eb t\u00eb larta krahasuar me t\u00eb gjitha vendet e tjera t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor, p\u00ebrve\u00e7 Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut.<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat e studimit nuk mbulojn\u00eb t\u00eb gjitha vendet ku mund t\u00eb punojn\u00eb mjek\u00ebt shqiptar\u00eb, vitet jan\u00eb jokonsistente dhe n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb thelb\u00ebsore, shifrat p\u00ebrjashtojn\u00eb mjek\u00ebt shqiptar\u00eb q\u00eb kan\u00eb studiuar t\u00eb diplomuar n\u00eb vendet prit\u00ebse dhe ata q\u00eb kan\u00eb marr\u00eb n\u00ebnshtet\u00ebsin\u00eb e vendit prit\u00ebs.<\/p>\n<p>Prandaj shifrat e OECD-s\u00eb jan\u00eb nj\u00eb n\u00ebnvler\u00ebsim i shkall\u00ebs reale t\u00eb fenomenit, por emigracioni i mjek\u00ebve n\u00eb realitet ka p\u00ebrmasa m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha.<\/p>\n<p><strong>Shtetet e m\u00ebrgat\u00ebs s\u00eb mjek\u00ebve<\/strong><\/p>\n<p>Mjek\u00ebt shqiptar\u00eb jetojn\u00eb dhe punojn\u00eb n\u00eb 20 shtete n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb globin, theksohet n\u00eb studimin e ekspert\u00ebve G\u00ebdeshi, King dhe \u00c7eka.<\/p>\n<p>Shumica e tyre jan\u00eb n\u00eb vendet e p\u00ebrparuara t\u00eb OECD-s\u00eb, ku kryeson Gjermania me 53,3% t\u00eb totalit, Italia (23,7%), SHBA (14,3%), Britania e Madhe (9,0%), t\u00eb ndjekura n\u00eb nj\u00ebfar\u00eb mase nga Franca (3.3%), Kanadaja (2.7%), Zvicra dhe Greqia (t\u00eb dyja 2,0%). N\u00eb vendet e tjera jan\u00eb m\u00eb pak se 2%.<\/p>\n<p>Por nd\u00ebrkoh\u00eb student\u00ebt q\u00eb studiojn\u00eb p\u00ebr mjek\u00ebsi jan\u00eb t\u00eb p\u00ebrqendruar kryesisht n\u00eb vendet fqinj\u00eb dhe m\u00eb pas zgjedhin t\u00eb emigrojn\u00eb n\u00eb vende t\u00eb treta p\u00ebr pun\u00ebsim.<\/p>\n<p>Studimi referoi se 41% e student\u00ebve t\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb jasht\u00eb vendit ishin n\u00eb universitetet e Italis\u00eb, Gjermani (17,7%), SHBA (7.0%), Franc\u00eb (6.5%), Mbret\u00ebri e Bashkuar (6.0%), Turqi (4.7%), Greqi (3.7%), Holand\u00eb (2.8%).<\/p>\n<p>Vende t\u00eb tjera me m\u00eb pak se 2% t\u00eb student\u00ebve t\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb jasht\u00eb jan\u00eb Zvicra, Austria, Rumania, Bullgaria, Suedia, Kanadaja, Portugalia dhe Irlanda.<\/p>\n<p>Vendet q\u00eb jan\u00eb gjeografikisht af\u00ebr Shqip\u00ebris\u00eb (ve\u00e7an\u00ebrisht Italia dhe Greqia), ku edhe kostot e jetes\u00ebs dhe tarifat e shkollimit jan\u00eb m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta se n\u00eb Europ\u00ebn e Veriut, jan\u00eb zgjedhur si m\u00eb t\u00eb p\u00ebrshtatshme p\u00ebr t\u00eb studiuar, por jo domosdoshm\u00ebrisht p\u00ebr t\u00eb ndjekur karrier\u00ebn mjek\u00ebsore.<\/p>\n<p>Shumica e student\u00ebve q\u00eb kryejn\u00eb studimet dhe trajnimet n\u00eb Itali vazhdojn\u00eb karrier\u00ebn e tyre atje. Disa t\u00eb anketuar nga Italia, si dhe ata t\u00eb trajnuar n\u00eb Greqi dhe Turqi, kan\u00eb riemigruar n\u00eb SHBA, Britani dhe Zvic\u00ebr, e t\u00eb tjer\u00eb n\u00eb ekonomit\u00eb e p\u00ebrparuara t\u00eb Europ\u00ebs q\u00eb ofrojn\u00eb pun\u00ebsim dhe perspektiva m\u00eb t\u00eb mira p\u00ebr karrier\u00eb, t\u00eb ardhura m\u00eb t\u00eb larta dhe nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb jetese m\u00eb t\u00eb mir\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb t\u00eb ardhmen, do t\u00eb doja t\u00eb shkoja n\u00eb nj\u00eb vend tjet\u00ebr, nj\u00eb vend anglishtfol\u00ebs. Italia, kur krahasohet me Shqip\u00ebrin\u00eb, ka shum\u00eb karakteristika pozitive.<\/p>\n<p>Por, kur krahasohet me vendet e tjera t\u00eb zhvilluara t\u00eb Europ\u00ebs, ajo mbetet prapa p\u00ebr nga ekonomia, k\u00ebrkimet dhe aspekte t\u00eb tjera. Do t\u00eb doja t\u00eb shkoja diku ku ka komunitet m\u00eb t\u00eb madh nd\u00ebrkomb\u00ebtar, pasi do t\u00eb ndihesha m\u00eb komod\u201d, thot\u00eb Shp\u00ebtimi, student n\u00eb Itali.