{"id":43694,"date":"2021-02-02T14:26:56","date_gmt":"2021-02-02T14:26:56","guid":{"rendered":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=43694"},"modified":"2021-02-02T14:26:56","modified_gmt":"2021-02-02T14:26:56","slug":"dy-fjale-per-librin-izrealitet-ne-shqiperi-te-autorit-josef-jakoel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/dy-fjale-per-librin-izrealitet-ne-shqiperi-te-autorit-josef-jakoel\/","title":{"rendered":"DY FJAL\u00cb P\u00cbR LIBRIN: \u201cIZREALIT\u00cbT N\u00cb SHQIP\u00cbRI\u201d T\u00cb AUTORIT JOSEF JAKOEL"},"content":{"rendered":"<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"43695\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/dy-fjale-per-librin-izrealitet-ne-shqiperi-te-autorit-josef-jakoel\/izrealitet-ne-shqiperi-te-autorit-josef-jakoel\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?fit=634%2C430&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"634,430\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"\u201cIZREALIT\u00cbT N\u00cb SHQIP\u00cbRI\u201d T\u00cb AUTORIT JOSEF JAKOEL\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?fit=300%2C203&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?fit=634%2C430&amp;ssl=1\" class=\"alignnone  wp-image-43695\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?resize=514%2C348&#038;ssl=1\" width=\"514\" height=\"348\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?resize=300%2C203&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?resize=450%2C305&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?resize=600%2C407&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?resize=235%2C160&amp;ssl=1 235w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?resize=400%2C271&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?w=634&amp;ssl=1 634w\" sizes=\"auto, (max-width: 514px) 100vw, 514px\" \/><\/p>\n<p>DY FJAL\u00cb P\u00cbR LIBRIN: \u201cIZREALIT\u00cbT N\u00cb SHQIP\u00cbRI\u201d T\u00cb AUTORIT JOSEF JAKOEL<\/p>\n<p>Nga Mal BERISHA<\/p>\n<p>2 shkurt 2021<\/p>\n<p><strong><em>Ky lib\u00ebr doli n\u00eb drit\u00eb nj\u00ebher\u00ebsh me njohjen reciproke q\u00eb Republika e Kosov\u00ebs dhe Shteti i Izraelit i b\u00ebn\u00eb nj\u00ebri tjetrit dhe vendos\u00ebn mardh\u00ebnje diplomatike. Ky\u00a0 \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ogur i mir\u00eb p\u00ebr t\u00eb dy vendet mike.<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Josef Jakoel, \u00ebsht\u00eb emri i nj\u00eb izraeliti i cili sot p\u00ebr shum\u00eb njer\u00ebz mund t\u00eb ting\u00eblloj\u00eb si nj\u00eb em\u00ebr i \u201cri\u201d dhe jo aq i njohur.<\/p>\n<p>Por, p\u00ebr shum\u00eb t\u00eb tjer\u00eb ai em\u00ebr ka nj\u00eb kuptim t\u00eb madh. P\u00ebr bashk\u00ebkoh\u00ebsit e tij, ai ishte nj\u00eb pedagog dhe njeri euridit n\u00eb Institutin Bujq\u00ebsor n\u00eb Tiran\u00eb, nj\u00eb teknicien dhe pun\u00ebtor i palodhur n\u00eb p\u00ebrhapjen e progresit n\u00eb fush\u00ebn e bujq\u00ebsis\u00eb s\u00eb vendit ton\u00eb, nj\u00eb zyrtar i Ministris\u00eb s\u00eb Bujq\u00ebsis\u00eb. Po aq i njohur \u00ebsht\u00eb ky em\u00ebr edhe p\u00ebr shum\u00eb shqiptar\u00eb q\u00eb i kan\u00eb njohur vajzat e tij Feli\u00e7it\u00ebn dhe Ksenian, t\u00eb cilat u lind\u00ebn dhe jetuan \u00a0n\u00eb mesin e \u00a0shqiptarve deri n\u00eb vitin 1991. P\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb nj\u00eb hyrje sa m\u00eb kuptimplote n\u00eb k\u00ebt\u00eb analiz\u00eb t\u00eb thjesht\u00eb t\u00eb k\u00ebtij libri po e citoj vet\u00eb autorin e librit kur thot\u00eb:<\/p>\n<p><em>\u201cJam