{"id":57966,"date":"2022-05-20T07:33:53","date_gmt":"2022-05-20T07:33:53","guid":{"rendered":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=57966"},"modified":"2022-05-20T07:33:53","modified_gmt":"2022-05-20T07:33:53","slug":"hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-hene","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-hene\/","title":{"rendered":"Hera e par\u00eb q\u00eb ndodh n\u00eb histori, ja \u00e7far\u00eb po kultivojn\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt n\u00eb H\u00ebn\u00eb"},"content":{"rendered":"<div id=\"attachment_57967\" style=\"width: 640px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-57967\" data-attachment-id=\"57967\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-hene\/hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-hene\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?fit=800%2C420&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"800,420\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Hera e par\u00eb q\u00eb ndodh n\u00eb histori, ja \u00e7far\u00eb po kultivojn\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt n\u00eb H\u00ebn\u00eb\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Hera e par\u00eb q\u00eb ndodh n\u00eb histori, ja \u00e7far\u00eb po kultivojn\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt n\u00eb H\u00ebn\u00eb&lt;\/p&gt;\n\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?fit=300%2C158&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?fit=800%2C420&amp;ssl=1\" class=\" wp-image-57967\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?resize=630%2C332&#038;ssl=1\" width=\"630\" height=\"332\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?resize=300%2C158&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?resize=768%2C403&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?resize=450%2C236&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?resize=600%2C315&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?resize=400%2C210&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?w=800&amp;ssl=1 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 630px) 100vw, 630px\" \/><p id=\"caption-attachment-57967\" class=\"wp-caption-text\">Hera e par\u00eb q\u00eb ndodh n\u00eb histori, ja \u00e7far\u00eb po kultivojn\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt n\u00eb H\u00ebn\u00eb<\/p><\/div>\n<p>Hera e par\u00eb q\u00eb ndodh n\u00eb histori, ja \u00e7far\u00eb po kultivojn\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt n\u00eb H\u00ebn\u00eb<\/p>\n<p>20 MAJ 2022<\/p>\n<p>Shkenc\u00ebtar\u00ebt kan\u00eb mbjell\u00eb bim\u00eb n\u00eb dheun e marr\u00eb nga sip\u00ebrfaqja e H\u00ebn\u00ebs. Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shenj\u00eb q\u00eb tregon se njer\u00ebzit mund t\u00eb jetojn\u00eb nj\u00eb dit\u00eb n\u00eb H\u00ebn\u00eb, mund ta sigurojn\u00eb atje ushqimin dhe t\u00eb prodhojn\u00eb ujin.<\/p>\n<p>Studiuesit e Universitetit t\u00eb Florid\u00ebs thon\u00eb se kan\u00eb mbjell\u00eb bim\u00eb n\u00eb dheun e marr\u00eb nga H\u00ebna dhe kan\u00eb zbuluar at\u00eb, q\u00eb nj\u00eb nga studiuesit e quan &#8220;baz\u00ebn e \u00ebnd\u00ebrrave eksploruese\u201d. \u00cbsht\u00eb hera e par\u00eb, q\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt tregojn\u00eb se jeta mund t\u00eb krijohet nga regolith-i, materiali i marr\u00eb nga sip\u00ebrfaqja e H\u00ebn\u00ebs.