<\/p>\n<p>\u201cTani p\u00ebr tani, nuk po mendoj p\u00ebr nj\u00eb vend t\u00eb caktuar. Dua t\u00eb b\u00ebhem kirurg, t\u00eb zhvilloj teknikat e mia t\u00eb kirurgjis\u00eb. Q\u00eb t\u00eb ndodh\u00eb kjo, njeriu duhet t\u00eb l\u00ebviz\u00eb. Dua t\u00eb zhvilloj aft\u00ebsit\u00eb e mia n\u00eb kirurgjin\u00eb e zemr\u00ebs dhe kjo fush\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb e avancuar n\u00eb SHBA, Gjermani dhe Japoni tha Ermira, studente n\u00eb Itali.<\/p>\n<p><strong>Largimet u rrit\u00ebn n\u00eb dekad\u00ebn e fundit<\/strong><\/p>\n<p>Studimi v\u00eb n\u00eb dukje si karakteristik\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb diaspor\u00ebs s\u00eb mjek\u00ebve rritjen e shpejt\u00eb t\u00eb saj, sidomos gjat\u00eb dekad\u00ebs s\u00eb fundit. Mb\u00ebshtetur n\u00eb p\u00ebrgjigjet ndaj anket\u00ebs n\u00eb internet shihet qart\u00eb nj\u00eb evolucion i numrave q\u00eb rriten \u00e7do vit n\u00eb periudh\u00ebn 1990-2022.<\/p>\n<p>Rritja e mpreht\u00eb ishte pas vitit 2016 dhe lidhet kryesisht me rritjen e papritur t\u00eb fluksit t\u00eb mjek\u00ebve drejt Gjermanis\u00eb.<\/p>\n<p>Kjo rrjedh\u00eb u leht\u00ebsua nga \u201cRregullorja e Ballkanit Per\u00ebndimor\u201d, e prezantuar nga qeveria gjermane n\u00eb fund t\u00eb vitit 2015, e krijuar p\u00ebr t\u00eb t\u00ebrhequr mjek\u00eb nga vendet e Ballkanit, njohja e diplomave t\u00eb tyre dhe ofrimi i aksesit t\u00eb leht\u00eb n\u00eb vendet e lira t\u00eb pun\u00ebs dhe lejet e pun\u00ebs.<\/p>\n<p>Z. G\u00ebdeshi v\u00eb n\u00eb dukje se trendi ka t\u00eb ngjar\u00eb t\u00eb vazhdoj\u00eb edhe n\u00eb vitet n\u00eb vijim, bazuar n\u00eb intervista.<\/p>\n<p>T\u00eb anketuarit n\u00eb Gjermani p\u00ebrshkruajn\u00eb se si vendi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u201ckombinim i p\u00ebrsosur\u201d i pagave t\u00eb larta dhe standardeve t\u00eb jetes\u00ebs, kushteve t\u00eb mira t\u00eb pun\u00ebs dhe perspektivave p\u00ebr p\u00ebrparim dhe specializim n\u00eb karrier\u00eb, nj\u00eb sistem i fort\u00eb sigurimesh dhe arsim falas p\u00ebr f\u00ebmij\u00ebt.<\/p>\n<p>Intervista me Brunild\u00ebn, e cila kishte mbaruar s\u00eb fundmi p\u00ebr mjek\u00ebsi n\u00eb Shqip\u00ebri dhe sapo ishte zhvendosur n\u00eb Gjermani, \u00ebsht\u00eb e dobishme p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb disa krahasime midis vendeve t\u00eb ndryshme t\u00eb destinacionit:<\/p>\n<p>\u201cNe ishim 22 student\u00eb n\u00eb klas\u00ebn ton\u00eb t\u00eb diplomimit dhe 17 prej tyre n\u00eb k\u00ebrkim p\u00ebr t\u00eb emigruar, kryesisht n\u00eb Gjermani, por edhe n\u00eb Itali dhe Suedi. Gjermania \u00ebsht\u00eb opsioni i parap\u00eblqyer p\u00ebr shkak t\u00eb procedurave m\u00eb t\u00eb thjeshta.<\/p>\n<p>Ekzistenca n\u00eb Tiran\u00eb e qendrave q\u00eb ofrojn\u00eb informacion p\u00ebr migrimin n\u00eb Gjermani sigurisht q\u00eb ndihmon p\u00ebr t\u00eb leht\u00ebsuar procesin. Nd\u00ebrkoh\u00eb, \u00ebsht\u00eb pak m\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb shkosh n\u00eb Itali ose Suedi; ke nevoj\u00eb p\u00ebr dik\u00eb q\u00eb e njeh dhe q\u00eb mund t\u00eb t\u00eb ndihmoj\u00eb, k\u00ebshtu q\u00eb duhet m\u00eb shum\u00eb.<\/p>\n<p>Italia zgjidhet si opsion sepse \u00ebsht\u00eb af\u00ebr Shqip\u00ebris\u00eb, gj\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr disa, por pagat atje nuk jan\u00eb shum\u00eb t\u00eb larta; gjithashtu diplomat tona nuk njihen dhe k\u00ebshtu duhet t\u00eb jepen provime shtes\u00eb. N\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt, Suedia ka nevoj\u00eb p\u00ebr mjek\u00eb dhe pagat jan\u00eb t\u00eb larta, por gjuha \u00ebsht\u00eb sfid\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>Aspirata e mjek\u00ebve shqiptar\u00eb p\u00ebr t\u00eb emigruar n\u00eb Gjermani nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb fenomen i izoluar. Dy autor\u00ebt e par\u00eb t\u00eb k\u00ebtij punimi, G\u00ebdeshi dhe King kan\u00eb treguar se Gjermania \u00ebsht\u00eb sot opsioni i parap\u00eblqyer i shum\u00eb kategorive t\u00eb emigrant\u00ebve shqiptar\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb student\u00eb, akademik\u00eb, profesionist\u00eb dhe azilk\u00ebrkues.