{"id":69210,"date":"2023-03-08T13:49:44","date_gmt":"2023-03-08T13:49:44","guid":{"rendered":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=69210"},"modified":"2023-03-08T13:49:44","modified_gmt":"2023-03-08T13:49:44","slug":"historik-i-shkurter-i-interesimit-austriak-per-shqiperine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/historik-i-shkurter-i-interesimit-austriak-per-shqiperine\/","title":{"rendered":"Historik i shkurt\u00ebr i interesimit austriak p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb"},"content":{"rendered":"<div class=\"l-shared-sec-outer show-mobile\">\n<div class=\"l-shared-sec\">\n<div class=\"l-shared-items effect-fadeout is-color\"><a class=\"share-action share-trigger icon-facebook\" href=\"https:\/\/www.facebook.com\/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fgazetadita.al%2Fhistorik-i-shkurter-i-interesimit-austriak-per-shqiperine%2F\" rel=\"nofollow\" data-title=\"Facebook\" data-gravity=\"w\"><i class=\"rbi rbi-facebook\"><\/i><\/a><a class=\"share-action share-trigger icon-twitter\" href=\"https:\/\/twitter.com\/intent\/tweet?text=Historik+i+shkurt%C3%ABr+i+interesimit+austriak+p%C3%ABr+Shqip%C3%ABrin%C3%AB&amp;url=https%3A%2F%2Fgazetadita.al%2Fhistorik-i-shkurter-i-interesimit-austriak-per-shqiperine%2F&amp;via=Gazeta+Dita\" rel=\"nofollow\" data-title=\"Twitter\" data-gravity=\"w\"><i class=\"rbi rbi-twitter\"><\/i><\/a><a class=\"share-action icon-email\" href=\"mailto:?subject=Historik%20i%20shkurt%C3%ABr%20i%20interesimit%20austriak%20p%C3%ABr%20Shqip%C3%ABrin%C3%AB%20BODY=I%20found%20this%20article%20interesting%20and%20thought%20of%20sharing%20it%20with%20you.%20Check%20it%20out:%20https:\/\/gazetadita.al\/historik-i-shkurter-i-interesimit-austriak-per-shqiperine\/\" rel=\"nofollow\" data-title=\"Email\" data-gravity=\"w\"><i class=\"rbi rbi-email\"><\/i><\/a><a class=\"share-action icon-print\" rel=\"nofollow\" data-title=\"Printo\" data-gravity=\"w\"><i class=\"rbi rbi-print\"><\/i><\/a><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"69213\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/historik-i-shkurter-i-interesimit-austriak-per-shqiperine\/thumb_5042_default_gallery_big-2\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?fit=1280%2C600&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"1280,600\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"thumb_5042_default_gallery_big\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?fit=300%2C141&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?fit=1024%2C480&amp;ssl=1\" class=\"alignnone  wp-image-69213\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?resize=934%2C439&#038;ssl=1\" width=\"934\" height=\"439\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?resize=300%2C141&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?resize=1024%2C480&amp;ssl=1 1024w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?resize=768%2C360&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?resize=450%2C211&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?resize=600%2C281&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?resize=400%2C188&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big-1.jpeg?w=1280&amp;ssl=1 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 934px) 100vw, 934px\" \/><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"e-ct-outer\">\n<div class=\"entry-content rbct clearfix is-highlight-shares\">\n<p><strong>8 Mars 2023<\/strong><\/p>\n<p><strong>Nga:\u00a0 Dr. Dorian Ko\u00e7i*<\/strong><\/p>\n<p>Shqip\u00ebria