<\/p>\n<p>Ata thon\u00eb se zbulimi i tyre, i publikuar n\u00eb revist\u00ebn Communications Biology (Biologji komunikative), mund t\u00eb ket\u00eb ndikim n\u00eb eksplorimet e ardhshme n\u00eb H\u00ebn\u00eb.<\/p>\n<p>Rob Ferl, nj\u00eb nga bashk\u00ebautor\u00ebt e studimit, thot\u00eb, se zbulimi i tyre mund t\u00eb ndihmoj\u00eb austronaut\u00ebt q\u00eb ndodhen me mision n\u00eb H\u00ebn\u00eb, t\u00eb nxjerrin ushqimin e tyre dhe t\u00eb ulin nevoj\u00ebn p\u00ebr furnizime t\u00eb shpeshta nga Toka. &#8220;Kur njer\u00ebzit zhvendosen si civilizim, jo p\u00ebr t\u00eb eksploruar p\u00ebr disa dit\u00eb, por kur shkojm\u00eb diku p\u00ebr t\u00eb qendruar, ne gjithmon\u00eb marrim me vete agro-kulturat tona\u201d, thot\u00eb Ferl.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 p\u00ebrmir\u00ebsimit t\u00eb nivelit t\u00eb sigurimit t\u00eb ushqimit n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb, studimi sjell edhe p\u00ebrfitime t\u00eb tjera. Ai mund t\u00eb ndihmoj\u00eb astronaut\u00ebt t\u00eb pastrojn\u00eb ajrin, t\u00eb m\u00ebnjanojn\u00eb dioksidin e karbonit nga atmosfera dhe t\u00eb prodhojn\u00eb uj\u00eb t\u00eb past\u00ebr.<\/p>\n<p>Si mbillen bim\u00ebt n\u00eb dh\u00e8 H\u00ebne<\/p>\n<p>Studiuesit mboll\u00ebn fara Arabidopsis (nj\u00eb lloj bari guri) n\u00eb dh\u00e8 H\u00ebne marr\u00eb rreth 50 vjet m\u00eb par\u00eb, gjat\u00eb tre misioneve t\u00eb ve\u00e7anta Apollo n\u00eb H\u00ebn\u00eb: Apollo 11 dhe 12 n\u00eb vitin 1969 dhe Apollo 17 n\u00eb vitin 1972.<\/p>\n<p>Ata e ndan\u00eb dheun n\u00eb pjes\u00eb 1 gram\u00ebshe dhe e hodh\u00ebn n\u00eb en\u00eb. Aty shtuan uj\u00eb, drit\u00eb dhe ushqim p\u00ebr bim\u00ebt. Ata mboll\u00ebn po ashtu nj\u00eb pjes\u00eb tjet\u00ebr fare n\u00eb hi vullkanik, nj\u00eb subtanc\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb e ngjashme me dheun h\u00ebnor, p\u00ebr t\u00eb sh\u00ebrbyer p\u00ebr kontroll.<\/p>\n<p>Shkenc\u00ebtar\u00ebt pan\u00eb n\u00eb m\u00eb pak se 48 or\u00eb mbirje t\u00eb bim\u00ebve n\u00eb t\u00eb dy grupet, por disa dit\u00eb m\u00eb von\u00eb v\u00ebrejt\u00ebn se bim\u00ebt n\u00eb dheun e H\u00ebn\u00ebs ishin t\u00eb stresuara. Bim\u00ebt n\u00eb regolith dukeshin t\u00eb mpira krahasuar me ato n\u00eb hirin vullkanik.<\/p>\n<p>Por Ferl thot\u00eb, se fakti q\u00eb bim\u00ebt ishin n\u00eb gjendje t\u00eb mbinin n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb zbulim pozitiv. &#8220;E r\u00ebnd\u00ebsishme \u00ebsht\u00eb se para se t\u00eb b\u00ebhej ky eksperiment, askush nuk e dinte n\u00ebse bim\u00ebt, sidomos ato me rr\u00ebnj\u00eb do ishin n\u00eb gjendje t\u00eb nd\u00ebrvepronin me dheun shum\u00eb djeg\u00ebs, shum\u00eb antagonist si\u00e7 \u00ebsht\u00eb regolithi h\u00ebnor\u201d, thot\u00eb Ferl.<\/p>\n<p>V\u00ebshtir\u00ebsia mbetet tek sigurimi i provave<\/p>\n<p>Ekspertimenti n\u00eb vetvehte ishte i leht\u00eb, por gjetja e materlialit t\u00eb nevojsh\u00ebm p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb eksperimentin ishte e v\u00ebshtir\u00eb. Ekzistonte vet\u00ebm nj\u00eb sasi e vog\u00ebl dheu h\u00ebnor p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb eksperimentin, 12 gram gjithsej, sa nj\u00eb lug\u00eb gjelle, dhe duhej b\u00ebr\u00eb k\u00ebrkesa disa her\u00eb gjat\u00eb nj\u00eb dekade rresht, p\u00ebr ta marr\u00eb nga Agjencia Amerikane e Hap\u00ebsir\u00ebs, NASA.<\/p>\n<p>&#8220;K\u00ebto prova jan\u00eb thesare natyrore me vlera t\u00eb m\u00ebdha\u201d, thot\u00eb bashk\u00ebautorja e studimit, Anna-Lisa Paul. &#8220;Kur punojm\u00eb me to ne i ndryshojm\u00eb ato. E para prej ajrit (ato vendosen n\u00eb kontakt me ajrin) dhe ujin,<\/p>\n<p>ato nuk jan\u00eb m\u00eb origjinale dhe humbasin natyr\u00ebn e tyre arkivore, e cila \u00ebsht\u00eb shum\u00eb, shum\u00eb e mbrojtur.