krenar q\u00eb n\u00eb dejet e mia rrjedh gjaku i st\u00ebrmunduar i Abrahamit, Isakut dhe Jakovit. Jam po aq krenar q\u00eb u linda, u rrita, punova dhe u mplaka n\u00eb gji t\u00eb popullit shpirtmadh dhe fisnik shqiptar \u201c<\/em><\/p>\n<p>Emri i Josef Jakoel u shfaq n\u00eb mediat amerikane fill pas r\u00ebnjes s\u00eb komunizmit. N\u00eb vitin 1992, Harvey Sarner, nj\u00eb filantrop i njohur hebre \u2013 amerikan, botoi nj\u00eb lib\u00ebr me titull: \u201cHebrejt\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri\u201d. Libri bazohej n\u00eb dokumente dhe sh\u00ebnime q\u00eb autori i mori prej Josef Jakoel dhe t\u00eb bij\u00ebs, Feli\u00e7ita Jakoel, n\u00eb Israel.<\/p>\n<p>N\u00eb vitin 1997, libri \u201cHebrejt\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri\u201d u ribotua me nj\u00eb titull tjet\u00ebr, \u201cShp\u00ebtimi n\u00eb Shqip\u00ebri \u2013 Nj\u00eb qint p\u00ebr qint e hebrejve t\u00eb shp\u00ebtuar nga Hollokausti.\u201d Ai u plot\u00ebsua me nga nj\u00eb parath\u00ebnje prej Joseph DioGuradit, ish kongresmen dhe Presidenti Lig\u00ebs Qytetare Shqipatoro Amerikane, kongresmenit Tom Lantosh dhe atij, Benjamin Gilman.<\/p>\n<p>Ai lib\u00ebr, t\u00eb cilin me autorizim t\u00eb vet\u00eb Kongresmenit DioGuardi, kam patur nderin ta p\u00ebrkthej n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe, ka n\u00eb qend\u00ebr emrin e Josef Jakoelit, nj\u00eb izraelit i Shqip\u00ebris\u00eb i cili kishte mbajtur nj\u00eb evidenc\u00eb t\u00eb plot\u00eb t\u00eb pranis\u00eb fizike hebraike n\u00eb Shqip\u00ebri. Autori, Harvey Sarner, \u00a0i b\u00ebn atij nj\u00eb dedikim shum\u00eb t\u00eb ndjer\u00eb:<\/p>\n<p><em>\u201cKy lib\u00ebr i kushtohet \u00a0kujtimit t\u00eb Josef Jakoel \u2013 Nj\u00eb Mose i shekullit t\u00eb XX \u2013 t\u00eb \u00a0i cili iu priu bashk\u00ebatdhetar\u00ebve t\u00eb tij drejt Tok\u00ebs s\u00eb Premtuar.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Ai p\u00ebrshkruan me emra dhe fakte se si dhe p\u00ebrse hebrejt\u00eb u shp\u00ebtuan nga shqiptar\u00ebt gjat\u00eb periudh\u00ebs m\u00eb t\u00eb err\u00ebt t\u00eb historis\u00eb s\u00eb njer\u00ebzimit; Hollokaustit.<\/p>\n<p>Deri n\u00eb vitin 1990, p\u00ebrmendja e nj\u00eb historie t\u00eb till\u00eb ishte nj\u00eb tabu dhe mund t\u00eb p\u00ebrbente rrezik p\u00ebr rr\u00ebfenj\u00ebsit e saj.<\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/strong>Deri kur Josef Jakoel i dha ato evidenca dhe deri m\u00eb sot kur \u00ebsht\u00eb botuar libri n\u00eb fjal\u00eb, thuajse t\u00eb t\u00ebr\u00eb autor\u00ebt jan\u00eb bazuar n\u00eb d\u00ebshmi t\u00eb dor\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb.<\/p>\n<p>E drejta vonon por nuk harron.<\/p>\n<p>Dhe ja m\u00eb n\u00eb fund, edhe pse pak me vones\u00eb, lexuesit shqiptar i jepet n\u00eb dor\u00eb nj\u00eb lib\u00ebr q\u00eb tregon nj\u00eb histori sa interesante aq edhe trondit\u00ebse. Aty ka aq shum\u00eb ngjarje dhe emra, q\u00eb d\u00ebshmojn\u00eb per shum\u00eb e shum\u00eb sakrifica n\u00eb mbrojtje t\u00eb nj\u00eb popullsie t\u00eb lasht\u00eb, at\u00eb t\u00eb hebrejve t\u00eb pap\u00ebrkulur, por t\u00eb rrezikuar nga \u00e7farosja.