{"id":4515,"date":"2018-03-09T19:03:24","date_gmt":"2018-03-09T19:03:24","guid":{"rendered":"http:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=4515"},"modified":"2018-03-09T19:03:40","modified_gmt":"2018-03-09T19:03:40","slug":"kur-voskopoja-kishte-akademi-dhe-30-kisha","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/kur-voskopoja-kishte-akademi-dhe-30-kisha\/","title":{"rendered":"Kur Voskopoja kishte akademi dhe 30 kisha\u2026"},"content":{"rendered":"<p><strong><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"4516\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/kur-voskopoja-kishte-akademi-dhe-30-kisha\/kishe-ne-voskopoje-2\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-2.jpg?fit=768%2C294&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"768,294\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Kishe ne Voskopoje (2)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-2.jpg?fit=300%2C115&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-2.jpg?fit=768%2C294&amp;ssl=1\" class=\"alignnone wp-image-4516\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-2-300x115.jpg?resize=407%2C156\" width=\"407\" height=\"156\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-2.jpg?resize=300%2C115&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-2.jpg?w=768&amp;ssl=1 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 407px) 100vw, 407px\" \/><\/strong><\/p>\n<p>Voskopoja \u00ebsht\u00eb nj\u00eb komun\u00eb q\u00eb ndodhet rreth 21 km larg nga qyteti i Kor\u00e7\u00ebs mbi nj\u00eb pllaj\u00eb 1160 metra mbi nivelin e detit. Voskopoja ishte q\u00ebnd\u00ebr e zhvilluar kulturore e themeluar n\u00eb vitin 1330 e p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga shqiptar\u00eb, arumun\u00eb e grek\u00eb. N\u00eb Voskopoj\u00eb u vendos shtypshkronja e dyt\u00eb n\u00eb Perandorin\u00eb Osmane (pas asaj n\u00eb Konstandinopoj\u00eb), u themelua Akademia e Re, nj\u00eb jetimore (e para n\u00eb bot\u00ebn post-Bizantine), nj\u00eb spital si dhe 24-30 kisha unikale. Anastas Kavaljoti ishte ai qe mendohet se p\u00ebrgatiti alfabetin e par\u00eb shqip, madje shkroi dhe disa traktate por q\u00eb jan\u00eb zhdukur.<\/p>\n<p>Voskopja u shkat\u00ebrrua nga disa djegie t\u00eb nj\u00ebpasnj\u00ebshme. N\u00eb 1769 osman\u00ebt e dogj\u00ebn dhe e pla\u00e7kit\u00ebn. Kulmi arriti n\u00eb 1788 kur trupat e Ali Pash\u00ebs e rrafshuan p\u00ebrfundimisht. Nj\u00eb pjes\u00eb e tregtar\u00ebve voskopojar\u00eb u vendos\u00ebn n\u00eb Kor\u00e7\u00eb e Berat nd\u00ebrsa shumica u largua p\u00ebr n\u00eb Thesali, Austri, Mbret\u00ebrin\u00eb e Hungaris\u00eb si dhe n\u00eb Transilvani. K\u00ebtu ata luajt\u00ebn nj\u00eb rol ky\u00e7 n\u00eb Rilindjen Komb\u00ebtare Rumune. Ndon\u00ebse Daniel Voskopojari rind\u00ebrtoi nj\u00eb shkoll\u00eb n\u00eb 1802 qyteti nuk e mori m\u00eb veten kurr\u00eb.<\/p>\n<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"4517\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/kur-voskopoja-kishte-akademi-dhe-30-kisha\/kishe-ne-voskopoje\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje.jpg?fit=960%2C640&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"960,640\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;DANIEL&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Kishe ne Voskopoje\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje.jpg?fit=300%2C200&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje.jpg?fit=960%2C640&amp;ssl=1\" class=\"alignnone