dhe Austria ndajn\u00eb nj\u00eb miq\u00ebsi t\u00eb hershme. Interesi austriak n\u00eb kufirin e veriut t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, e kishte origjin\u00ebn e vet n\u00eb<span>\u00a0<\/span><em>kultusprotektorat<\/em>-protektorati fetar i Perandor\u00ebve Habsburg mbi katolik\u00ebt e veriut t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Her\u00ebt q\u00eb n\u00eb 1615 me Traktatin e Vjen\u00ebs, Perandori i Shenjt\u00eb Romak fitoi t\u00eb drejt\u00ebn t\u00eb kujdeset p\u00ebr mir\u00ebqenien e popullsis\u00eb katolike t\u00eb Perandoris\u00eb Otomane. Nd\u00ebrsa teorikisht kjo e drejt\u00eb nuk ishte e kufizuar vet\u00ebm n\u00eb Veriun e Shqip\u00ebris\u00eb, af\u00ebrsia e k\u00ebtij rajoni me zot\u00ebrimet e Habsburg\u00ebve dhe protektorati i ngjash\u00ebm fetar i Franc\u00ebs n\u00eb Perandorin\u00eb Otomane i b\u00ebri kufijt\u00eb verior\u00eb precedent\u00eb t\u00eb formuar mir\u00eb t\u00eb interesit t\u00eb Habsburg\u00ebve n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>Gjithsesi edhe pse interesi diplomatik i Perandoris\u00eb daton q\u00eb her\u00ebt n\u00eb Luft\u00ebrat Austro-Otomane t\u00eb shekullit t\u00eb XVI-XVII, ishte vet\u00ebm n\u00eb vigjilje t\u00eb nacionalizmit n\u00eb Ballkan n\u00eb shekullin e XIX \u00a0q\u00eb diplomacia vjeneze fillon dhe formon nj\u00eb opinion t\u00eb saj statik rreth territoreve dhe popullsive shqiptare n\u00eb rajon. Perandoria Otomane n\u00eb shekullin XIX ishte n\u00eb gjendje t\u00eb avancuar drejt rr\u00ebnimit t\u00eb plot\u00eb. Monarkia Habsburgase nuk mund t\u00eb ishte m\u00eb e sigurt n\u00eb pjes\u00ebn e saj jugore. Vendndodhja e Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb bregdetin lindor t\u00eb Adriatikut e b\u00ebri at\u00eb nj\u00eb territor t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr lidhjen vitale detare t\u00eb Perandoris\u00eb p\u00ebrmes Adriatikut.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye Monarkia q\u00eb her\u00ebt n\u00eb vitin 1832 kishte hapur nj\u00eb kryekonsullat\u00eb t\u00eb saj n\u00eb Shkod\u00ebr, e cila u kthye n\u00eb nj\u00eb qend\u00ebr t\u00eb rritjes dhe shp\u00ebrhapjes s\u00eb influenc\u00ebs austriake n\u00eb rajon, por dhe d\u00ebshmitare t\u00eb rr\u00ebnimit t\u00eb autoritetit t\u00eb otoman\u00ebve dhe rritjes s\u00eb nacionalizmit nd\u00ebr popujt ballkanik\u00eb, ku mes tyre shquante nacionalizmi serb q\u00eb pas formimit t\u00eb shtetit t\u00eb vet komb\u00ebtar dhe p\u00ebrkrahjes s\u00eb hapur nga Perandoria Ruse p\u00ebr t\u2019u zgjeruar n\u00eb territore osmane, u b\u00eb nj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim serioz p\u00ebr vet\u00eb Monarkin\u00eb dualiste. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, monarkia austriake, pas humbjeve t\u00eb veta me Konfederat\u00ebn Gjermanike t\u00eb udh\u00ebhequr nga Prusia m\u00eb 1866 dhe Italin\u00eb n\u00eb 1859, e shihte Ballkanin si territorin e natyrsh\u00ebm ku ajo mund t\u00eb ushtronte ndikimin e saj\u00a0 dhe t\u00eb zgjerohej me territore t\u00eb reja. Si nj\u00eb aksion p\u00ebr t\u00eb balancuar rritjen e fuqis\u00eb s\u00eb serb\u00ebve n\u00eb rajon, konsulli austriak m\u00eb Shkod\u00ebr F.Lippich sugjeronte n\u00eb memorandumin e tij t\u00eb dat\u00ebs 20 qershor 1877 p\u00ebr Zyr\u00ebn\u00a0e Jashtme,\u00a0q\u00eb monarkia dualiste t\u00eb mb\u00ebshteste Shqip\u00ebrin\u00eb. Duke mb\u00ebshtetur Shqip\u00ebrin\u00eb, shkruante ai- Monarkia Dualiste mund t\u00eb krijonte nj\u00eb barrier\u00eb