<\/p>\n<p>Nga ana tjet\u00ebr, faktor\u00ebt kryesor\u00eb q\u00eb i shtyjn\u00eb mjek\u00ebt t\u00eb emigrojn\u00eb \u00ebsht\u00eb zhvillimi profesional. Specializimi luan rol ky\u00e7. \u201cN\u00eb Gjermani, kur nj\u00eb mjek fillon pun\u00ebn, automatikisht nis specializimi.<\/p>\n<p>Nj\u00eb aspekt tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb teknologjia, pajisjet e p\u00ebrdorura, metoda t\u00eb reja k\u00ebrkimi, pjes\u00ebmarrje n\u00eb konferenca komb\u00ebtare dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Kjo e b\u00ebn pun\u00ebn ton\u00eb shum\u00eb interesante dhe t\u00eb k\u00ebndshme. Nuk ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb vet\u00ebm me pag\u00ebn, por edhe avancimi profesional. Puna e mjekut nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm t\u00eb fitoj\u00eb buk\u00ebn e goj\u00ebs, ajo b\u00ebhet mision\u201d, pohon Artani, mjek i larguar n\u00eb Gjermani.<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb \u00e7do faz\u00eb, mjek\u00ebsia ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me studimin dhe specializimin. Ju duhet t\u00eb p\u00ebrparoni p\u00ebrmes niveleve, k\u00ebrkon koh\u00eb dhe investim. Por n\u00eb Shqip\u00ebri ka gjithmon\u00eb zhg\u00ebnjim dhe zhg\u00ebnjim. Gjat\u00eb gjith\u00eb koh\u00ebs, ju e shihni se sa i pafuqish\u00ebm jeni n\u00ebse nuk njihni dik\u00eb q\u00eb mund t\u2019ju ndihmoj\u00eb.<\/p>\n<p>Disa nga koleg\u00ebt e mi ishin f\u00ebmij\u00ebt e t\u00eb ashtuquajturve mjek\u00eb \u2018t\u00eb famsh\u00ebm\u2019. Pas p\u00ebrfundimit t\u00eb specializimit papritur u hap\u00ebn disa vende t\u00eb lira n\u00eb Spitalin Universitar. T\u00eb gjitha ato vende t\u00eb reja iu dhan\u00eb f\u00ebmij\u00ebve, nip\u00ebrve ose mbesave t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Neve t\u00eb tjer\u00ebve na than\u00eb se nuk kishte vende t\u00eb lira. Zhg\u00ebnjim total, korrupsion masiv. Kjo \u00ebsht\u00eb arsyeja kryesore p\u00ebr emigracion\u201d \u2013 pohoi Genti, mjek i larguar n\u00eb Gjermani.<\/p>\n<p><strong>Talentet zgjedhin t\u00eb emigrojn\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Mjek\u00ebt q\u00eb zgjedhin t\u00eb zhvillojn\u00eb karrier\u00ebn jasht\u00eb vendit jan\u00eb m\u00eb t\u00eb talentuarit, evidenton studimi. \u201cUn\u00eb them m\u00eb t\u00eb mir\u00ebt, sepse ata jan\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb m\u00ebsojn\u00eb gjuh\u00ebn, d.m.th. gjermanisht, m\u00eb shpejt, dhe b\u00ebjn\u00eb pun\u00ebn m\u00eb mir\u00eb, thot\u00eb Dorina, nj\u00eb mjeke e larguar n\u00eb Gjermani.<\/p>\n<p>Elita e student\u00ebve t\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb ka emigruar dhe \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e trisht\u00eb, thot\u00eb Gjoni, mjek n\u00eb SHBA, i cili ka pohuar se shumica e brezit t\u00eb tij, ata m\u00eb t\u00eb mir\u00ebt, tani jan\u00eb jasht\u00eb vendit.<\/p>\n<p>M\u00eb ambicioz\u00ebt e mjek\u00ebve emigrojn\u00eb. \u201cN\u00eb Shqip\u00ebri kan\u00eb mbetur ata t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb familje shum\u00eb t\u00eb pasura financiarisht dhe kan\u00eb krijuar klinika private. Nj\u00eb tjet\u00ebr segment p\u00ebrfshin ata q\u00eb nuk ishin ambicioz\u00eb dhe nuk shk\u00eblqyen n\u00eb shkoll\u00ebn e mjek\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n<p>T\u00eb tjer\u00ebt duan t\u00eb q\u00ebndrojn\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri, p\u00ebr shkak t\u00eb situat\u00ebs familjare. S\u00eb fundi, n\u00eb p\u00ebrqindje t\u00eb vog\u00ebl jan\u00eb ata q\u00eb merren me politik\u00eb dhe, n\u00ebp\u00ebrmjet k\u00ebsaj, duan t\u00eb ngjitin shkall\u00ebt e karrier\u00ebs n\u00eb sektorin e biznesit t\u00eb kujdesit sh\u00ebndet\u00ebsor\u201d, \u2013 shprehet Luani, mjek n\u00eb Itali.