wp-image-4517\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-300x200.jpg?resize=590%2C393\" width=\"590\" height=\"393\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje.jpg?resize=300%2C200&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje.jpg?resize=768%2C512&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje.jpg?w=960&amp;ssl=1 960w\" sizes=\"auto, (max-width: 590px) 100vw, 590px\" \/><\/p>\n<p>Vendbanimi shfaqet n\u00eb dokumentacionin historik me trajtat Voskopoj\u00eb, Voskopol ose Moskopol. P\u00ebr historianin P\u00ebllumb Xhufi dyzimi n\u00eb onomastik\u00ebn e vendbanimit nuk \u00ebsht\u00eb i par\u00ebnd\u00ebsi, tek konstaton q\u00eb n\u00eb dokumentet osmane gjendet rregullist trajta e par\u00eb Voskopoj\u00eb. Nd\u00ebrsa nd\u00ebr aktet e Patrikan\u00ebs s\u00eb Ohrit, emri shfaqet rrall\u00eb, por gjithnj\u00eb n\u00eb form\u00ebn Moschopolis. N\u00eb aktet tregtare, veneciane apo franceze, shfaqet t\u00eb dy format, Voscopolis e Moschopolis. Kronisti Gjon Muzaka p\u00ebrdor form\u00ebn Voscop p\u00ebr fshatin fqinj, thuajse homonim t\u00eb Voskopoj\u00ebs.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb v\u00ebshtrim duket se forma Moskopolis lidhet me popullsin\u00eb vllahe t\u00eb vendit dhe t\u00eb komuniteteve t\u00eb tjera vllahishtfol\u00ebse e greqishtfol\u00ebse n\u00eb Maqedoni e Thesali. N\u00eb kodikun e Sh\u00ebn Prodromit gjendet forma Moschopolis. Por kur hartuesi ish-peshkopi i Gor\u00ebs, Mihali, transkripton dokumente arkivore n\u00eb kodik, gjithnj\u00eb ruan trajt\u00ebs Voskopoj\u00eb.<\/p>\n<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"4518\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/kur-voskopoja-kishte-akademi-dhe-30-kisha\/kishe-ne-voskopoje-3\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-3.jpg?fit=768%2C512&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"768,512\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Kishe ne Voskopoje (3)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-3.jpg?fit=300%2C200&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-3.jpg?fit=768%2C512&amp;ssl=1\" class=\"alignnone wp-image-4518\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-3-300x200.jpg?resize=678%2C452\" width=\"678\" height=\"452\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-3.jpg?resize=300%2C200&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-3.jpg?w=768&amp;ssl=1 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 678px) 100vw, 678px\" \/><\/p>\n<p>Nga Sh\u00ebn Prodhomi hapet para vizitorit nj\u00eb pamje e mahnitshme nga duken majat e L\u00ebnies dhe Ostrovica, me nj\u00eb lart\u00ebsi prej 2246 metra. Lul\u00ebzimin m\u00eb t\u00eb madh Voskopoja e ka pasur n\u00eb vitin 1764, at\u00ebher\u00eb kur popullsia e saj arriti n\u00eb rreth 30 mij\u00eb banor\u00eb. N\u00eb at\u00eb periudh\u00eb kishte 25 kisha me afreske nga m\u00eb t\u00eb lakmuarat, nd\u00ebrsa tani nuk kan\u00eb mbetur m\u00eb shum\u00eb se 8 kisha. N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn periudh\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb qytet\u00ebrim ka pasur Akademi, Bibliotek\u00eb, Shtypshkronj\u00eb, 1720, artizanat t\u00eb zhvilluar e tekstile dhe sh\u00ebrbeu si ur\u00eb lidh\u00ebse jo vet\u00ebm brenda vendit, por edhe midis vendeve fqinje Greqi e Turqi. Shkat\u00ebrrimin e par\u00eb e ka pasur n\u00eb vitin 1769, t\u00eb dytin m\u00eb 1789 dhe t\u00eb tretin n\u00eb 1916. Voskopoja ruan vlera t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb artit mesjetar.