{"id":35222,"date":"2020-05-30T08:52:00","date_gmt":"2020-05-30T08:52:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=35222"},"modified":"2020-05-30T08:52:00","modified_gmt":"2020-05-30T08:52:00","slug":"pse-duhet-ta-ruajme-historine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/pse-duhet-ta-ruajme-historine\/","title":{"rendered":"Pse duhet ta ruajm\u00eb historin\u00eb?"},"content":{"rendered":"<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"35223\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/pse-duhet-ta-ruajme-historine\/oriada-islami\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?fit=770%2C433&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"770,433\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Oriada Islami\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?fit=300%2C169&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?fit=770%2C433&amp;ssl=1\" class=\"alignnone  wp-image-35223\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?resize=444%2C250&#038;ssl=1\" width=\"444\" height=\"250\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?resize=300%2C169&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?resize=768%2C432&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?resize=450%2C253&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?resize=600%2C337&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?resize=400%2C225&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?w=770&amp;ssl=1 770w\" sizes=\"auto, (max-width: 444px) 100vw, 444px\" \/><\/p>\n<p><strong>Pse duhet ta ruajm\u00eb historin\u00eb?<\/strong><\/p>\n<p>27.05.2020<\/p>\n<p>Nga <a href=\"http:\/\/gazetashqiptare.al\/2020\/05\/27\/pse-ta-ruajme-historine\/\">Oriada Islami \u00a0<\/a><\/p>\n<p>Ndoshta jan\u00eb t\u00eb bukura. Ose mbase nuk jan\u00eb, t\u00eb pakt\u00ebn jo p\u00ebr momentin. Cfar\u00eb dobish kane nd\u00ebrtesat e vjetra sidoqoft\u00eb kur nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb e re mund t\u00eb krijohet nga toka lart me element\u00ebt m\u00eb t\u00eb sofistikuar t\u00eb imagjinuesh\u00ebm? Nd\u00ebrtesat historike mund t\u00eb mos jen\u00eb kohore, por ato jan\u00eb mjaft t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr kaq shum\u00eb arsye, nga estetika dhe kultura historike, dhe m\u00eb shum\u00eb. Prishja nuk \u00ebsht\u00eb aspak p\u00ebrcjell\u00ebse e detajeve arkitektonike. N\u00ebse do t\u00eb ishte, kjo pothuajse do ta mposhte q\u00ebllimin. Por kur pajisjet e r\u00ebnda nivelojne nje ndertese, ajo q\u00eb po shkat\u00ebrrohet mund t\u00eb jet\u00eb e mahnitshme, Sapo t\u00eb humbas\u00eb nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb historike, ajo do t\u00eb shkoj\u00eb p\u00ebrgjithmon\u00eb. Ju mund t\u00eb merrni \u00e7do tull\u00eb nga muret dhe \u00e7do d\u00ebrras\u00eb, teneqe, kallamishte, q\u00eb dikur rreshtuan nj\u00eb dysheme, Por shkaterimi i saj nuk le shume per te zbuluar origjinin dhe kur ta kuptoni ate, do jet\u00eb von\u00eb. Edhe n\u00ebse nuk \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme tani, mund t\u00eb jet\u00eb n\u00eb t\u00eb ardhmen. Pasi e keni shkaterruar nje nd\u00ebrtes\u00eb historike ju keni hequr ekzistencen e saj. Keni shkaterruar trashegimine e nje kombi.