kund\u00ebr sllav\u00ebve dhe mund t\u00eb p\u00ebrforconte Perandorin\u00eb Otomane dhe ndalonte q\u00ebllimet imperialiste ruse n\u00eb rajon. Po k\u00ebshtu, ai ishte i pari zyrtar i lart\u00eb i Monarkis\u00eb Dualiste q\u00eb u mundua t\u00eb p\u00ebrcaktonte dhe kufijt\u00eb linguistik\u00eb midis shqiptar\u00ebve dhe sllav\u00ebve n\u00eb veri. Duke pasur gjith\u00eb k\u00ebt\u00eb sfond marr\u00ebdh\u00ebniesh dhe interesimi statik diplomatik midis Monarkis\u00eb Dualiste dhe territoreve shqiptare n\u00eb veri, p\u00ebrmes gjith\u00eb krizave diplomatike dhe luft\u00ebrave q\u00eb kaloi Ballkani q\u00eb nga Kongresi i Berlinit, Lufta Greko-Turke m\u00eb 1897, Revolucioni Xhonturk 1908, aneksimi i Bosnj\u00ebs dhe s\u00eb fundmi Luft\u00ebrat Ballkanike, ishte e natyrshme q\u00eb Monarkia Dualiste t\u00eb mb\u00ebshteste krijimin e shtetit t\u00eb pavarur shqiptar. Pas mbledhjes s\u00eb Bukureshtit n\u00eb dat\u00ebn 5 n\u00ebntor, m\u00eb 7 n\u00ebntor 1912, Ismail Qemali u nis me tren nga Bukureshti p\u00ebr n\u00eb Vjen\u00eb, p\u00ebr nj\u00eb vizit\u00eb diplomatike, q\u00ebllimi i s\u00eb cil\u00ebs ishte t\u00eb fitonte mb\u00ebshtetjen e Austro-Hungaris\u00eb p\u00ebr pavar\u00ebsin\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb. Me t\u00eb arritur n\u00eb Vjen\u00eb, ai u vendos n\u00eb Grand Hotel. M\u00eb 12 n\u00ebntor 1912, Ismail Qemali udh\u00ebtoi me tren drejt Budapestit, ku takoi ministrin e Jasht\u00ebm t\u00eb Austro-Hungaris\u00eb, kontin Bertold, i cili e siguroi se qeveria e tij kishte biseduar edhe me qeverit\u00eb italiane e gjermane p\u00ebr k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim dhe s\u00eb bashku nuk e shihnin me sy t\u00eb mir\u00eb nj\u00eb shtrirje t\u00eb Malit t\u00eb Zi dhe Serbis\u00eb n\u00eb jug t\u00eb Ballkanit. M\u00eb 19 n\u00ebntor 1912, bashk\u00eb me Luigj Gurakuqin, Ismail Qemali arriti n\u00eb Trieste, qytet q\u00eb n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte nj\u00eb port i Austro-Hungaris\u00eb. Patriot\u00ebt e tjer\u00eb shqiptar\u00eb Spiridon Ilo, Dhimit\u00ebr Berati, Pandeli Mborja dhe Dhimit\u00ebr Zografi, u nis\u00ebn disa dit\u00eb m\u00eb von\u00eb p\u00ebr t\u2019u takuar po aty me Ismail Qemalin. Po nga Triestja do b\u00ebhej nisja p\u00ebr n\u00eb Durr\u00ebs, me anijen \u201cBaron Bruck\u201d q\u00eb ua siguroi Bertholdi. Nat\u00ebn e 20 n\u00ebntorit, duke u gdhir\u00eb data 21, avulloret \u201cBrunn\u201d dhe \u201cGraf Wurmbrand\u201d u takuan n\u00eb Gjirin e Rodonit p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb kalimin e Ismail Qemalit dhe njer\u00ebzve t\u00eb tij nga nj\u00ebra anije tek tjetra. Ismail Qemali dhe burrat e tjer\u00eb e kaluan nat\u00ebn n\u00eb \u201cGraf Wurmbrand\u201d, e cila arriti m\u00ebngjesin e dat\u00ebs 21 n\u00ebntor n\u00eb Durr\u00ebs dhe u prit n\u00eb qel\u00ebn e Dom Nikoll\u00eb Ka\u00e7orrit, i cili, pas nj\u00eb jave, do t\u00eb ishte edhe z\u00ebvend\u00ebskryeministri i par\u00eb i Qeveris\u00eb s\u00eb P\u00ebrkohshme t\u00eb Vlor\u00ebs.