<\/p>\n<p><strong>Voskopoja, djepi i kapitalizmit t\u00eb munguar<\/strong><\/p>\n<p>Zhvillimi n\u00eb Voskopoj\u00eb i profesioneve t\u00eb zejeve t\u00eb koh\u00ebs s\u00eb vet u b\u00eb nj\u00eb nxit\u00ebs real konkurenc\u00eb n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb Ballkanin duke dh\u00ebn\u00eb shenjat e para t\u00eb nj\u00eb kultur\u00eb paraindustriale q\u00eb do t\u00eb sillte padyshim nj\u00eb zhvillim parakapitalist t\u00eb domosdosh\u00ebm p\u00ebr zhvillimin e rajonit. Mallrat q\u00eb prodhoheshin n\u00eb Voskopoj\u00eb kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb famshme dhe ndonj\u00ebher\u00eb p\u00ebr t\u2019u dalluar mbanin t\u00eb gdhendur shqiponj\u00ebn si\u00e7 ndodhte me s\u00ebnduqet (Referenca vjen nga Dumont n\u00eb vepr\u00ebn e tij p\u00ebr Ballkanin t\u00eb cituar nga Ligor Mile: \u201cZejtaria fshatare shqiptare gjat\u00eb Rilindjes Komb\u00ebtare\u201d f. 120) Sipas Aurel Plasarit, \u201cN\u00eb qytet kishte 14 korporata. \u201cMund t\u00eb themi pa e zmadhuar, se historia e qytetit \u00ebsht\u00eb historia e korporatave t\u00eb saj\u201d (V. Papacostea \u201cDespre corporatiile\u201d f358). N\u00eb nj\u00eb studim gjeografik t\u00eb botuar n\u00eb Vjen\u00eb (t\u00eb quajtur \u201cGeografia neoterike eranistheisa nga shkrimtare te ndryshem para Dheniel ieromonakou dhe Gregoriou ierodhiakonou ton Dhimetrieon, v\u00ebll.I, Vien\u00eb 1791, f.27) n\u00ebn kujdesin e Daniel Jeronomakut dhe Gregor Jerodjakut pohoet se voskopojar\u00ebt qen\u00eb grupuar n\u00eb 14 korporata, q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsonin kategorit\u00eb e m\u00ebdha industriale dhe tregtare; interesante \u00ebsht\u00eb v\u00ebrejtja e tyre: \u201cme nj\u00eb fjal\u00eb ekziston n\u00eb Turqi nj\u00eb qytet i pajisur me gjith\u00eb sa \u00ebsht\u00eb pajisur nj\u00eb qytet europian\u201d (Fenomeni Voskopoj\u00eb, Aurel Plasari,sht\u00ebpia botuese Phoenix dhe Sht\u00ebpia e Librit, f43).<\/p>\n<p>Por duke pasur parasysh se n\u00eb Perandorin\u00eb otomane (Historia e Perandoris\u00eb Osmane n\u00ebn drejtimin e Robert Mantranit , f.316), profesioni i tregtarit ishte nj\u00eb profesion t\u00eb krishter\u00ebsh dhe ebrenjsh \u00ebsht\u00eb e kuptueshme q\u00eb paria e qytetit ishte nj\u00eb pari e krishter\u00eb (t\u00eb mos harrojm\u00eb edhe faktin se n\u00eb Voskopoj\u00eb ende dhe sot e k\u00ebsaj dite jan\u00eb mbetjet e 24 kishave dhe t\u00eb asnj\u00eb xhamie).<\/p>\n<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"4519\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/kur-voskopoja-kishte-akademi-dhe-30-kisha\/voskopaja\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/VOSKOPAJA.jpg?fit=768%2C576&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"768,576\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"VOSKOPOJA\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/VOSKOPAJA.jpg?fit=300%2C225&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/VOSKOPAJA.jpg?fit=768%2C576&amp;ssl=1\" class=\"alignnone wp-image-4519\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/VOSKOPAJA-300x225.jpg?resize=553%2C415\" width=\"553\" height=\"415\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/VOSKOPAJA.jpg?resize=300%2C225&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/VOSKOPAJA.jpg?w=768&amp;ssl=1 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 553px) 100vw, 553px\" \/><\/p>\n<p><strong>Voskopoja e demokracis\u00eb urbane mesjetare<\/strong><\/p>\n<p>Elementi m\u00eb i \u00e7uditsh\u00ebm i Voskopoj\u00ebs ishte standarti demokratik i administrimit. Ajo drejtohej nga borgjezia tregtare dhe zejtare n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pavarur nga Porta e Lart\u00eb n\u00ebp\u00ebrmjet parimit t\u00eb votimit. K\u00ebt\u00eb e konstatojn\u00eb shum\u00eb studiues t\u00eb