<\/p>\n<p>Teatri \u00ebsht\u00eb rr\u00ebnuar brutalisht: jo vetem si ndertese, por u shnd\u00ebrrua n\u00eb rr\u00ebnoja nj\u00eb rekord i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i historis\u00eb s\u00eb hershme t\u00eb Tiran\u00ebs si kryeqytet i Shqip\u00ebris\u00eb ku R\u00ebnd\u00ebsia arkitektonike e nd\u00ebrtes\u00ebs \u00ebsht\u00eb njohur nga shum\u00eb ekspert\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb jo vet\u00ebm p\u00ebr vet\u00eb nd\u00ebrtes\u00ebn, por edhe p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb pjes\u00eb e kontekstit t\u00eb boshtit monumental t\u00eb krijuar p\u00ebr Tiran\u00ebn, n\u00eb vitet 1920, konceptime me parametra bashk\u00ebkohor\u00eb t\u00eb nd\u00ebrtimeve t\u00eb epok\u00ebs s\u00eb njohur\u00a0\u201cil Ventennio\u201d,\u00a0si dhe t\u00eb gjitha objektet dhe arkivat q\u00eb formuan nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb kujtes\u00ebs s\u00eb k\u00ebtij institucioni t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm kulturor. Si mund te injorohet ndjenjat e spektatorit shqiptar i cili u njoh \u201cnga af\u00ebr\u201d \u2013 me aktor\u00eb t\u00eb shk\u00eblqyer t\u00eb artit kinematografik: Greta Garbo, Alida Valli, Anna Magnani, Lorenz Oliver, me dhjetera. Si mund te injorohet ajo skene ku per here te pare moren pjese vargu i koncerteve t\u00eb muzik\u00ebs klasike: Scarlatti, Cherubini, Corelli, Vivaldi, Bo\u00e7herini, Cimarosa, Paganini, Rameau, Schumann, De Gallot, Chopin etc Deri edhe spektaklet me pjes\u00eb nga repertori i zgjedhur operistik aty u praktikuan: nga Verdi, Bellini, Donizetti, Rossini, \u201cTannhauser\u201d, \u201cLohengrin\u201d, \u201cTristani dhe Isolda\u201d t\u00eb Wagnerit.\u00a0Si mund te shkaterrohet ajo godine ku per here te pare u shfaqen Koncertet e yjeve shqiptare t\u00eb muzik\u00ebs lirike, q\u00eb nga Tefta Tashko-Ko\u00e7o, Kristaq Antoniu, Jorgjia Fil\u00e7e\u00a0dhe Marie Kraja, Jorgjie Fil\u00e7e-Truja, Giuseppina Kosturi etj., t\u00eb shoq\u00ebruar prej\u00a0orkestr\u00ebs s\u00eb Radio-Tiran\u00ebs n\u00ebn dirigjentin Umberto Oscari, si dhe koncertet vokale t\u00eb drejtuara nga mjeshtri Kostandin Trako.\u00a0Grupi Filodramatik i Radio-Tiran\u00ebs, si\u00e7 quhej, \u201cStrazivari\u201d, \u201cPeshku n\u00eb det\u201d, \u201cOsman Opingaxhiu\u201d t\u00eb Viktor Eftimiut. Nga 9 m\u00eb 12 prill 1940 u p\u00ebrurua aty ai q\u00eb do ta meritonte t\u00eb quhej i pari festival i k\u00ebng\u00ebs popullore shqiptare me artistet Marie Kraja dhe\u00a0Tefta Tashko, Lola Gjoka dhe Tonin Guraziu n\u00eb piano. Ne at\u00eb sall\u00eb u shfaq per here te pare ne publik rapsodi magjeps\u00ebs Gjergj Pllumbi.