<\/p>\n<p>Arsyet e largimit, n\u00eb t\u00eb shumt\u00ebn e rasteve, nuk jan\u00eb ekonomike<\/p>\n<p>Faktori ekonomik shtyn 50.6% t\u00eb mjek\u00ebve drejt emigrimit, por t\u00eb ardhurat nuk jan\u00eb faktori kryesor q\u00eb i b\u00ebn mjek\u00ebt e rinj t\u00eb migrojn\u00eb. \u201cKur punon mjek n\u00eb Shqip\u00ebri, firmat farmaceutike dhe laborator\u00ebt mjek\u00ebsor\u00eb iu afrohen menj\u00ebher\u00eb dhe ofrojn\u00eb para.<\/p>\n<p>T\u00eb jemi t\u00eb qart\u00eb, aspekti ekonomik n\u00eb Shqip\u00ebri kompensohet, pasi shumica e mjek\u00ebve marrin para si dhurata nga pacient\u00ebt. Kjo \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb praktik\u00eb normale. E kam p\u00ebrjetuar k\u00ebt\u00eb dhe jam p\u00ebrpjekur ta shmang. Por n\u00ebse nuk e b\u00ebni, at\u00ebher\u00eb do t\u00eb konsiderohesh si i \u00e7uditshmi\u201d, pohoi Kastrioti, tani mjek n\u00eb Gjermani.<\/p>\n<p>Grupi i dyt\u00eb m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i faktor\u00ebve t\u00eb sh\u00ebnuar nga t\u00eb anketuarit n\u00eb anket\u00eb ishte i lidhur n\u00eb arsim, kryesisht studimet e tyre arsimore n\u00eb fush\u00ebn e mjek\u00ebsis\u00eb ose vazhdimi n\u00eb nj\u00eb deg\u00eb m\u00eb t\u00eb specializuar dhe t\u00eb avancuar.<\/p>\n<p>Nj\u00eb pjes\u00eb e vog\u00ebl (4%) n\u00ebnvizon r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e arsimimit jasht\u00eb vendit p\u00ebr f\u00ebmij\u00ebt e tyre. Familja dhe sh\u00ebndeti gjithashtu marrin p\u00ebrqindje t\u00eb vogla t\u00eb arsyeve nga t\u00eb anketuarit, p\u00ebrkat\u00ebsisht 6.6% dhe 2%.<\/p>\n<p>M\u00eb interesant jan\u00eb faktor\u00ebt e grupuar n\u00ebn kategorin\u00eb \u201carsye t\u00eb tjera\u201d q\u00eb p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb 14% e totalit t\u00eb faktor\u00ebve, ku me m\u00eb ndikim jan\u00eb shprehjet \u201cNuk ka t\u00eb ardhme n\u00eb Shqip\u00ebri\u201d,(6.4%) dhe \u201cNuk m\u00eb p\u00eblqen t\u00eb jetoj n\u00eb Shqip\u00ebri\u201d (2,8%).<\/p>\n<p>Ekziston nj\u00eb p\u00ebrshtypje e p\u00ebrgjithshme n\u00eb mesin e popullsis\u00eb shqiptare dhe ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb moshat e reja dhe m\u00eb t\u00eb arsimuara, se emigracioni \u00ebsht\u00eb e vetmja rrug\u00ebdalje nga nj\u00eb jet\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb, e pak\u00ebnaqshme dhe frustruese n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 t\u00eb ardhurave t\u00eb ul\u00ebta dhe perspektivave t\u00eb dob\u00ebta t\u00eb karrier\u00ebs, shum\u00eb nga mjek\u00ebt e ikur jasht\u00eb iu referuan korrupsionit, ryshfetit, ku t\u00eb gjitha k\u00ebto konsiderohen si tipare endemike t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb shqiptare.<\/p>\n<p>\u201cKam arritur t\u00eb besoj se k\u00ebtu n\u00eb Shqip\u00ebri, gj\u00ebrat nuk do t\u00eb shkojn\u00eb mir\u00eb p\u00ebr mua, n\u00ebse do t\u00eb q\u00ebndroja ose t\u00eb kthehem, ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr dik\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb ambicioz.<\/p>\n<p>Vendimin p\u00ebr t\u00eb emigruar e mora edhe me nxitjen e familjes dhe miqve. Ka nj\u00eb shtys\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb Shqip\u00ebri q\u00eb njer\u00ebzit t\u00eb largohen nga vendi dhe ju ndikoheni nga kjo\u201d, \u00ebsht\u00eb shprehur Luani, mjek n\u00eb Itali.<\/p>\n<p>N\u00eb grupin e arsyeve \u201ckushtet e pap\u00ebrshtatshme t\u00eb pun\u00ebs\u201d n\u00eb Shqip\u00ebri, disa mjek\u00eb t\u00eb larguar identifikuan elemente t\u00eb tilla si: mungesa e pajisjeve t\u00eb p\u00ebrdit\u00ebsuara, siguria e dob\u00ebt n\u00eb pun\u00eb, or\u00ebt e gjata t\u00eb pun\u00ebs dhe standarde t\u00eb dob\u00ebta t\u00eb profesionalizmit.