<\/p>\n<p>Ky lib\u00ebr n\u00eb fakt, m\u00eb shum\u00eb se \u00e7do gj\u00eb tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb nj\u00eb kthim nderi q\u00eb Josef Jakoel dhe t\u00eb bijat i b\u00ebjn\u00eb popullit shqiptar. Dhe shqiptar\u00ebt q\u00eb i mbrojt\u00ebn ata njer\u00ebz t\u00eb mir\u00eb kan\u00eb t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb thon\u00eb:<\/p>\n<p><em>\u201cKush nderon tjetrin, nderon veten! \u00a0<\/em><\/p>\n<div id=\"attachment_43696\" style=\"width: 558px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-43696\" data-attachment-id=\"43696\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/dy-fjale-per-librin-izrealitet-ne-shqiperi-te-autorit-josef-jakoel\/izrealitet-ne-shqiperi-te-autorit-josef-jakoel-2\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL-2.jpg?fit=634%2C960&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"634,960\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"\u201cIZREALIT\u00cbT N\u00cb SHQIP\u00cbRI\u201d T\u00cb AUTORIT JOSEF JAKOEL\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;\u201cIZREALIT\u00cbT N\u00cb SHQIP\u00cbRI\u201d T\u00cb AUTORIT JOSEF JAKOEL &lt;\/p&gt;\n\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL-2.jpg?fit=198%2C300&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL-2.jpg?fit=634%2C960&amp;ssl=1\" class=\" wp-image-43696\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL-2.jpg?resize=548%2C830&#038;ssl=1\" width=\"548\" height=\"830\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL-2.jpg?resize=198%2C300&amp;ssl=1 198w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL-2.jpg?resize=450%2C681&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL-2.jpg?resize=600%2C909&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL-2.jpg?resize=400%2C606&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL-2.jpg?w=634&amp;ssl=1 634w\" sizes=\"auto, (max-width: 548px) 100vw, 548px\" \/><p id=\"caption-attachment-43696\" class=\"wp-caption-text\">\u201cIZREALIT\u00cbT N\u00cb SHQIP\u00cbRI\u201d T\u00cb AUTORIT JOSEF JAKOEL<\/p><\/div>\n<p>P\u00ebr ta v\u00ebn\u00eb n\u00eb kontrast t\u00eb plot\u00eb at\u00eb q\u00eb kishte ngjar\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri me izraelit\u00ebt q\u00eb jetonin k\u00ebtu, me t\u00eb tjer\u00ebt q\u00eb jetonin jasht\u00eb, madje edhe shum\u00eb af\u00ebr nesh, n\u00eb Korfuzin matan\u00eb detit, ai ia kushton \u00a0librin:<\/p>\n<p><em>\u201cMotr\u00ebs Eftihia, burrit t\u00eb saj Rafo, djalit 5-vje\u00e7ar Niso, vajz\u00ebs 2-vje\u00e7are Lina, viktima t\u00eb Hollokaustit: Nga Cefi.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Nd\u00ebrkohe ai me familjen e tij q\u00ebndruan n\u00eb Shqip\u00ebri dhe kaluan t\u00eb sigurt\u00eb pa iu hyr\u00eb \u2018ferra n\u00eb k\u00ebmb\u00eb\u2019 gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb koh\u00ebs s\u00eb Hollokaustit. K\u00ebt\u00eb kontrast ai e jep n\u00eb nj\u00eb pasazh t\u00eb librit kur thot\u00eb:<\/p>\n<p><em>\u201cJeta n\u00eb Shqip\u00ebri kalonte e qet\u00eb e krejt\u00ebsisht normale, sikur ato q\u00eb ndodhnin n\u00eb Evrop\u00eb i p\u00ebrkisnin nj\u00eb bote krejt tjet\u00ebr, q\u00eb nuk kishte asgj\u00eb t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt me jet\u00ebn e tyre\u201d<\/em><\/p>\n<p>Libri \u201cIzraelit\u00ebt n\u00eb Shqip\u00ebri\u201d i botuar me shum\u00eb sqim\u00eb nga Sht\u00ebpia Botuese \u201c\u00c7abej\u201d, p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb momument t\u00eb rrall\u00eb t\u00eb nj\u00eb d\u00ebshmie t\u00eb pashoqe n\u00eb historin\u00eb ton\u00eb m\u00eb t\u00eb re. N\u00eb fillim lexuesi do t\u00eb njihet me nj\u00eb hyrje t\u00eb shkruar nga Shirley Cloyse DioGuardi, K\u00ebshilltare e \u00c7\u00ebshtjeve Ballkanike n\u00eb LQSHA n\u00eb New York, si edhe p\u00ebrfshirjen e kongersmen\u00ebve amerikan\u00eb me origjin\u00eb hebraike, Tom Lantosh, Benjamin Gilman dhe Jerold Nadler. M\u00eb pas p\u00ebr biografin\u00eb e autorit Josef Jakoel, \u201cCefin\u201d, babain e saj t\u00eb dashur, shkruan me shum\u00eb veneracion e bija, Feli\u00e7ita. Ajo na jep nj\u00eb tablo t\u00eb jet\u00ebs n\u00eb familjen izraelite t\u00eb Jakoel\u00ebve dhe rolin q\u00eb luante ai burr\u00eb mendjendritur, n\u00eb edukimin e tyre sa me ndjenjat dhe virtytet e popullit t\u00eb vet aq edhe me dashurin\u00eb p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb, atdheun e tyre t\u00eb dyt\u00eb.