<\/p>\n<div id=\"attachment_35224\" style=\"width: 491px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-35224\" data-attachment-id=\"35224\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/pse-duhet-ta-ruajme-historine\/oriada-islami-2\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami-2.jpg?fit=400%2C400&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"400,400\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Oriada Islami (2)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Oriada Islami &lt;\/p&gt;\n\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami-2.jpg?fit=300%2C300&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami-2.jpg?fit=400%2C400&amp;ssl=1\" class=\" wp-image-35224\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami-2.jpg?resize=481%2C481&#038;ssl=1\" width=\"481\" height=\"481\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami-2.jpg?resize=300%2C300&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami-2.jpg?resize=150%2C150&amp;ssl=1 150w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami-2.jpg?resize=65%2C65&amp;ssl=1 65w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami-2.jpg?resize=50%2C50&amp;ssl=1 50w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami-2.jpg?w=400&amp;ssl=1 400w\" sizes=\"auto, (max-width: 481px) 100vw, 481px\" \/><p id=\"caption-attachment-35224\" class=\"wp-caption-text\">Oriada Islami<\/p><\/div>\n<p>\u00c7far\u00eb simbolizon Mihal Popi, Behije \u00c7ela, Xhevat Serezi, dhe t\u00eb tjera figura q\u00eb do t\u2019i jepnin sharm ketij Teatrit t\u00eb ardhsh\u00ebm Komb\u00ebtar. Piktoret e para profesioniste n\u00eb historin\u00eb e artit figurative shqiptar, Androniqi dhe Sofia Zengo ku talenti i tyre u ekspozua ne muret a kesaj godine. Ato mure mbartnin peshperimat e Ceremonive nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishmet politike, te kryera nga kryeministra dhe ministra e Shqip\u00ebris\u00eb s\u00eb pushtuar, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe vet\u00eb Zot\u00ebrin\u00eb e Tij, Fran\u00e7esco Jacomoni di San Savino, m\u00ebk\u00ebmb\u00ebs i mbretit n\u00eb Shqip\u00ebri. Senatori Mustafa Merlika-Kruja n\u00eb prag t\u00eb p\u00ebrvjetorit t\u00eb par\u00eb t\u00eb pushtimit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, mbajti ligj\u00ebrat\u00ebn \u201cShqipnija, shtet i bashkuem me Ital\u00edn n\u00eb suaz\u00ebn e Perandor\u00eds s\u00eb Rom\u00ebs\u201d. Ato mure mbajne peshen e viteve 9-13 prill 1940 ku u organizua dhe u mblodh \u201cMa i pari Kuvend i Studimevet Shqiptare\u201d. Bazat e projekteve: p\u00ebr nj\u00eb Fjalor t\u00eb madh t\u00eb gjuh\u00ebs shqipe, p\u00ebr nj\u00eb Enciklopedi shqiptare, p\u00ebr nj\u00eb korpus t\u00eb botimeve dokumentare p\u00ebr historin\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb \u201cAlbania diplomatica\u201d, p\u00ebr fillimin e botimit t\u00eb kolan\u00ebs s\u00eb Folklorit shqiptar etj., deri te projekti p\u00ebr nj\u00eb muze t\u00eb Shkencave t\u00eb natyr\u00ebs. Mbas fitores hitleriane t\u00eb \u201cFushat\u00ebs\u00a0Ballkanike\u201d (Balkanfeldzug) n\u00eb ato zyra t\u00eb fondacionit \u201cSKANDERBEG\u201d u hartua nj\u00ebri nd\u00ebr dokumentet m\u00eb sfidues t\u00eb