<\/p>\n<p>\u201cPara s\u00eb gjithash \u00ebsht\u00eb pasiguria profesionale. N\u00eb Shqip\u00ebri punon n\u00eb nj\u00eb mjedis n\u00eb t\u00eb cilin sado shum\u00eb t\u00eb punosh, nuk e di se si do t\u00eb p\u00ebrfundojn\u00eb gj\u00ebrat.<\/p>\n<p>Me pasiguri profesionale n\u00ebnkuptoj pasojat e pun\u00ebs profesionale dhe sigurin\u00eb profesionale. Nj\u00eb shembull: kur nj\u00eb pacient vdiq, i gjith\u00eb ekipi mjek\u00ebsor i p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast \u00ebsht\u00eb arrestuar. N\u00eb nj\u00eb vend tjet\u00ebr ky do t\u00eb ishte nj\u00eb skandal\u201d, \u2013 pohoi Luani, mjek n\u00eb Itali.<\/p>\n<p><strong>Dy t\u00eb tretat e mjek\u00ebve t\u00eb integruar n\u00eb vendet prit\u00ebse<\/strong><\/p>\n<p>Mjek\u00ebt e anketuar treguan se jan\u00eb produktiv\u00eb dhe n\u00eb kontakt t\u00eb admiruesh\u00ebm me koleg\u00ebt e tyre vendas n\u00eb institucionet sh\u00ebndet\u00ebsore ku ata punojn\u00eb. Dy t\u00eb tretat e t\u00eb anketuarve raportojn\u00eb se kan\u00eb kontakte \u201cshum\u00eb t\u00eb shpeshta\u201d (34%) ose \u201ct\u00eb shpeshta\u201d (31%) me profesionist\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsor\u00eb vendas.<\/p>\n<p>\u201cProfesionalisht jam i integruar mir\u00eb dhe ndihem pjes\u00eb e shoq\u00ebris\u00eb k\u00ebtu. Miqt\u00eb e mi jan\u00eb mjek\u00eb italian\u00eb dhe kontakti pas pun\u00ebs me ta \u00ebsht\u00eb thuajse i p\u00ebrditsh\u00ebm\u201d, \u2013 pohon Luani, mjek shqiptar n\u00eb Itali.<\/p>\n<p>\u201cKam marr\u00ebdh\u00ebnie shum\u00eb t\u00eb mira dhe t\u00eb ngushta me koleg\u00ebt e mi italian\u00eb. Ne rrim\u00eb shpesh s\u00eb bashku pas orarit t\u00eb pun\u00ebs. M\u00eb par\u00eb, koleg\u00ebt italian\u00eb mendonin se erdh\u00ebm p\u00ebr nj\u00eb jet\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb. Tani ata e shohin migrimin ton\u00eb si nj\u00eb zgjedhje. Gjithashtu, imazhi i Shqip\u00ebris\u00eb ka ndryshuar.<\/p>\n<p>Italian\u00ebt vizitojn\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb dhe e shohin at\u00eb si nj\u00eb vend t\u00eb bukur dhe me zhvillim t\u00eb shpejt\u00eb\u201d, \u2013 thot\u00eb Shp\u00ebtimi mjek shqiptar q\u00eb punon n\u00eb Itali.<\/p>\n<p>N\u00eb vitet 1990, emigrant\u00ebt shqiptar\u00eb n\u00eb Itali u fyen p\u00ebr shkak t\u00eb natyr\u00ebs s\u00eb tyre p\u00ebraf\u00ebrsisht t\u00eb eg\u00ebr dhe stigmatizimi si \u2018i prir\u00eb ndaj kriminalitetit.<\/p>\n<p>N\u00eb dekad\u00ebn e fundit, shqiptar\u00ebt e kan\u00eb ndryshuar imazhin kryesisht me p\u00ebrpjekjet e individualizuara p\u00ebr t\u00eb punuar shum\u00eb dhe p\u00ebr t\u2019u asimiluar n\u00eb shoq\u00ebrin\u00eb italiane, duke u b\u00ebr\u00eb praktikisht t\u00eb \u201cpaduksh\u00ebm\u201d.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, mjek\u00ebt shqiptar\u00eb jasht\u00eb vendit ruajn\u00eb lidhje t\u00eb forta materiale dhe shpirt\u00ebrore me Shqip\u00ebrin\u00eb.<\/p>\n<p>Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb sondazhit ton\u00eb, pothuajse 95% e tyre mbajn\u00eb kontakte t\u00eb rregullta me Shqip\u00ebrin\u00eb, ve\u00e7an\u00ebrisht me familjen dhe t\u00eb af\u00ebrmit (96.4%) dhe miqt\u00eb (69.4%), disi m\u00eb pak me koleg\u00ebt q\u00eb punojn\u00eb n\u00eb sektorin e sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb shqiptare (38.5%). Komunikimi mbahet me telefon, email, Skype, WhatsApp etj.<\/p>\n<p>\u201cFlas me familjen time \u00e7do dit\u00eb dhe jam i p\u00ebrdit\u00ebsuar me gjith\u00e7ka q\u00eb ndodh Shqip\u00ebri. Marr informacion nga familja dhe miqt\u00eb q\u00eb jan\u00eb ende n\u00eb Shqip\u00ebri\u201d, shprehet Lindita, mjeke e cila jeton prej 10 vitesh n\u00eb Franc\u00eb. Vizitat n\u00eb Shqip\u00ebri nga mjek\u00ebt e anketuar jan\u00eb gjithashtu t\u00eb shpeshta: mesatarisht 4% e vizitave nj\u00eb her\u00eb n\u00eb vit (44%) ose m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb her\u00eb n\u00eb vit (40%), zakonisht gjat\u00eb pushimeve verore, ose n\u00eb Vitin e Ri.