<\/p>\n<p>Vitet q\u00eb nga koha e Hollokaustit kishin kaluar n\u00eb heshtjen mbyt\u00ebse t\u00eb diktatur\u00ebs, nga frika e persekutimit. P\u00ebr hir t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs, p\u00ebr Jakoel\u00ebt kjo nuk vinte p\u00ebr shkak t\u00eb origjin\u00ebs etnike, pasi antisemitizmi n\u00eb Shqip\u00ebri nuk ekzistonte, por p\u00ebr shkak se gjyshi Rafael Jakoel, ishte i shpron\u00ebsuar. Dhe ja ku vjen nj\u00eb dit\u00eb dhe Feli\u00e7ita, kjo bij\u00eb e Jakoel\u00ebve n\u00eb vitin 1990, viziton Izraelin, shkon n\u00eb Jeruzalem dhe sheh Muzeumin e Holokaustit dhe Kopshtin e \u201cFisnik\u00ebve midis Kombeve\u201d Yad Vashem. Ajo m\u00ebson nga k\u00ebto muzeume p\u00ebr tmerrin q\u00eb kishte p\u00ebrjetuar kombi i saj prej Hollokaustit dhe e krahason at\u00eb me paq\u00ebn dhe sigurin\u00eb q\u00eb iu kishin dh\u00ebn\u00eb shqiptar\u00ebt hebrejve n\u00eb at\u00eb koh\u00eb. Ajo mediton n\u00eb at\u00eb vend dhe thot\u00eb:<\/p>\n<p><em>\u201cBrenda vetes u ndjeva krenare!\u201d<\/em><\/p>\n<p>Por, krenaria e saj\u00a0<em>venitet<\/em>\u00a0kur sheh se nga populli shqiptar i cili kishte demonstruar Fisnik\u00ebrin\u00eb m\u00eb t\u00eb Madhe midis Kombeve t\u00eb t\u00ebr\u00eb Evrop\u00ebs, as q\u00eb figuronte aty fare!? Dhe aty ajo i v\u00eb nj\u00eb detyr\u00eb vetvetes:<\/p>\n<p><em>\u201cTa b\u00ebj\u00eb k\u00ebt\u00eb Histori t\u00eb Lavdishme t\u00eb njohur n\u00eb t\u00ebr\u00eb bot\u00ebn.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Gjat\u00eb vizit\u00ebs s\u00eb saj t\u00eb par\u00eb, ajo dor\u00ebzon t\u00ebr\u00eb emrat e hebrejve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, t\u00eb mbledhur nga i ati Josefi. Fal\u00eb pun\u00ebs s\u00eb k\u00ebtyre dy njer\u00ebzve, Yad Vashem, i cili n\u00eb vitin 1990 kishte vet\u00ebm nj\u00eb em\u00ebr shqiptar, at\u00eb t\u00eb Refik Veselit nga Kruja, i vendosur n\u00eb vitin 1987, sot ka t\u00eb gdhendur plot 75 emra t\u00eb \u201cFisnik\u00ebve Shqiptar\u00eb n\u00eb mes t\u00eb Kombeve\u201d. Jakoel\u00ebt \u00a0iniciuan edhe krijimin e Shoqat\u00ebs Shqip\u00ebri \u2013 Izrael.<\/p>\n<p>Josef Jakoel n\u00eb k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr ka sjell\u00eb nj\u00eb evidenc\u00eb t\u00eb plot\u00eb ngjarjesh nga m\u00eb t\u00eb habitshmet sesi populli shqiptar i mbrojti izraelit\u00ebt e vet, por edhe ata t\u00eb huaj. \u00a0Ai i jep p\u00ebrgjige edhe pyetjes se p\u00ebrse shqiptar\u00ebt i mbrojt\u00ebn hebrejt\u00eb? P\u00ebrgjigjen e k\u00ebsaj pyetje ai e gjen tek Kodi i lasht\u00eb i nderit t\u00eb shqiptarit, tek Besa dhe Mikpritja dhe citon:<\/p>\n<p><em>\u201cShpia e shqiptarit asht e Zotit dhe e Mikut\u201d<\/em><\/p>\n<p><em>\u201cPo t\u00eb hini miku n\u00eb shpi, gjak me t\u2019pas\u00eb do t\u2019i thuash: Mir\u00ebseerdhe!