historis\u00eb politike shqiptare: platforma p\u00ebr nj\u00eb \u201cShqip\u00ebri Tjet\u00ebr\u201d, dokument pothuaj i panjohur i \u201crivendikimeve shqiptare\u201d. E riprodhuar si tekst dagherrotipo prej113 faqesh dhe e n\u00ebnshkruar m\u00eb 3 maj 1941 (viti XIX) prej autor\u00ebve Fejzi Alizoti, Mustafa Merlika-Kruja, Xhemil Dino, Dhimit\u00ebr Berati dhe Tahir Shtylla, ishte ajo q\u00eb iu dor\u00ebzua n\u00eb Rom\u00eb ministrit Ciano t\u00eb Pun\u00ebve t\u00eb Jashtme p\u00ebr \u201cbashkimin e tokave shqiptare\u201d. Eh sa shume histori ka mbajtur ajo godine te cilat nuk mund ti shkruaj te gjitha pasi duhet faqe pa fund.<\/p>\n<p>Ishte kjo\u00a0nd\u00ebrtes\u00eb\u00a0qe mbarti peshat historike kombetare, qe tregon krijimtarin\u00eb dhe talentin e artisteve dhe njer\u00ebzve t\u00eb\u00a0klas\u00ebs pun\u00ebtore, politiken gjat\u00eb asaj kohe, e cila ndihmon t\u00eb njifemi me stilin e jet\u00ebs s\u00eb njer\u00ebzve n\u00eb at\u00eb epok\u00eb. Ishte kjo godine qe hapi dyert tek neve balerinet brezit te ri te vitete 1990 dhe na fali momente te paharrueshme te ishim pjese shfaqeve teatrale, per tu permendur; \u201cNat\u00eb me h\u00ebne\u201dme shkrimtar Ismail Kadare dhe regji nga Edmon Budina. Nje roman qe ting\u00ebllon si nj\u00eb mbrojtje p\u00ebr respektimin e individit p\u00ebrpara k\u00ebsaj mases amorfe mbyt\u00ebse, p\u00ebrgjuese.<\/p>\n<p>As fatkeqesia natyrore nuk mundi ta renonte kete ndertese qesharake per disa, dhe te fshinte historine e epokes shqiptare, at\u00eb \u201cClub\u201d tek pinte kafen, Lasgush Poradeci: duke mbajtur me nj\u00ebr\u00ebn dor\u00eb filxhanin, nd\u00ebrsa me tjetr\u00ebn pjat\u00ebz\u00ebn. Sistemi Enverian nuk pati guximin te shkateronte historine kulturore te asaj epoke. Nuk jam partiake dhe as nuk mbaj krah. Jam nje individ ku me dhimbset kur shoh historine time kombetare, kultore te shkaterrohen pa lene gjurme. Mbroje te drejtat civile, nje perberes kryesor i demokracise.<\/p>\n<p>Jam dakord q\u00eb historia nuk duhet t\u00eb jete pengese n\u00eb rrug\u00ebn e p\u00ebrparimit. Nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb historike mund t\u00eb kete shume telashe, dritare t\u00eb thyera, fasada te shkaterruara, dhe grime\u00a0q\u00eb duhen pastruar larg. Por kjo nuk d\u00ebmton aspak vler\u00ebn e tyre. Telashet the restaurimi I tyre rezultojn\u00eb t\u00eb jen\u00eb nj\u00eb investim i shk\u00eblqyesh\u00ebm ku komuniteti mund t\u00eb mbaj\u00eb nj\u00eb ndjenj\u00eb t\u00eb historis\u00eb s\u00eb tij q\u00eb nuk mund t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsohet kurr\u00eb. Por p\u00ebr ta kuptuar n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, duhet t\u00eb kujtojm\u00eb se historia \u00ebsht\u00eb me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb gjith\u00e7ka p\u00ebr imagjinat\u00ebn, jo si fakte p\u00ebr ta cituar si nje esse t\u00eb shk\u00eblqyeshme apo ruajtur neper arshiva dhe muzeume. Historia \u00ebsht\u00eb kujtesa jon\u00eb kolektive, nj\u00eb burim men\u00e7urie dhe fuqie q\u00eb mund ta p\u00ebrdorim kur kemi nevoj\u00eb p\u00ebr t\u00eb.