\u201d<\/p>\n<p>P\u00ebrfitime p\u00ebr misionet e ardhshme n\u00eb H\u00ebn\u00eb<\/p>\n<p>Zbulimi \u00ebsht\u00eb me r\u00ebnd\u00ebsi, mbase m\u00eb me r\u00ebnd\u00ebsi se kurr\u00eb ndonj\u00ebher\u00eb, kur kihet parasysh se NASA dhe Agjencia Europiane e Hap\u00ebsir\u00ebs shpresojn\u00eb q\u00eb t\u00eb rikthejn\u00eb njeriun n\u00eb H\u00ebn\u00eb me programin e tyre, Artemis.<\/p>\n<p>Ekzistojn\u00eb plane p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb nisjen e par\u00eb t\u00eb misionit Artemis pa ekuipazh n\u00eb vitin 2022 dhe misionin me ekuipazh nj\u00eb dekad\u00eb m\u00eb von\u00eb. Edhe vende t\u00eb tjera jan\u00eb duke b\u00ebr\u00eb plane t\u00eb vizitojn\u00eb H\u00ebn\u00ebn vitet e ardhshme, p\u00ebrfshir\u00eb k\u00ebtu Japonin\u00eb dhe Kin\u00ebn.<\/p>\n<p>Por shkenc\u00ebtar\u00ebt ende nuk e din\u00eb se si do t\u00eb reagojn\u00eb bim\u00ebt e Tok\u00ebs n\u00eb mjedisin h\u00ebnor, real, t\u00eb pasimuluar. H\u00ebna \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e that\u00eb n\u00eb krahasim me Tok\u00ebn dhe kjo mund t\u00eb ndryshoj\u00eb aft\u00ebsin\u00eb e bim\u00ebve p\u00ebr t\u00eb mbir\u00eb.<\/p>\n<p>Gazeta Sot<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hera e par\u00eb q\u00eb ndodh n\u00eb histori, ja \u00e7far\u00eb po kultivojn\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt n\u00eb H\u00ebn\u00eb 20 MAJ 2022 Shkenc\u00ebtar\u00ebt kan\u00eb mbjell\u00eb bim\u00eb n\u00eb dheun e marr\u00eb nga sip\u00ebrfaqja e H\u00ebn\u00ebs. Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shenj\u00eb q\u00eb tregon se njer\u00ebzit mund t\u00eb jetojn\u00eb nj\u00eb dit\u00eb n\u00eb H\u00ebn\u00eb, mund ta sigurojn\u00eb atje ushqimin dhe t\u00eb prodhojn\u00eb ujin. Studiuesit e [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":57967,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[27,14,35],"tags":[],"class_list":["post-57966","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blogu-i-udhetarit","category-press-releases","category-shoqerore"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/Hera-e-pare-qe-ndodh-ne-histori-ja-cfare-po-kultivojne-shkencetaret-ne-Hene.png?fit=800%2C420&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-f4W","jetpack-related-posts":[{"id":106190,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/shkencetaret-zbulojne-potencialin-e-dy-bimeve-helmuese-per-krijimin-e-ilaceve-te-reja\/","url_meta":{"origin":57966,"position":0},"title":"Shkenc\u00ebtar\u00ebt zbulojn\u00eb potencialin e dy bim\u00ebve helmuese p\u00ebr krijimin e ila\u00e7eve t\u00eb reja","author":"Kurt Farka","date":"September 7, 2026","format":false,"excerpt":"7 Shtator 2026 Dy bim\u00eb q\u00eb mund t\u00eb shkaktojn\u00eb d\u00ebmtime nervore dhe paraliz\u00eb edhe n\u00eb doza jasht\u00ebzakonisht t\u00eb vogla mund t\u00eb p\u00ebrmbajn\u00eb gjithashtu p\u00ebrb\u00ebrje me p\u00ebrdorime t\u00eb vlefshme kund\u00ebr dhimbjes, malaries, kancerit dhe d\u00ebmtuesve bujq\u00ebsor\u00eb. Studiuesit tani kan\u00eb identifikuar nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebr t\u00eb riprodhuar nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj kimie t\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_4441785773085.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_4441785773085.