\u201d<\/em><\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb prezantim p\u00ebr Bes\u00ebn Shqiptare n\u00eb Institutin e K\u00ebrkimeve Kebraike YIVO, n\u00eb New York, nj\u00eb zonj\u00eb, nga salla, e cila kishte humbur t\u00ebr\u00eb familjen nga Hollokausti m\u00eb pyeti:<\/p>\n<p>\u201cP\u00ebrse, p\u00ebrse e b\u00ebt\u00eb ju shqiptar\u00ebt k\u00ebt\u00eb, kur t\u00ebr\u00eb Evropa e qytet\u00ebruar na vrau, na masakroi, na dor\u00ebzoi tek gjerman\u00ebt, na dogj\u00ebn n\u00eb krematoriume, na zhduk\u00ebn, \u00a0na shkat\u00ebrruan!?<\/p>\n<p>P\u00ebrgjigja ime ishte:<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb Shqip\u00ebri nuk ekziston ligji i mos-kalimit t\u00eb pragut t\u00eb der\u00ebs s\u00eb oborrit \u00a0ose \u201c<em>trespassing<\/em>\u201d si\u00e7 i thon\u00eb amerikan\u00ebt. Ekzison nj\u00eb ligj tjet\u00ebr: Besa, Mik\u00ebpritja, Miku.<\/p>\n<p>Nj\u00eb nd\u00ebr gjerat e bukura q\u00eb gjen njeriu n\u00eb k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr \u00ebsht\u00eb frym\u00ebzimi q\u00eb ai sjell p\u00ebr ringjalljen dhe ruajtjen e gjuh\u00ebs: Ai b\u00ebn nj\u00eb paralele midis hebraishtes \u00a0dhe shqipes kur thot\u00eb:<\/p>\n<p><em>\u201cRingjallja e hebraishtes \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rast unik n\u00eb historin\u00eb e filologjis\u00eb ku nj\u00eb \u201cgjuh\u00eb e fjetur\u201d nd\u00ebr shekuj u shndrrua n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr n\u00eb nj\u00eb gjuh\u00eb t\u00eb gjall\u00eb dhe aktive\u201d dhe shton:<\/em><\/p>\n<p><em>\u201cK\u00ebshtu ndodhi edhe me gjuh\u00ebn shqipe edhe ajo ishte varf\u00ebruar, e molepsur me huazime nga gjuh\u00eb t\u00eb huaja q\u00eb nuk iu b\u00ebnte ball\u00eb k\u00ebrkesave bashk\u00ebkohore. Pun\u00ebs i hyri Kristoforidhi dhe ajo pun\u00eb vazhdon edhe sot.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Kur vjen fjala tek ngjarjet dhe faktet q\u00eb paraqet vet\u00eb autori thot\u00eb:<\/p>\n<p><em>\u201cNgjarjet n\u00eb fjal\u00eb p\u00ebrmbajn\u00eb nj\u00eb doz\u00eb t\u00eb till\u00eb ndjenjash, lart\u00ebsisht njer\u00ebzore, shpirtmadh\u00ebsie, bujarie dhe guximi saq\u00eb duhet patjet\u00ebr t\u2019i b\u00ebh\u00ebn t\u00eb njohura bot\u00ebs. Faktet jan\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta, pa shtesa dhe zbukurime, pasi nuk kan\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr to meq\u00eb flasin vet\u00eb<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb rr\u00ebfim trondit\u00ebs p\u00ebr motr\u00ebn e vet n\u00eb fund t\u00eb librit ai tregon sesi vet\u00eb familja e tij jetonte me breng\u00ebn e tmerrshme t\u00eb dhimbjes p\u00ebr humbjen e t\u00ebr\u00eb familjes s\u00eb saj t\u00eb dor\u00ebzuar tek nazist\u00ebt q\u00eb nga Korfuzi.<\/p>\n<p>Ai shton:<\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u201c\u00c7do izraelit q\u00eb jetonte n\u00eb Shqip\u00ebri dhe q\u00eb kishte pas\u00eb t\u00eb af\u00ebrm jasht\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, kishte t\u00eb njejt\u00ebn breng\u00eb pasi t\u00eb t\u00ebr\u00ebve iu ndodhi q\u00eb t\u00eb af\u00ebrmit t\u2019u ishin ekzekutuar\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Pyetjes q\u00eb shpesh b\u00ebhet nga t\u00eb huajt sesa pesh\u00eb kishte Shqip\u00ebria q\u00eb mbrojti pes\u00ebqind, nj\u00eb mij\u00eb apo edhe dy tre mij\u00eb hebrej, kur n\u00eb Evrop\u00eb makina grir\u00ebse naziste eleminoi gjasht\u00eb milion\u00eb syresh, Josef Jakoel i p\u00ebrgjigjet tek citon Talmudin:<\/p>\n<p><em>\u201cShp\u00ebtimi i nj\u00eb jete t\u00eb vetme njer\u00ebzore \u00ebsht\u00eb baras me shp\u00ebtimin e nj\u00eb bote t\u00eb t\u00ebr\u00eb\u201d<\/em><\/p>\n<p>Kur m\u00ebson p\u00ebr historit\u00eb e aq shum\u00eb hebrejve dhe shqiptar\u00ebve q\u00eb i mbrojt\u00ebn, mund t\u00eb thuhet me plot goj\u00ebn se, secila histori \u00a0mund t\u00eb p\u00ebrb\u00ebj\u00eb nj\u00eb lib\u00ebr shum\u00eb faqesh, m\u00eb vete.