<\/p>\n<p>Rindertimi I Teatrit Kombetar si objekt flet drejtp\u00ebrdrejt p\u00ebr kete nevoj\u00eb direkte. Ajo na lidh me nj\u00ebri- tjetrin dhe me t\u00eb kaluar\u00ebn- na kujton se ne nuk jemi brezi i par\u00eb i shqiptareve q\u00eb p\u00ebrballemi me v\u00ebshtir\u00ebsi ekonomike, humbje kulturore, humbje te drejtash civile, sisteme q\u00eb jo gjithmon\u00eb duken se kane qene apo jane te denja p\u00ebr brezin aktual apo per ato qe do vine. Dhe ne kemi nevoj\u00eb p\u00ebr at\u00eb tani m\u00eb shum\u00eb se kurr\u00eb, pik\u00ebrisht sepse sfidat me t\u00eb cilat po p\u00ebrballemi jan\u00eb kaq t\u00eb nd\u00ebrlikuara dhe nd\u00ebrvepruese. Ne nuk mund ti lundrojm\u00eb me men\u00e7uri pa patur nje sense perspektive dhe pa ndihmen e te kaluares. Me kaq shum\u00eb forca q\u00eb na ndajn\u00eb, ruajtja \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga gj\u00ebrat e pakta q\u00eb na bashkon \u2013 si komb, si komunitet dhe si njer\u00ebz.<\/p>\n<p>American Civil War raged near and around Mount Vernon ne mesin e viteve\u00a01800.\u00a0An\u00ebtar\u00ebt e Kongresit ishin fjal\u00eb p\u00ebr fjal\u00eb n\u00eb goditje \u2026 dhe pik\u00ebrisht n\u00eb at\u00eb\u00a0moment Ann Pamela Cunningham, kryeson fushat\u00ebn e par\u00eb p\u00ebr ruajtjen e vendit, u\u00a0shpreh;<\/p>\n<p>\u201cNuk besoj se ishte nj\u00eb aksident. Un\u00eb mendoj se fushata Mount Vernon arriti p\u00ebr shkak t\u00eb koh\u00ebrave, jo p\u00ebrkund\u00ebr tyre. Me kombin duke u p\u00ebrplasur, njer\u00ebzit n\u00eb Veri dhe Jug k\u00ebrkuan di\u00e7ka p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn mund t\u00eb t\u00ebrhiqeshin dhe Mount Vernon e ofroi at\u00eb. Ajo siguroi nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebr t\u2019u mbledhur njer\u00ebzit. Ruajtja mund t\u00eb jet\u00eb akoma nj\u00eb forc\u00eb bashkuese\u201d<\/p>\n<p>Ndoshta jan\u00eb t\u00eb bukura. Ose mbase nuk jan\u00eb, t\u00eb pakt\u00ebn jo p\u00ebr momentin. Cfar\u00eb dobish kane nd\u00ebrtesat e vjetra sidoqoft\u00eb kur nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb e re mund t\u00eb krijohet nga toka lart me element\u00ebt m\u00eb t\u00eb sofistikuar t\u00eb imagjinuesh\u00ebm? Nd\u00ebrtesat historike mund t\u00eb mos jen\u00eb kohore, por ato jan\u00eb mjaft t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr kaq shum\u00eb arsye, nga estetika dhe kultura historike, dhe m\u00eb shum\u00eb. Prishja nuk \u00ebsht\u00eb aspak p\u00ebrcjell\u00ebse e detajeve arkitektonike. N\u00ebse do t\u00eb ishte, kjo pothuajse do ta mposhte q\u00ebllimin. Por kur pajisjet e r\u00ebnda nivelojne nje ndertese, ajo q\u00eb po shkat\u00ebrrohet mund t\u00eb jet\u00eb e mahnitshme, Sapo t\u00eb humbas\u00eb nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb historike, ajo do t\u00eb shkoj\u00eb p\u00ebrgjithmon\u00eb. Ju mund t\u00eb merrni \u00e7do tull\u00eb nga muret dhe \u00e7do d\u00ebrras\u00eb, teneqe, kallamishte, q\u00eb dikur rreshtuan nj\u00eb dysheme, Por shkaterimi i saj nuk le shume per te zbuluar origjinin dhe kur ta kuptoni ate, do jet\u00eb von\u00eb. Edhe n\u00ebse nuk \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme tani, mund t\u00eb jet\u00eb n\u00eb t\u00eb ardhmen. Pasi e keni shkaterruar nje nd\u00ebrtes\u00eb historike ju keni hequr ekzistencen e saj. Keni shkaterruar trashegimine e nje kombi.