huaj (t\u00eb cilat citohen edhe n\u00eb librin \u201cHistoria e Perandoris\u00eb Osmane\u201d n\u00ebn drejtimin e Robert Mantranit, f. 314) Voskopoja ishte nj\u00eb qytet autonom brenda Perandoris\u00eb Otomane i p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga shqiptar\u00ebt, grek\u00ebt dhe vlleh\u00ebt. Po ti referohemi referimeve t\u00eb studiuesit Aurel Plasari, \u201cVoskopoja nuk ekzistonte as n\u00eb Suret Defter-in e Sanxhakut Arvanid\u201d, (botuar nga H. Inalcik, pjesa Defteri i P\u00ebrmetit dhe i Kor\u00e7\u00ebs p\u00ebrkthyer shqip nga V. Buharaja, Tiran\u00eb 1969). Nuk p\u00ebrjashtohet mund\u00ebsia q\u00eb Voskopoja t\u00eb jet\u00eb trajtuar prej autoriteteve osmane \u201cjasht\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb\u201d; rast i ngjash\u00ebm do t\u00eb ishte ai i vilajetit t\u00eb P\u00ebrmetit, i v\u00ebn\u00eb n\u00eb dukje nga vet\u00eb Inalciku: ky vilajet \u201ciu dha si shtojc\u00eb Jakub Beut, t\u00eb birit t\u00eb Teodor Muzak\u00ebs\u201d dhe si i till\u00eb, \u201ckjo krahin\u00eb konsiderohej jasht\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb\u201d.(Fenomeni Voskopoj\u00eb, Aurel Plasari,sht\u00ebpia botuese Phoenix dhe Sht\u00ebpia e Librit, f. 15) Gjithashtu Plasari i referohet edhe V. Papacosteas (tek \u201cDespre corporatiile\u201d f.358) i cili i p\u00ebrckton Voskopoj\u00ebn si nj\u00eb qytet \u201cjasht\u00eb pushtetit t\u00eb Port\u00ebs\u201d i cili n\u00eb fakt ishte nj\u00eb \u201cqytet tentakular n\u00eb kuptimin e plot\u00eb t\u00eb fjal\u00ebs\u201d i cili t\u00ebrhiqte rreth vetes gjith\u00eb sa i vlente: tregtar\u00eb, afarist\u00eb, intelektual\u00eb t\u00eb koh\u00ebs, rini t\u00eb fshatrave\u201d (Fenomeni Voskopoj\u00eb, Aurel Plasari,sht\u00ebpia botuese Phoenix dhe Sht\u00ebpia e Librit f. 31). Ky \u00ebsht\u00eb fakti m\u00eb kuptimplot\u00eb q\u00eb Voskopoja ishte shqiptare sepse duke qen\u00eb nj\u00eb qytet tentakular q\u00eb thithte mes trojeve shqiptare nj\u00eb popullsi prej dhjetra mij\u00eb banor\u00ebsh, kuptohet q\u00eb elementi joshqiptar nuk mund t\u00eb ishte kurr\u00eb minoranc\u00eb.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Voskopoja \u00ebsht\u00eb nj\u00eb komun\u00eb q\u00eb ndodhet rreth 21 km larg nga qyteti i Kor\u00e7\u00ebs mbi nj\u00eb pllaj\u00eb 1160 metra mbi nivelin e detit. Voskopoja ishte q\u00ebnd\u00ebr e zhvilluar kulturore e themeluar n\u00eb vitin 1330 e p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga shqiptar\u00eb, arumun\u00eb e grek\u00eb. N\u00eb Voskopoj\u00eb u vendos shtypshkronja e dyt\u00eb n\u00eb Perandorin\u00eb Osmane (pas asaj n\u00eb Konstandinopoj\u00eb), [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":4516,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[85,10],"tags":[],"class_list":["post-4515","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-histori","category-kultura"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Kishe-ne-Voskopoje-2.jpg?fit=768%2C294&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-1aP","jetpack-related-posts":[{"id":100192,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/ganimete-cuka-bukuroshja-e-tiranes-qe-diktatura-e-coi-ne-vetevarje-letra-qe-la-varja-ne-litar-me-nenen-me-1967\/","url_meta":{"origin":4515,"position":0},"title":"Ganimete Cuka, bukuroshja e Tiran\u00ebs q\u00eb diktatura e \u00e7oi n\u00eb vet\u00ebvarje, letra q\u00eb la! &#8211; Varja n\u00eb litar me n\u00ebn\u00ebn m\u00eb 1967","author":"Kurt Farka","date":"May 13, 2026","format":false,"excerpt":"13 Maji 2026 Ka histori q\u00eb nuk mbeten vet\u00ebm kujtime t\u00eb err\u00ebta