<\/p>\n<p>N\u00eb p\u00ebrfundim dua t\u00eb jap nj\u00eb d\u00ebshmi krejt personale.<\/p>\n<p>Kam patur fatin ta njoh nga af\u00ebr Kongresmenin amerikan me origjin\u00eb hebraike, Benjamin Gilman. Lidhja e tij me LQSHA dhe kontributi i tij i jasht\u00ebzakonsh\u00ebm ndaj \u00e7\u00ebshtjes s\u00eb Kosov\u00ebs ishte i lidhur aq sa me politik\u00ebn amerikane aq edhe me ndjenjat e fuqishme q\u00eb ai ushqente p\u00ebr popullin ton\u00eb. Kjo ishte e bazuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb histori q\u00eb Josef Jakoel i la trash\u00ebgim shqiptar\u00ebve, izraelit\u00ebve dhe mbar\u00eb bot\u00ebs. Neve duhet t\u00eb punojm\u00eb q\u00eb ta b\u00ebjm\u00eb k\u00ebt\u00eb histori sa m\u00eb t\u00eb njohur. Personalisht kam patur fatin q\u00eb ta prezantoj historin\u00eb e Shp\u00ebtimit t\u00eb Hebrejve n\u00eb Shqip\u00ebri lidhur edhe me jet\u00ebn e Ambasadorit Amerikan Herman Bernstein n\u00eb Tiran\u00eb, \u00a0n\u00eb Ambasad\u00ebn Shqiptare dhe at\u00eb Amerikane n\u00eb Lond\u00ebr, n\u00eb Sinagog\u00ebn Pinner, n\u00eb Kennedy School of Government n\u00eb Harvard, n\u00eb Akademit\u00eb Diplomatike n\u00eb Vjen\u00eb, Gjenev\u00eb dhe Prishtin\u00eb, n\u00eb Universitetin e Tiran\u00ebs, Fondacionin \u201cIvanaj\u201d si dhe n\u00eb shum\u00eb institucione t\u00eb tjera n\u00eb Tiran\u00eb. N\u00eb fakt duke e b\u00ebr\u00eb t\u00eb njohur at\u00eb, ne shqiptar\u00ebt e njohim edhe an\u00ebn m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb qenjes ton\u00eb.<\/p>\n<p>Norman Greshman, fotogarfi i njohur hebre \u2013 amerikan, n\u00eb Filmin \u201cBesa \u2013 Premtimi\u201d thot\u00eb:<\/p>\n<p><em>\u201cShqiptar\u00ebt nuk kan\u00eb aq shum\u00eb p\u00ebr t\u00eb eksportuar, por ata kan\u00eb nj\u00eb produkt unik n\u00eb bot\u00eb:<\/em><\/p>\n<p><em>BES\u00cbN SHQIPTARE\u201d<\/em><\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb produkt m\u00eb mir\u00eb se kushdo e ka \u201cp\u00ebrpunuar\u201d p\u00ebr \u201ctreg\u201d Josef Jakoel.<\/p>\n<p>Ato \u00e7far\u00eb p\u00ebrshkruhen n\u00eb k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb nj\u00eb \u00a0nga fenomenet m\u00eb t\u00eb bukura q\u00eb na b\u00ebn ne, shqiptar\u00ebve, krenar\u00eb p\u00ebrpara bot\u00ebs!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>DY FJAL\u00cb P\u00cbR LIBRIN: \u201cIZREALIT\u00cbT N\u00cb SHQIP\u00cbRI\u201d T\u00cb AUTORIT JOSEF JAKOEL Nga Mal BERISHA 2 shkurt 2021 Ky lib\u00ebr doli n\u00eb drit\u00eb nj\u00ebher\u00ebsh me njohjen reciproke q\u00eb Republika e Kosov\u00ebs dhe Shteti i Izraelit i b\u00ebn\u00eb nj\u00ebri tjetrit dhe vendos\u00ebn mardh\u00ebnje diplomatike. Ky\u00a0 \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ogur i mir\u00eb p\u00ebr t\u00eb dy vendet mike. Josef Jakoel, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":43695,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[27,85,10],"tags":[],"class_list":["post-43694","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blogu-i-udhetarit","category-histori","category-kultura"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/IZREALITET-NE-SHQIPERI-TE-AUTORIT-JOSEF-JAKOEL.jpg?fit=634%2C430&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-bmK","jetpack-related-posts":[{"id":11,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/dy-fjale-mbi-librin-dy-dekada-me-shqiptaret-e-frances-te-autorit-abaz-pllana\/","url_meta":{"origin":43694,"position":0},"title":"Dy