<\/p>\n<p>Teatri \u00ebsht\u00eb rr\u00ebnuar brutalisht: jo vetem si ndertese, por u shnd\u00ebrrua n\u00eb rr\u00ebnoja nj\u00eb rekord i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i historis\u00eb s\u00eb hershme t\u00eb Tiran\u00ebs si kryeqytet i Shqip\u00ebris\u00eb ku R\u00ebnd\u00ebsia arkitektonike e nd\u00ebrtes\u00ebs \u00ebsht\u00eb njohur nga shum\u00eb ekspert\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb jo vet\u00ebm p\u00ebr vet\u00eb nd\u00ebrtes\u00ebn, por edhe p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb pjes\u00eb e kontekstit t\u00eb boshtit monumental t\u00eb krijuar p\u00ebr Tiran\u00ebn, n\u00eb vitet 1920, konceptime me parametra bashk\u00ebkohor\u00eb t\u00eb nd\u00ebrtimeve t\u00eb epok\u00ebs s\u00eb njohur\u00a0\u201cil Ventennio\u201d,\u00a0si dhe t\u00eb gjitha objektet dhe arkivat q\u00eb formuan nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb kujtes\u00ebs s\u00eb k\u00ebtij institucioni t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm kulturor. Si mund te injorohet ndjenjat e spektatorit shqiptar i cili u njoh \u201cnga af\u00ebr\u201d \u2013 me aktor\u00eb t\u00eb shk\u00eblqyer t\u00eb artit kinematografik: Greta Garbo, Alida Valli, Anna Magnani, Lorenz Oliver, me dhjetera. Si mund te injorohet ajo skene ku per here te pare moren pjese vargu i koncerteve t\u00eb muzik\u00ebs klasike: Scarlatti, Cherubini, Corelli, Vivaldi, Bo\u00e7herini, Cimarosa, Paganini, Rameau, Schumann, De Gallot, Chopin etc Deri edhe spektaklet me pjes\u00eb nga repertori i zgjedhur operistik aty u praktikuan: nga Verdi, Bellini, Donizetti, Rossini, \u201cTannhauser\u201d, \u201cLohengrin\u201d, \u201cTristani dhe Isolda\u201d t\u00eb Wagnerit.\u00a0Si mund te shkaterrohet ajo godine ku per here te pare u shfaqen Koncertet e yjeve shqiptare t\u00eb muzik\u00ebs lirike, q\u00eb nga Tefta Tashko-Ko\u00e7o, Kristaq Antoniu, Jorgjia Fil\u00e7e\u00a0dhe Marie Kraja, Jorgjie Fil\u00e7e-Truja, Giuseppina Kosturi etj., t\u00eb shoq\u00ebruar prej\u00a0orkestr\u00ebs s\u00eb Radio-Tiran\u00ebs n\u00ebn dirigjentin Umberto Oscari, si dhe koncertet vokale t\u00eb drejtuara nga mjeshtri Kostandin Trako.\u00a0Grupi Filodramatik i Radio-Tiran\u00ebs, si\u00e7 quhej, \u201cStrazivari\u201d, \u201cPeshku n\u00eb det\u201d, \u201cOsman Opingaxhiu\u201d t\u00eb Viktor Eftimiut. Nga 9 m\u00eb 12 prill 1940 u p\u00ebrurua aty ai q\u00eb do ta meritonte t\u00eb quhej i pari festival i k\u00ebng\u00ebs popullore shqiptare me artistet Marie Kraja dhe\u00a0Tefta Tashko, Lola Gjoka dhe Tonin Guraziu n\u00eb piano. Ne at\u00eb sall\u00eb u shfaq per here te pare ne publik rapsodi magjeps\u00ebs Gjergj Pllumbi.