t\u00eb komunizmit shqiptar, por kthehen n\u00eb plag\u00eb kolektive t\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebrie q\u00eb ende nuk ka arritur t\u00eb p\u00ebrballet plot\u00ebsisht me t\u00eb shkuar\u00ebn e saj. Historia e Ganimete Cuk\u00ebs \u00ebsht\u00eb nj\u00eb prej tyre. Nj\u00eb histori e dhimbshme, trondit\u00ebse, ku\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ganimete-Cuka.jpg?fit=809%2C539&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ganimete-Cuka.jpg?fit=809%2C539&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ganimete-Cuka.jpg?fit=809%2C539&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Ganimete-Cuka.jpg?fit=809%2C539&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100084,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/negociatat-ne-2028-rama-terhiqet-nga-premtimi-kryesor-i-mandatit-te-katert\/","url_meta":{"origin":4515,"position":1},"title":"&#8216;Negociatat n\u00eb 2028&#8217;\/ Rama t\u00ebrhiqet nga premtimi kryesor i mandatit t\u00eb kat\u00ebrt","author":"Kurt Farka","date":"May 10, 2026","format":false,"excerpt":"10 Maji 2026 Pasi e p\u00ebrdori integrimin europian si premtimin kryesor t\u00eb mandatit t\u00eb kat\u00ebrt, Edi Rama u detyrua t\u00eb pranoj\u00eb shtyrjen e afateve p\u00ebr mbylljen e negociatave, nd\u00ebrsa m\u00eb par\u00eb kishte p\u00ebrg\u00ebnjeshtruar kund\u00ebrshtar\u00ebt e tij politik\u00eb. N\u00eb procesin e mundimsh\u00ebm t\u00eb negociatave me Bashkimin Europian, ka nj\u00eb moment kur\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama.jpg?fit=900%2C448&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama.jpg?fit=900%2C448&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama.jpg?fit=900%2C448&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama.jpg?fit=900%2C448&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100145,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/sekreti-i-erret-i-familjes-holandeze-zbulohet-pas-80-vitesh-piktura-e-grabitur-nga-nazistet-e-koleksionistit-hebre\/","url_meta":{"origin":4515,"position":2},"title":"Sekreti i err\u00ebt i familjes holandeze, zbulohet pas 80 vitesh piktura e grabitur nga nazist\u00ebt e koleksionistit hebre","author":"Kurt Farka","date":"May 12, 2026","format":false,"excerpt":"12 Maji 2026 Nj\u00eb piktur\u00eb e vjedhur nga nazist\u00ebt gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore \u00ebsht\u00eb zbuluar n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e pasardh\u00ebsve t\u00eb nj\u00eb bashk\u00ebpun\u00ebtori t\u00eb njohur holandez t\u00eb regjimit nazist, duke rikthyer n\u00eb v\u00ebmendje plag\u00ebt e grabitjes s\u00eb veprave t\u00eb artit gjat\u00eb luft\u00ebs. B\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr vepr\u00ebn \u201cPortreti i nj\u00eb Vajze\u2026","rel":"","context":"In &quot;Arte&quot;","block_context":{"text":"Arte","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/arte\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/portreti.webp?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/portreti.webp?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/portreti.webp?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/portreti.webp?