fjal\u00eb mbi librin &#8220;Dy dekada me shqiptar\u00ebt e Franc\u00ebs&#8221; t\u00eb autorit Abaz Pllana","author":"Asllan Dibrani","date":"April 5, 2015","format":false,"excerpt":"Lyon, Mars 2015 Dr. Faik Qytyky N\u00eb fest\u00ebn e tet\u00ebvjetorit t\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs, organizuar nga Shoq\u00ebria Shqiptare \"Iliria\" e komunitetit shqiptar n\u00eb Lion t\u00eb Franc\u00ebs, patrioti dhe veprimtari i njohur i \u00e7\u00ebshtjes son\u00eb komb\u00ebtare, Abaz Pllana, promovoi librin e tij t\u00eb ri \"Dy dekada me shqiptar\u00ebt e Franc\u00ebs\" .\u2026","rel":"","context":"In &quot;Kultura&quot;","block_context":{"text":"Kultura","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/kultura\/"},"img":{"alt_text":"","src":"","width":0,"height":0},"classes":[]},{"id":1530,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/dushi-ne-histori-dhe-ne-kujtese-libri-ri\/","url_meta":{"origin":43694,"position":1},"title":"DUSHI N\u00cb HISTORI DHE N\u00cb KUJTES\u00cb  &#8211; Libri i Ri.","author":"Kurt Farka","date":"January 20, 2018","format":false,"excerpt":"Nga: Nikoll Loka Disa mendime rreth librit \u201cDushi n\u00eb histori dhe kujtes\u00eb\u201d t\u00eb autorit Fran Tushaj \u00c7do lib\u00ebr sjell\u00eb nj\u00eb vler\u00eb dhe nj\u00eb hap drejt njohjes, por disa libra japin m\u00eb shum\u00eb t\u00eb dh\u00ebna se t\u00eb tjer\u00ebt, sepse pasqyrojn\u00eb shum\u00eb ngjarje dhe kan\u00eb shum\u00eb jet\u00eb brenda tyre. I till\u00eb \u00ebsht\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Kultura&quot;","block_context":{"text":"Kultura","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/kultura\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/Dushi-Fran-Tusha-2.jpg?fit=452%2C649&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":41083,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/libri-per-ne-shqiperi-karl-nje-roman-mbi-historine-e-shqiperise\/","url_meta":{"origin":43694,"position":2},"title":"Libri: &#8211; \u201cP\u00ebr n\u00eb Shqip\u00ebri, Karl!\u201d, nj\u00eb roman mbi historin\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb","author":"Kurt Farka","date":"November 22, 2020","format":false,"excerpt":"Libri: - \u201cP\u00ebr n\u00eb Shqip\u00ebri, Karl!\u201d, nj\u00eb roman mbi historin\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb Nentor, 2020 Nga Ilirjan Gjika* \u2018\u2019P\u00ebr n\u00eb Shqip\u00ebri, Karl! \u00a0\u00ebsht\u00eb titulli origjinal i romanit t\u00eb autorit Peter Marxheimer, botuar s\u00eb pari n\u00eb Gjermani n\u00eb vitin 2007. Libri \u00ebsht\u00eb m\u00eb shum\u00eb nj\u00eb roman historik rreth ngjarjeve q\u00eb zhvillohet n\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/Per-ne-SHQIPERI-KARL.jpg?fit=420%2C241&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":18770,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/kol-nikolle-idromeno-piktor-dhe-personalitet-i-madh-i-artit-shqiptar\/","url_meta":{"origin":43694,"position":3},"title":"Kol (Nikoll\u00eb) Idromeno- piktor dhe personalitet i madh i artit shqiptar.-","author":"Kurt Farka","date":"March 27, 2019","format":false,"excerpt":"Kol (Nikoll\u00eb) Idromeno- piktor dhe personalitet i madh i artit shqiptar.