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_4441785773085.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_4441785773085.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_4441785773085.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":106146,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/mumja-qe-duket-sikur-bertet-prej-3-mije-vitesh-ja-cfare-kane-arritur-te-mesojne-shkencetaret-rreth-saj\/","url_meta":{"origin":57966,"position":1},"title":"Mumja q\u00eb duket sikur b\u00ebrtet prej 3 mij\u00eb vitesh, ja \u00e7far\u00eb kan\u00eb arritur t\u00eb m\u00ebsojn\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt rreth saj&#8230;","author":"Kurt Farka","date":"September 6, 2026","format":false,"excerpt":"6 Shtator 2026 Nj\u00eb mumje e lasht\u00eb egjiptiane, e cila prej afro 3 mij\u00eb vitesh ruan nj\u00eb shprehje t\u00eb pazakont\u00eb n\u00eb fytyr\u00eb, ka rikthyer v\u00ebmendjen e studiuesve. Goja e hapur dhe tiparet e fytyr\u00ebs krijojn\u00eb p\u00ebrshtypjen se gruaja ka mbetur e ngrir\u00eb n\u00eb momentin e nj\u00eb britme. Mumja e nj\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/640-0-hggbvghjpg-1788678900-1.jpg?fit=640%2C365&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/640-0-hggbvghjpg-1788678900-1.jpg?fit=640%2C365&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/640-0-hggbvghjpg-1788678900-1.jpg?fit=640%2C365&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":102485,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/nasa-pranon-se-ka-imazhe-te-pashpjegueshme-por-mohon-prova-per-aliene\/","url_meta":{"origin":57966,"position":2},"title":"NASA pranon se ka imazhe t\u00eb pashpjegueshme, por mohon prova p\u00ebr alien\u00eb","author":"Kurt Farka","date":"July 10, 2026","format":false,"excerpt":"10 Korrik 2026 Nj\u00eb debat i ri mbi misterin e Objekteve t\u00eb Paidentifikuara Fluturuese (UFO) \u00ebsht\u00eb nxitur nga deklaratat e shefit t\u00eb NASA-s, Jared Isaacman, i cili tha se agjencia hap\u00ebsinore ka kapur imazhe t\u00eb objekteve q\u00eb nuk mund t\u00eb shpjegohen me siguri si fenomene natyrore t\u00eb njohura deri m\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/640-0-nasa-1783690860.png?fit=640%2C390&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/640-0-nasa-1783690860.png?fit=640%2C390&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/640-0-nasa-1783690860.png?fit=640%2C390&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":105894,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/a-mund-ti-shpetoje-leshi-i-deleve-akullnajat-shkencetaret-zvicerane-e-vene-ne-prove\/","url_meta":{"origin":57966,"position":3},"title":"A mund t\u2019i shp\u00ebtoj\u00eb leshi i deleve akullnajat? Shkenc\u00ebtar\u00ebt zviceran\u00eb e v\u00ebn\u00eb n\u00eb prov\u00eb","author":"Kurt Farka","date":"September 3, 2026","format":false,"excerpt":"3 Shtator 2026 Nj\u00eb eksperiment i pazakont\u00eb n\u00eb Alpet zvicerane po teston n\u00ebse leshi i deleve mund t\u00eb ngadal\u00ebsoj\u00eb shkrirjen e akullnajave dhe t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsoj\u00eb mbulesat plastike Nd\u00ebrsa Zvicra po p\u00ebrpiqet t\u00eb frenoj\u00eb shkrirjen e akullnajave, shkenc\u00ebtar\u00ebt po zhvillojn\u00eb nj\u00eb eksperiment t\u00eb pazakont\u00eb n\u00eb Alpe p\u00ebr t\u00eb par\u00eb n\u00ebse