<\/p>\n<div id=\"attachment_69215\" style=\"width: 923px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-69215\" data-attachment-id=\"69215\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/historik-i-shkurter-i-interesimit-austriak-per-shqiperine\/dorian-koci-drejtor-i-muzeut-historik-kombetar-tirane\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dorian-Koci-Drejtor-i-Muzeut-Historik-Kombetar-Tirane.jpg?fit=633%2C347&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"633,347\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Dorian Koci Drejtor i Muzeut Historik Kombetar, Tirane\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Dorian Koci Drejtor i Muzeut Historik Kombetar, Tirane&lt;\/p&gt;\n\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dorian-Koci-Drejtor-i-Muzeut-Historik-Kombetar-Tirane.jpg?fit=300%2C164&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dorian-Koci-Drejtor-i-Muzeut-Historik-Kombetar-Tirane.jpg?fit=633%2C347&amp;ssl=1\" class=\" wp-image-69215\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dorian-Koci-Drejtor-i-Muzeut-Historik-Kombetar-Tirane.jpg?resize=913%2C499&#038;ssl=1\" width=\"913\" height=\"499\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dorian-Koci-Drejtor-i-Muzeut-Historik-Kombetar-Tirane.jpg?resize=300%2C164&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dorian-Koci-Drejtor-i-Muzeut-Historik-Kombetar-Tirane.jpg?resize=450%2C247&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dorian-Koci-Drejtor-i-Muzeut-Historik-Kombetar-Tirane.jpg?resize=600%2C329&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dorian-Koci-Drejtor-i-Muzeut-Historik-Kombetar-Tirane.jpg?resize=400%2C219&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Dorian-Koci-Drejtor-i-Muzeut-Historik-Kombetar-Tirane.jpg?w=633&amp;ssl=1 633w\" sizes=\"auto, (max-width: 913px) 100vw, 913px\" \/><p id=\"caption-attachment-69215\" class=\"wp-caption-text\">Dorian Koci Drejtor i Muzeut Historik Kombetar, Tirane<\/p><\/div>\n<p>Pas nj\u00eb udh\u00ebtimi q\u00eb zgjati 6 dit\u00eb, m\u00eb dat\u00eb 28 n\u00ebntor 1912, filluan punimet e Kuvendit t\u00eb Vlor\u00ebs n\u00eb sarajet e familjes Vlora, me pjes\u00ebmarrjen e 78 delegat\u00ebve. Kuvendi i Vlor\u00ebs vendosi q\u00eb \u201cShqip\u00ebria t\u00eb bahet m\u00eb vehte, e lir\u00eb dhe e mosvarme\u201d. Monarkia Dualiste ishte nga shtetet e para q\u00eb njohu qeverin\u00eb e Vlor\u00ebs dhe mb\u00ebshteti Shqip\u00ebrin\u00eb n\u00eb Konferenc\u00ebn e Londr\u00ebs (16 dhjetor 1912-29 korrik 1913). Marr\u00ebdh\u00ebniet diplomatike nd\u00ebrmjet Shqip\u00ebris\u00eb dhe Austris\u00eb u vendos\u00ebn q\u00eb m\u00eb 3 dhjetor 1913, kur Ministria e Pun\u00ebve t\u00eb Jashtme e at\u00ebhershme e Monarkis\u00eb Austro-Hungareze vendosi t\u00eb hapte tre konsullata n\u00eb Shqip\u00ebri: Shkod\u00ebr, Durr\u00ebs dhe Vlor\u00eb. Po k\u00ebshtu n\u00eb diskutimin e \u00e7\u00ebshtjes s\u00eb kufijve q\u00eb filloi n\u00eb terma m\u00eb konkrete q\u00eb n\u00eb seanc\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb Konferenc\u00ebs s\u00eb Ambasador\u00ebve n\u00eb Lond\u00ebr m\u00eb 1913, i ftuar p\u00ebr t\u00eb th\u00ebn\u00eb mendimin e tij \u201cmbi kufirin lindor t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb s\u00eb ardhshme\u201d, Mensdorfi, ambasadori p\u00ebrfaq\u00ebsues i Monarkis\u00eb Dualiste p\u00ebrs\u00ebriti dhe nj\u00ebher\u00eb pik\u00ebpamjen austro-hungareze se \u201cato pjes\u00eb q\u00eb jan\u00eb t\u00eb banuara vet\u00ebm e vet\u00ebm nga shqiptar\u00ebt, duhet t\u2019i p\u00ebrkasin Shqip\u00ebris\u00eb\u201d. Pastaj ai i parashtroi Konferenc\u00ebs nj\u00eb hart\u00eb t\u00eb komb\u00ebsive, t\u00eb p\u00ebrgatitur m\u00eb par\u00eb n\u00eb Vjen\u00eb, n\u00eb baz\u00eb t\u00eb s\u00eb cil\u00ebs delte qart\u00eb \u201csa thell\u00eb mb\u00ebrrijn\u00eb shqiptar\u00ebt\u201d n\u00eb Veri dhe Verilindje.