<\/p>\n<p>N\u00ebp\u00ebrmjet k\u00ebtyre kontakteve, si dhe internetit dhe kanaleve televizive shqiptare q\u00eb ata aksesojn\u00eb jasht\u00eb vendit, mjek\u00ebt jan\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsisht t\u00eb mirinformuar p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet politike, ekonomike dhe kulturore n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>Si rrjedhoj\u00eb, por edhe duke u lidhur me shqiptar\u00ebt e tjer\u00eb jasht\u00eb vendit n\u00eb zon\u00ebn e tyre, ata jan\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb ruajn\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb identitetit dhe ndjenj\u00ebs s\u00eb tyre shqiptare q\u00eb i p\u00ebrkasin vendit ku lind\u00ebn.<\/p>\n<p>Nora, nj\u00eb mjeke e re shqiptare n\u00eb SHBA, me besim pohoi: \u201cNdihem shqiptare dhe do t\u00eb jem gjithmon\u00eb shqiptare; edhe n\u00ebse b\u00ebhem nj\u00eb Qytetar amerikan, do t\u00eb jem gjithmon\u00eb shqiptare.<\/p>\n<p>Nj\u00eb artikulim m\u00eb i detajuar i identitetit shqiptar \u00ebsht\u00eb dh\u00ebn\u00eb nga Af\u00ebrdita, e cila sapo ka p\u00ebrfunduar doktoratur\u00ebn n\u00eb mjek\u00ebsi n\u00eb Holand\u00eb: \u201cMendja ime \u00ebsht\u00eb e nj\u00eb shqiptari. Kur zgjohem n\u00eb m\u00ebngjes, s\u00eb pari lexoj lajmet nga Shqip\u00ebria, pastaj lajmet holandeze. Sigurisht, marr p\u00ebrdit\u00ebsime p\u00ebr Holand\u00ebn. Kur mb\u00ebrrita, isha 23 vje\u00e7 dhe u ndjeva t\u00ebr\u00ebsisht shqiptare\u201d.<\/p>\n<p>Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb anket\u00ebs, vet\u00ebm 18.4% e t\u00eb anketuarve marrin pjes\u00eb n\u00eb shoqata, organizatat apo rrjetet shqiptare n\u00eb vendet prit\u00ebs. K\u00ebto jan\u00eb kryesisht shoqata shkencore\/mjek\u00ebsore (53.7%), kulturore (37.0%) ose shoqatat studentore (22.2%)<\/p>\n<p>P\u00ebr shembull, Lidhja e Mjek\u00ebve Shqiptar\u00eb n\u00eb Zvic\u00ebr ka rreth 400 an\u00ebtar\u00eb nga Shqip\u00ebria, Kosova, Maqedonia e Veriut dhe Mali i Zi. Q\u00ebllimi i k\u00ebtyre shoqatave \u00ebsht\u00eb t\u00eb ndihmoj\u00eb mjek\u00ebt shqiptar\u00eb t\u00eb integrohen n\u00eb vendin prit\u00ebs, t\u00eb shk\u00ebmbejn\u00eb informacion dhe shk\u00ebmbim t\u00eb ekspertiz\u00ebs.<\/p>\n<p>Gazeta Sot<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>18 Qershor 2023 Rreth 1028 mjek\u00eb kan\u00eb emigruar nga vendi dhe p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb 22% t\u00eb stokut t\u00eb mjek\u00ebve n\u00eb Shqip\u00ebri prej 4745 doktor\u00ebsh, evidentoi studimi i fundit i profesor\u00ebve Ilir G\u00ebd\u00ebshi, Russell King dhe Amarildo \u00c7eka, sipas t\u00eb cilit ata q\u00eb emigrojn\u00eb jan\u00eb elita e student\u00ebve t\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb. Fenomeni i largimeve mori p\u00ebrmasa t\u00eb larta n\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":72198,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[27,2,35],"tags":[],"class_list":["post-72197","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blogu-i-udhetarit","category-politika","category-shoqerore"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/06\/mjeket12-587x396-1.jpg?fit=587%2C396&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-iMt","jetpack-related-posts":[{"id":100198,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/tempulli-2600-vjecar-zbulohet-nen-delten-e-nilit\/","url_meta":{"origin":72197,"position":0},"title":"Tempulli 2600 vje\u00e7ar zbulohet n\u00ebn delt\u00ebn e Nilit","author":"Kurt Farka","date":"May 13, 2026","format":false,"excerpt":"13 Maji 2026 Radar\u00ebt satelitor\u00eb nxjerrin n\u00eb drit\u00eb nj\u00eb tempull t\u00eb humbur n\u00eb Egjipt Teknologjia satelitore zbulon n\u00ebn delt\u00ebn e Nilit nj\u00eb tembull 2600 vje\u00e7ar. Arkeolog\u00ebt zbuluan faltoren misterioze 6 metra n\u00ebn tok\u00eb i cili mendohet se \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tempull i humbur i Egjiptit t\u00eb Lasht\u00eb. Zbulohet nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb fetare\u2026","rel":"","context":"In &quot;Histori&quot;","block_context":{"text":"Histori","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/histori\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/tempull-ne-Egjypt.jpg?