- Kol\u00eb Idromeno (1860-1939), piktori i filozofimit t\u00eb penelat\u00ebs, artisti polidimensional\u00a0i piktur\u00ebs, fotografis\u00eb, arkitektur\u00ebs e muzik\u00ebs, n\u00eb kap\u00ebrcyell t\u00eb shekullit t\u00eb XIX-t\u00eb. Deri koh\u00ebt e fundit \u00ebsht\u00eb njohur dhe p\u00ebr t\u00eb kan\u00eb folur, vet\u00ebm si krijues i pikturave \u201cMotra Tone\u201d\u2026","rel":"","context":"In &quot;Arte&quot;","block_context":{"text":"Arte","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/arte\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Dy-rruget-fragmantKolIdromeno.jpg?fit=587%2C332&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Dy-rruget-fragmantKolIdromeno.jpg?fit=587%2C332&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Dy-rruget-fragmantKolIdromeno.jpg?fit=587%2C332&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":15114,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/a-i-manipuloi-ylli-i-gazetarise-gjermane-edhe-rrefimet-nga-shqiperia\/","url_meta":{"origin":43694,"position":4},"title":"\u2018A i manipuloi ylli i gazetaris\u00eb gjermane edhe rr\u00ebfimet nga Shqip\u00ebria?\u2019. &#8211;","author":"Kurt Farka","date":"December 22, 2018","format":false,"excerpt":"\u2018A i manipuloi ylli i gazetaris\u00eb gjermane edhe rr\u00ebfimet nga Shqip\u00ebria?\u2019. - 22 dhjetor 2018. Nga Enver Robelli. \u201c\u00abJan\u00eb dy tema p\u00ebr t\u00eb cilat nuk dua t\u00eb shkruaj mbi Shqip\u00ebrin\u00eb: gjakmarrja dhe burrneshat. Jan\u00eb tema t\u00eb kota, t\u00eb mbivler\u00ebsuara, t\u00eb cilat vet\u00ebm synojn\u00eb t\u00eb betonojn\u00eb disa klishe p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb\u00bb. K\u00ebto\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/fakeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeee.jpg?fit=696%2C391&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/fakeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeee.jpg?fit=696%2C391&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/fakeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeee.jpg?fit=696%2C391&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":20397,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/artisti-grek-niko-engonopulos-nje-emer-i-madh-qe-bashkon-dy-popuj\/","url_meta":{"origin":43694,"position":5},"title":"Artisti grek Niko Engonopulos, nj\u00eb em\u00ebr i madh q\u00eb bashkon dy popuj. &#8211;","author":"Kurt Farka","date":"April 28, 2019","format":false,"excerpt":"Artisti grek Niko Engonopulos, nj\u00eb em\u00ebr i madh q\u00eb bashkon dy popuj. - Piktori q\u00eb b\u00ebri portretin surrealist t\u00eb Sk\u00ebnderbeut dhe veprat m\u00eb t\u00eb shquara si \u201cAleksandri i Madh dhe Grek\u00ebt Lekedhinon\u00eb\u201d, \u201cGjahtari n\u00eb agim\u201d, \u201cNestori\u201d, \u201cMerakliu\u201d, \u201cLufta v\u00ebllavras\u00ebse\u201d, \u201dGjumi dhe vdekja\u201d, etj. Nd\u00ebrsa nga temat shqiptare shquhen \u201cM\u00ebrkur Bua\u201d,\u2026","rel":"","context":"In &quot;Arte&quot;","block_context":{"text":"Arte","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/arte\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Niko-Engonopulos-300x131.jpg?resize=350%2C200","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43694","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=43694"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43694\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43697,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/43694\/revisions\/43697"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/43695"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=43694"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=43694"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=43694"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}