<\/p>\n<p>Debatet dhe kontradiktat n\u00eb caktimin e kufijve verior\u00eb e verilindor\u00eb t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb u p\u00ebrqendruan n\u00eb ato q\u00eb u quajt\u00ebn kriza rreth Shkodr\u00ebs dhe Gjakov\u00ebs. Pik\u00ebs\u00ebpari duhet sqaruar se p\u00ebr interesat e Monarkis\u00eb, qyteti i Shkodr\u00ebs q\u00eb sh\u00ebnonte edhe fillimin e interesit t\u00eb tyre fetar, diplomatik e kulturor rreth \u00e7\u00ebshtjes shqiptare p\u00ebrb\u00ebnte nyj\u00ebn m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb politik\u00ebs austro-hungareze n\u00eb rajon p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn nuk mund t\u00eb b\u00ebhej asnj\u00eb kompromis. R\u00ebnd\u00ebsia e Shkodr\u00ebs dhe arsyet se pse ajo duhej t\u00eb p\u00ebrfshihej brenda kufijve t\u00eb shtetit shqiptar, \u00ebsht\u00eb shprehur me tre pika kryesore t\u00eb hartuara nga vet\u00eb Konti Bertold, ministri i jasht\u00ebm i Monarkis\u00eb.<\/p>\n<p>1-\u00a0Shkodra\u00a0 \u00ebsht\u00eb qendra e protektoratit ton\u00eb katolik n\u00eb Veri t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb dhe si e till\u00eb \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr t\u00eb mbetur n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>2-\u00a0N\u00eb opinionin e ekspert\u00ebve, nj\u00eb Shqip\u00ebri mbijetuese \u00ebsht\u00eb e pakonceptueshme pa Shkodr\u00ebn dhe rrethinat e saj.<\/p>\n<p>3-\u00a0N\u00ebse Shqip\u00ebria nuk do t\u00eb p\u00ebrfshihet n\u00eb Shqip\u00ebri, fiset shqiptare q\u00eb e kan\u00eb qendr\u00ebn e tyre rreth Shkodr\u00ebs do t\u00eb humbasin lidhjet e tyre me Shqip\u00ebrin\u00eb. K\u00ebto fise do t\u00eb jen\u00eb, kund\u00ebr d\u00ebshir\u00ebs s\u00eb tyre, t\u00eb asimiluara n\u00eb Mali e Zi, q\u00eb \u00ebsht\u00eb i kund\u00ebrt nga pik\u00ebpamja etnike dhe fetare nga Shqip\u00ebria.<\/p>\n<p>Ngjarjet q\u00eb pasuan m\u00eb pas ishin caktimi i kufijve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb m\u00eb 1913, mb\u00ebshtetja e Princ Vidit m\u00eb 1914 dhe shp\u00ebrthimi i Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore. N\u00eb janar t\u00eb vitit 1916 pas d\u00ebrrmimit t\u00eb forcave serbe, trupat austro-hungareze hyn\u00eb n\u00eb territoret e Shqip\u00ebris\u00eb dhe vendos\u00ebn administrat\u00ebn e tyre ushtarake dhe civile n\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb Veriore dhe Qendrore, nga Shkodra deri n\u00eb lumin Vjos\u00eb dhe nga Durr\u00ebsi deri n\u00eb af\u00ebrsi t\u00eb Pogradecit ku fillonte zona administrative franceze. Pas Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore, marr\u00ebdh\u00ebniet diplomatike u vendos\u00ebn midis Shqip\u00ebris\u00eb dhe Republik\u00ebs s\u00eb Austris\u00eb, m\u00eb 22 shkurt 1922. Pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore k\u00ebto marr\u00ebdh\u00ebnie u rivendos\u00ebn m\u00eb 7 shkurt 1956. Q\u00eb at\u00ebher\u00eb, deri n\u00eb vitin 1991 Republika e Austris\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsohej n\u00eb Shqip\u00ebri nga Ambasadori rezident n\u00eb Beograd. N\u00eb gusht t\u00eb vitit 1991, qeveria austriake caktoi ambasadorin e saj n\u00eb Shqip\u00ebri, rezident n\u00eb Vjen\u00eb. Ai paraqiti Letrat Kredenciale n\u00eb shtator 1991.