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/tempull-ne-Egjypt.jpg?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/tempull-ne-Egjypt.jpg?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/tempull-ne-Egjypt.jpg?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100123,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/fundi-i-nje-perandorie-roma-nuk-u-shkaterrua-nga-barbaret-thone-te-dhenat-nga-antropologjia-molekulare\/","url_meta":{"origin":72197,"position":1},"title":"Fundi i nj\u00eb Perandorie &#8211; Roma nuk u shkat\u00ebrrua nga barbar\u00ebt, thon\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat nga antropologjia molekulare","author":"Kurt Farka","date":"May 11, 2026","format":false,"excerpt":"11 Maji 2026 Fundi i Perandoris\u00eb Romake t\u00eb Per\u00ebndimit u verifikua n\u00eb vitin 476 dhe gjithnj\u00eb \u00ebsht\u00eb lidhur me migrimet n\u00eb mas\u00eb t\u00eb popullsive t\u00eb evrop\u00ebs veriore. Pushtimet barbare dhe momenti i mb\u00ebrritjes s\u00eb klaneve sh\u00ebnoi fundin e dominimit romak duke ndryshuar asetet shoq\u00ebrore dhe demografike t\u00eb gjith\u00eb konintentit. Por\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/perandoria-romake.jpg?fit=1024%2C684&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/perandoria-romake.jpg?fit=1024%2C684&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/perandoria-romake.jpg?fit=1024%2C684&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/perandoria-romake.jpg?fit=1024%2C684&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100136,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/rreziku-nga-hantavirusi-vendet-qe-u-alarmuan-kishin-shtetasit-e-tyre-ne-anijen-turistike-epidemiologu-jo-vetem-minjte-mbartes-jane-edhe\/","url_meta":{"origin":72197,"position":2},"title":"Rreziku nga hantavirusi? \u201cVendet q\u00eb u alarmuan kishin shtetasit e tyre n\u00eb anijen turistike\u201d, epidemiologu: &#8211; Jo vet\u00ebm minjt\u00eb, mbart\u00ebs jan\u00eb edhe\u2026","author":"Kurt Farka","date":"May 12, 2026","format":false,"excerpt":"12 Maji 2026 ...Kemi edhe mbart\u00ebs t\u00eb rinj, n\u00ebse deri dje kryesor ishin minjt\u00eb, tashm\u00eb \u00ebsht\u00eb v\u00ebn\u00eb re q\u00eb bart\u00ebs t\u00eb hantavirusit, jan\u00eb edhe lakuriq\u00ebt e nat\u00ebs, edhe urith\u00ebt por edhe n\u00eb disa raste peshqit\u2026\u201d Epidemiolog Laidon Shapo foli n\u00eb emisionin \u201cStudio24\u201d \u00a0p\u00ebr hantavirusin dhe shqet\u00ebsimet q\u00eb ka ngritur ky\u2026","rel":"","context":"In &quot;Njoftime Shtypi&quot;","block_context":{"text":"Njoftime Shtypi","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/njoftime-shtypi\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/hantavirus.jpg?fit=1200%2C674&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/hantavirus.jpg?fit=1200%2C674&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/hantavirus.jpg?fit=1200%2C674&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/hantavirus.jpg?fit=1200%2C674&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/hantavirus.jpg?fit=1200%2C674&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":100164,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/alarm-apo-histori-e-harruar-rasti-i-pare-i-hantavirus-ne-shqiperi\/","url_meta":{"origin":72197,"position":3},"title":"Alarm