nj\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/akullnaja.webp?fit=705%2C407&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/akullnaja.webp?fit=705%2C407&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/akullnaja.webp?fit=705%2C407&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/akullnaja.webp?fit=705%2C407&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":105853,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/shkencetaret-zbulojne-forcen-qe-po-e-can-ngadale-kontinentin-afrikan\/","url_meta":{"origin":57966,"position":4},"title":"Shkenc\u00ebtar\u00ebt zbulojn\u00eb forc\u00ebn q\u00eb po e \u00e7an ngadal\u00eb kontinentin afrikan","author":"Kurt Farka","date":"September 3, 2026","format":false,"excerpt":"3 Shtator 2026 Nj\u00eb sht\u00ebllung\u00eb masive shk\u00ebmbinjsh t\u00eb nxeht\u00eb q\u00eb ngrihet nga thell\u00ebsit\u00eb e Tok\u00ebs mund t\u00eb shpjegoj\u00eb nj\u00eb model t\u00eb \u00e7uditsh\u00ebm l\u00ebvizjeje n\u00ebn Riftin e Afrik\u00ebs Lindore, ku kontinenti po t\u00ebrhiqet ngadal\u00eb n\u00eb drejtime t\u00eb kund\u00ebrta. Modelet kompjuterike po i ndihmojn\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebt t\u00eb shpjegojn\u00eb nj\u00eb model t\u00eb \u00e7uditsh\u00ebm deformimi\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_earth-splitting-apart-continental-rift1788260988.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_earth-splitting-apart-continental-rift1788260988.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_earth-splitting-apart-continental-rift1788260988.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_earth-splitting-apart-continental-rift1788260988.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/auto_earth-splitting-apart-continental-rift1788260988.webp?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":105331,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/ndodh-ne-austri-alpinisti-gjen-canten-e-shpines-qe-humbi-60-vjet-me-pare-gjate-shkrirjes-se-akullnajes\/","url_meta":{"origin":57966,"position":5},"title":"Ndodh n\u00eb Austri! Alpinisti gjen \u00e7ant\u00ebn e shpin\u00ebs q\u00eb humbi 60 vjet m\u00eb par\u00eb gjat\u00eb shkrirjes s\u00eb akullnaj\u00ebs","author":"Kurt Farka","date":"August 27, 2026","format":false,"excerpt":"27 Gusht 2026 Nj\u00eb alpinist 86-vje\u00e7ar n\u00eb Austri \u00ebsht\u00eb ribashkuar me \u00e7ant\u00ebn e shpin\u00ebs dhe pajisjet e tij t\u00eb alpinizmit, m\u00eb shum\u00eb se 60 vjet pasi i kishte humbur n\u00eb nj\u00eb \u00e7arje t\u00eb akullnaj\u00ebs. Sendet u zbuluan n\u00eb muajin korrik n\u00eb akullnaj\u00ebn Sulztalferner, n\u00eb Tirol, n\u00eb nj\u00eb lart\u00ebsi prej rreth\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/orivatis.jpg?fit=1200%2C569&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/orivatis.jpg?fit=1200%2C569&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/orivatis.jpg?fit=1200%2C569&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/orivatis.jpg?fit=1200%2C569&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/orivatis.jpg?fit=1200%2C569&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57966","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=57966"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57966\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":57968,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57966\/revisions\/57968"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/57967"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=57966"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=57966"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=57966"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}