<\/p>\n<p>Marr\u00ebdh\u00ebniet midis Shqip\u00ebris\u00eb dhe Austris\u00eb u zhvilluan intensivisht p\u00ebrmes vizitave t\u00eb nivelit t\u00eb lart\u00eb takime mes lider\u00ebve politik\u00eb t\u00eb dy vendeve. Nj\u00eb bashk\u00ebpunim i frytsh\u00ebm ka qen\u00eb i pranish\u00ebm edhe n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb organizatave nd\u00ebrkomb\u00ebtare, ku jan\u00eb an\u00ebtare Shqip\u00ebria dhe Austria. N\u00eb janar t\u00eb vitit 1992, Austria i dha Shqip\u00ebris\u00eb statusin e kombit m\u00eb t\u00eb favorizuar me t\u00eb cilin marr\u00ebdh\u00ebniet p\u00ebsuan nj\u00eb shtys\u00eb t\u00eb re n\u00eb t\u00eb gjitha fushat, politike, ekonomike dhe tregtare. Gjat\u00eb k\u00ebtyre viteve jan\u00eb n\u00ebnshkruar 19 marr\u00ebveshje dypal\u00ebshe. Pasi Austria u b\u00eb an\u00ebtare e Bashkimit Europian, ajo ka mb\u00ebshtetur vazhdimisht p\u00ebrpjekjet e Shqip\u00ebris\u00eb drejt integrimit europian. S\u00eb pari p\u00ebr lidhjen e Marr\u00ebveshjes s\u00eb Stabilizim-Asociimit me Bashkimin Evropian, p\u00ebr liberalizimin e vizave p\u00ebr qytetar\u00ebt shqiptar\u00eb dhe p\u00ebr statusin zyrtar kandidat t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsim n\u00eb Bashkimin Evropian.<\/p>\n<p><strong><em>*<span>\u00a0<\/span><\/em><\/strong><strong><em>Drejtor i Muzeut Historik Komb\u00ebtar<\/em><\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>8 Mars 2023 Nga:\u00a0 Dr. Dorian Ko\u00e7i* Shqip\u00ebria dhe Austria ndajn\u00eb nj\u00eb miq\u00ebsi t\u00eb hershme. Interesi austriak n\u00eb kufirin e veriut t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, e kishte origjin\u00ebn e vet n\u00eb\u00a0kultusprotektorat-protektorati fetar i Perandor\u00ebve Habsburg mbi katolik\u00ebt e veriut t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Her\u00ebt q\u00eb n\u00eb 1615 me Traktatin e Vjen\u00ebs, Perandori i Shenjt\u00eb Romak fitoi t\u00eb drejt\u00ebn t\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":69212,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[27,85,35],"tags":[],"class_list":["post-69210","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blogu-i-udhetarit","category-histori","category-shoqerore"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/thumb_5042_default_gallery_big.jpeg?fit=1280%2C600&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-i0i","jetpack-related-posts":[{"id":100054,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/kendi-i-fotografise-bylyte-jashari-kolonjarja-mbretereshe-te-valles-se-kenduar\/","url_meta":{"origin":69210,"position":0},"title":"Kendi i Fotografise: Bylyte Jashari kolonjarja Mbret\u00ebresh\u00eb t\u00eb valles s\u00eb k\u00ebnduar","author":"Kurt Farka","date":"May 9, 2026","format":false,"excerpt":"8 Maji 2026 Nj\u00eb ikon\u00eb t\u00eb artit kolonjar dhe jo vet\u00ebm: znj. Bylyte Jashari. Bylyte Jashari \u00ebsht\u00eb simboli i artistes q\u00eb, p\u00ebr thuajse gjysm\u00eb shekulli, me interpretimin e saj plot hijeshi e fines\u00eb, ka magjepsur publikun n\u00eb skenat brenda dhe jasht\u00eb vendit. Hapat e leht\u00eb t\u00eb valles, q\u00eb dukeshin sikur\u2026","rel":"","context":"In &quot;Arte&quot;","block_context":{"text":"Arte","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/arte\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Bylyte-Jashari.jpg?fit=1200%2C881&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Bylyte-Jashari.jpg?fit=1200%2C881&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Bylyte-Jashari.jpg?fit=1200%2C881&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Bylyte-Jashari.jpg?fit=1200%2C881&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Bylyte-Jashari.jpg?fit=1200%2C881&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":100070,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/spiropali-me-mesazh-te-koduar-ne-europe-shteti-nuk-eshte-prone-e-askujt-dinjiteti-vlen-me-shume-se-forca\/","url_meta":{"origin":69210,"position":1},"title":"Spiropali