apo histori e harruar? &#8211; Rasti i par\u00eb i Hantavirus n\u00eb Shqip\u00ebri","author":"Kurt Farka","date":"May 12, 2026","format":false,"excerpt":"12 Maji 2026 Nj\u00eb rast i Hantavirus \u00ebsht\u00eb identifikuar n\u00eb Shqip\u00ebri q\u00eb rreth kat\u00ebr dekada m\u00eb par\u00eb, duke treguar se prania e k\u00ebtij virusi n\u00eb vend nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb fenomen i ri, por nj\u00eb realitet i dokumentuar q\u00eb prej viteve \u201980. Referuar nj\u00eb publikimi n\u00eb revist\u00ebn prestigjioze The Lancet, rasti\u2026","rel":"","context":"In &quot;Histori&quot;","block_context":{"text":"Histori","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/histori\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/640-0-5f86265b9546d1befb9e98e9744fc0c5-1.jpeg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/640-0-5f86265b9546d1befb9e98e9744fc0c5-1.jpeg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/640-0-5f86265b9546d1befb9e98e9744fc0c5-1.jpeg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":100104,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/arbereshet-e-sicilise-kerkojne-linja-te-drejtperdrejta-ajrore-me-tiranen-dhe-prishtinen\/","url_meta":{"origin":72197,"position":4},"title":"Arb\u00ebresh\u00ebt e Si\u00e7ilis\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb linja t\u00eb drejtp\u00ebrdrejta ajrore me Tiran\u00ebn dhe Prishtin\u00ebn","author":"Kurt Farka","date":"May 11, 2026","format":false,"excerpt":"11 Maji 2026 Nga G\u00ebzim Kabashi Arb\u00ebresh\u00ebt e Si\u00e7ilis\u00eb synojn\u00eb turizmin shqiptar me festa dhe tradita shekullore. N\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u00eb t\u00ebrhequr m\u00eb shum\u00eb vizitor\u00eb nga Shqip\u00ebria dhe Kosova, qytezat arb\u00ebreshe pran\u00eb Palermos po investojn\u00eb n\u00eb aktivitete kulturore gjat\u00eb gjith\u00eb vitit dhe po k\u00ebrkojn\u00eb linja t\u00eb drejtp\u00ebrdrejta ajrore me Tiran\u00ebn\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":100101,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/nje-qytetari-shqiptar-i-duhen-270-dite-ne-shkalle-te-pare-2318-dite-mbi-6-vite-ne-apel-dhe-1762-dite-rreth-5-vjet-ne-gjykaten-e-larte\/","url_meta":{"origin":72197,"position":5},"title":"Nj\u00eb qytetari shqiptar i duhen 270 dit\u00eb n\u00eb shkall\u00eb t\u00eb par\u00eb, 2318 dit\u00eb (mbi 6 vite) n\u00eb Apel dhe 1762 dit\u00eb (rreth 5 vjet) n\u00eb Gjykat\u00ebn e Lart\u00eb","author":"Kurt Farka","date":"May 11, 2026","format":false,"excerpt":"11 Maji 2026 Nga: Gazeta Dita N\u00eb t\u00eb gjith\u00eb gjykatat e vendit, viti 2025 u mbyll me rreth 150 mij\u00eb dosje q\u00eb presin t\u00eb shqyrtohen n\u00eb t\u00eb trija shkall\u00ebt e gjykimit. Shifrat q\u00eb K\u00ebshilli i Lart\u00eb Gjyq\u00ebsor i ka paraqitur n\u00eb raportin dor\u00ebzuar parlamentit, tregojn\u00eb situat\u00ebn e r\u00ebnduar, ku m\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama-drejtesia-statuja.jpg?fit=1024%2C603&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama-drejtesia-statuja.jpg?fit=1024%2C603&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama-drejtesia-statuja.jpg?fit=1024%2C603&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama-drejtesia-statuja.jpg?fit=1024%2C603&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/72197","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=72197"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/72197\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":72200,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/72197\/revisions\/72200"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/72198"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=72197"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=72197"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=72197"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}