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100020,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/vetem-lutesha-qe-te-mbijetoja-trajneri-i-njohur-rrefen-betejen-tronditese-me-hantavirusin\/","url_meta":{"origin":4515,"position":3},"title":"\u2018Vet\u00ebm lutesha q\u00eb t\u00eb mbijetoja\u2019\/ Trajneri i njohur rr\u00ebfen betej\u00ebn trondit\u00ebse me hantavirusin","author":"Kurt Farka","date":"May 8, 2026","format":false,"excerpt":"8 Maji 2026 Nga Matteo Tomada,\u00a0BILD \u201cIshin tri jav\u00ebt m\u00eb t\u00eb k\u00ebqija t\u00eb jet\u00ebs sime\u201d. Me k\u00ebto fjal\u00eb ish-trajneri i Bundeslig\u00ebs, Ralph Hasenh\u00fcttl (58 vje\u00e7, ish-trajner i VfL Wolfsburg dhe RB Leipzig) p\u00ebrshkruan s\u00ebmundjen e tij me hantavirus. Pas tre vdekjeve n\u00eb anijen turistike Hondius pran\u00eb Afrik\u00ebs, trajneri foli p\u00ebr\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_hanta1778179888.png?fit=900%2C509&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_hanta1778179888.png?fit=900%2C509&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_hanta1778179888.png?fit=900%2C509&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_hanta1778179888.png?fit=900%2C509&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100111,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/e-shnderroi-shtepine-ne-berat-ne-muze-artizania-tefta-qose-500-kostume-popullore-puna-e-nje-jete\/","url_meta":{"origin":4515,"position":4},"title":"E shnd\u00ebrroi sht\u00ebpin\u00eb n\u00eb Berat n\u00eb muze, artizania Tefta Qose: &#8211; 500 kostume popullore, puna e nj\u00eb jete","author":"Kurt Farka","date":"May 11, 2026","format":false,"excerpt":"11 Mars 2026 N\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur shum\u00eb tradita rrezikojn\u00eb t\u00eb harrohen, Tefta Qose vazhdon t\u00eb mbaj\u00eb gjall\u00eb artin e krijimit t\u00eb veshjeve popullore. Prej disa vitesh, ajo e ka shnd\u00ebrruar sht\u00ebpin\u00eb e saj n\u00eb lagjen \u201cBarrikad\u00eb\u201d n\u00eb nj\u00eb muze t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, ku \u00e7do cep rr\u00ebfen histori, nd\u00ebrsa \u00e7do veshje\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":100205,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/media-amerikane-ngre-alarmin-shqiperia-eshte-kercenimi-me-i-ri-i-botes-si-narkoshtet\/","url_meta":{"origin":4515,"position":5},"title":"Media amerikane ngre alarmin: &#8211; Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb k\u00ebrc\u00ebnimi m\u00eb i ri i bot\u00ebs si narkoshtet","author":"Kurt Farka","date":"May 13, 2026","format":false,"excerpt":"13 Maji 2026 Nga Michael Rubin \u2013\u00a0Washington Examiner\/ Me mij\u00ebra t\u00eb vdekur n\u00eb p\u00ebrshkall\u00ebzimin e fundit t\u00eb luftimeve mes Hezbollahut dhe Izraelit n\u00eb Liban, \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb imagjinosh se Libani dikur ishte nj\u00eb oaz\u00eb paqeje dhe tolerance. Bejruti dikur kishte me t\u00eb drejt\u00eb reputacionin si Parisi i Lindjes s\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_drugs_albanie21778583343-1.jpg?fit=900%2C654&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_drugs_albanie21778583343-1.jpg?fit=900%2C654&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_drugs_albanie21778583343-1.jpg?fit=900%2C654&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_drugs_albanie21778583343-1.jpg?fit=900%2C654&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4515","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4515"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4515\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4520,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4515\/revisions\/4520"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4516"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4515"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4515"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4515"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}