me mesazh t\u00eb koduar: &#8211; N\u00eb Europ\u00eb shteti nuk \u00ebsht\u00eb pron\u00eb e askujt, dinjiteti vlen m\u00eb shum\u00eb se forca","author":"Kurt Farka","date":"May 9, 2026","format":false,"excerpt":"9 Maji 2026 Elisa Spiropali ka zgjedhur Dit\u00ebn e Europ\u00ebs p\u00ebr t\u00eb d\u00ebrguar t\u00eb tjera mesazhe n\u00eb drejtim t\u00eb partis\u00eb s\u00eb saj. Edhe pse kritikat e drejtp\u00ebrdrejta jan\u00eb ndalur pas replik\u00ebs ndaj k\u00ebrc\u00ebnimit t\u00eb Ram\u00ebs me p\u00ebrjashtim, n\u00eb mesazhin p\u00ebr Dit\u00ebn e Europ\u00ebs duket sikur Spiropali flet me kode. Sipas\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/683660598_988439043537725_8063354982261626819_n.jpg?fit=848%2C678&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/683660598_988439043537725_8063354982261626819_n.jpg?fit=848%2C678&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/683660598_988439043537725_8063354982261626819_n.jpg?fit=848%2C678&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/683660598_988439043537725_8063354982261626819_n.jpg?fit=848%2C678&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":92451,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/berisha-sonte-ora-1900-tek-bulevardi-i-ri-bashkohu-permbylljes-se-nje-rrugetimi-historik-drejt-misionit-per-shqiperine-madheshtore\/","url_meta":{"origin":69210,"position":2},"title":"Berisha: &#8211; Sonte, ora 19:00 tek Bulevardi i Ri bashkohu p\u00ebrmbylljes s\u00eb nj\u00eb rrug\u00ebtimi historik, drejt misionit p\u00ebr \u2018Shqip\u00ebrin\u00eb Madh\u00ebshtore\u2019","author":"Kurt Farka","date":"May 9, 2025","format":false,"excerpt":"9 Maji 2025 Partia Demokratike dhe ASHM mbyllin sot fushat\u00ebn elektorale p\u00ebr zgjedhjet q\u00eb do t\u00eb mbahen k\u00ebt\u00eb t\u00eb diel\u00eb. Lideri i opozit\u00ebs Sali Berisha ka ndar\u00eb n\u00eb faqen e tij n\u00eb facebook njoftimin p\u00ebr k\u00ebt\u00eb takim madh\u00ebshtor. \u201cSonte, ora 19:00 tek Bulevardi i Ri bashkohu p\u00ebrmbylljes s\u00eb nj\u00eb rrug\u00ebtimi\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/auto_auto_ba13baff-9049-496c-ba09-41d24e3314c117443967771746774478.jpg?fit=900%2C556&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/auto_auto_ba13baff-9049-496c-ba09-41d24e3314c117443967771746774478.jpg?fit=900%2C556&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/auto_auto_ba13baff-9049-496c-ba09-41d24e3314c117443967771746774478.jpg?fit=900%2C556&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/auto_auto_ba13baff-9049-496c-ba09-41d24e3314c117443967771746774478.jpg?fit=900%2C556&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":97836,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/draftraporti-i-eurodeputetit-austriak-per-shqiperine-te-sigurohet-pavaresia-e-gjyqesorit\/","url_meta":{"origin":69210,"position":3},"title":"Draftraporti i eurodeputetit austriak p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb: T\u00eb sigurohet pavar\u00ebsia e gjyq\u00ebsorit!","author":"Kurt Farka","date":"February 19, 2026","format":false,"excerpt":"19 Shkurt 2026 Gazeta Panorama ka siguruar draft raportin e eurodeputetit austriak p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb, Andreas Schieder. N\u00eb projekt rezolut\u00eb nd\u00ebr t\u00eb tjera theksohet se korrupsioni mbetet nj\u00eb shqet\u00ebsim serioz. N\u00eb pjes\u00ebn e raportit q\u00eb i kushtohet shtetit t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs, gjyq\u00ebsorit dhe antikorrupsionit, Schieder mir\u00ebpret vijimin e zbatimit t\u00eb reform\u00ebs\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/1668099136_ParlamentiEvropian1.jpg?fit=780%2C440&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/1668099136_ParlamentiEvropian1.jpg?fit=780%2C440&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/1668099136_ParlamentiEvropian1.jpg?fit=780%2C440&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/1668099136_ParlamentiEvropian1.jpg?fit=780%2C440&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":93013,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/koleksionisti-gjergj-marena-i-dhuron-muzeut-ne-shkoder-5-harta-te-rralla\/","url_meta":{"origin":69210,"position":4},"title":"Koleksionisti Gjergj Marena i dhuron Muzeut n\u00eb Shkod\u00ebr 5 harta t\u00eb rralla","author":"Kurt Farka","date":"August 14, 2025","format":false,"excerpt":"14 Gusht 2025 Koleksionisti shkodran me banim n\u00eb Modena t\u00eb Italis\u00eb, Gjergj Marena, i ka dhuruar Muzeut Historik t\u00eb Shkodr\u00ebs pes\u00eb harta t\u00eb rralla. Ai tregon se si k\u00ebto harta i kishte siguruar gjat\u00eb viteve t\u00eb k\u00ebrkimeve t\u00eb tij, duke theksuar ndjesin\u00eb e p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb p\u00ebr t\u2019i rikthyer n\u00eb atdhe. Harta\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/hq720-1.jpg?fit=686%2C386&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/hq720-1.jpg?fit=686%2C386&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/hq720-1.jpg?fit=686%2C386&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":89892,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/para-177-viteve-doli-ne-treg-gazeta-e-pare-shqiptare-lalbanese-ditalia\/","url_meta":{"origin":69210,"position":5},"title":"Para 177 viteve doli n\u00eb treg gazeta e par\u00eb shqiptare, \u200b\u2019L\u2019albanese d\u2019Italia\u2019","author":"Kurt Farka","date":"February 25, 2025","format":false,"excerpt":"25 Shkurt 2025 M\u00eb 23 shkurt 1848 doli numri i par\u00eb i gazet\u00ebs \u2018L\u2019albanese d\u2019Italia\u2019 (Shqiptari i Italis\u00eb). Kjo gazet\u00eb mbrojti t\u00eb drejtat e shqiptar\u00ebve, duke radhitur fakte e argumente t\u00eb historis\u00eb s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, me q\u00ebllim q\u00eb t\u00eb njihej edhe opinioni n\u00eb Itali e m\u00eb gjer\u00eb. N\u00eb krye t\u00eb saj\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/gazeta-e-pare-shqiptare-%E2%80%8BLalbanese-dItalia.jpg?fit=900%2C507&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/gazeta-e-pare-shqiptare-%E2%80%8BLalbanese-dItalia.jpg?fit=900%2C507&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/gazeta-e-pare-shqiptare-%E2%80%8BLalbanese-dItalia.jpg?fit=900%2C507&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/gazeta-e-pare-shqiptare-%E2%80%8BLalbanese-dItalia.jpg?fit=900%2C507&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/69210","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=69210"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/69210\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":69216,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/69210\/revisions\/69216"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/69212"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=69210"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=69210"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=69210"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}