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb simbolizon Mihal Popi, Behije \u00c7ela, Xhevat Serezi, dhe t\u00eb tjera figura q\u00eb do t\u2019i jepnin sharm ketij Teatrit t\u00eb ardhsh\u00ebm Komb\u00ebtar. Piktoret e para profesioniste n\u00eb historin\u00eb e artit figurative shqiptar, Androniqi dhe Sofia Zengo ku talenti i tyre u ekspozua ne muret a kesaj godine. Ato mure mbartnin peshperimat e Ceremonive nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishmet politike, te kryera nga kryeministra dhe ministra e Shqip\u00ebris\u00eb s\u00eb pushtuar, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe vet\u00eb Zot\u00ebrin\u00eb e Tij, Fran\u00e7esco Jacomoni di San Savino, m\u00ebk\u00ebmb\u00ebs i mbretit n\u00eb Shqip\u00ebri. Senatori Mustafa Merlika-Kruja n\u00eb prag t\u00eb p\u00ebrvjetorit t\u00eb par\u00eb t\u00eb pushtimit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, mbajti ligj\u00ebrat\u00ebn \u201cShqipnija, shtet i bashkuem me Ital\u00edn n\u00eb suaz\u00ebn e Perandor\u00eds s\u00eb Rom\u00ebs\u201d. Ato mure mbajne peshen e viteve 9-13 prill 1940 ku u organizua dhe u mblodh \u201cMa i pari Kuvend i Studimevet Shqiptare\u201d. Bazat e projekteve: p\u00ebr nj\u00eb Fjalor t\u00eb madh t\u00eb gjuh\u00ebs shqipe, p\u00ebr nj\u00eb Enciklopedi shqiptare, p\u00ebr nj\u00eb korpus t\u00eb botimeve dokumentare p\u00ebr historin\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb \u201cAlbania diplomatica\u201d, p\u00ebr fillimin e botimit t\u00eb kolan\u00ebs s\u00eb Folklorit shqiptar etj., deri te projekti p\u00ebr nj\u00eb muze t\u00eb Shkencave t\u00eb natyr\u00ebs. Mbas fitores hitleriane t\u00eb \u201cFushat\u00ebs\u00a0Ballkanike\u201d (Balkanfeldzug) n\u00eb ato zyra t\u00eb fondacionit \u201cSKANDERBEG\u201d u hartua nj\u00ebri nd\u00ebr dokumentet m\u00eb sfidues t\u00eb historis\u00eb politike shqiptare: platforma p\u00ebr nj\u00eb \u201cShqip\u00ebri Tjet\u00ebr\u201d, dokument pothuaj i panjohur i \u201crivendikimeve shqiptare\u201d. E riprodhuar si tekst dagherrotipo prej113 faqesh dhe e n\u00ebnshkruar m\u00eb 3 maj 1941 (viti XIX) prej autor\u00ebve Fejzi Alizoti, Mustafa Merlika-Kruja, Xhemil Dino, Dhimit\u00ebr Berati dhe Tahir Shtylla, ishte ajo q\u00eb iu dor\u00ebzua n\u00eb Rom\u00eb ministrit Ciano t\u00eb Pun\u00ebve t\u00eb Jashtme p\u00ebr \u201cbashkimin e tokave shqiptare\u201d. Eh sa shume histori ka mbajtur ajo godine te cilat nuk mund ti shkruaj te gjitha pasi duhet faqe pa fund.<\/p>\n<p>Ishte kjo\u00a0nd\u00ebrtes\u00eb\u00a0qe mbarti peshat historike kombetare, qe tregon krijimtarin\u00eb dhe talentin e artisteve dhe njer\u00ebzve t\u00eb\u00a0klas\u00ebs pun\u00ebtore, politiken gjat\u00eb asaj kohe, e cila ndihmon t\u00eb njifemi me stilin e jet\u00ebs s\u00eb njer\u00ebzve n\u00eb at\u00eb epok\u00eb. Ishte kjo godine qe hapi dyert tek neve balerinet brezit te ri te vitete 1990 dhe na fali momente te paharrueshme te ishim pjese shfaqeve teatrale, per tu permendur; \u201cNat\u00eb me h\u00ebne\u201dme shkrimtar Ismail Kadare dhe regji nga Edmon Budina. Nje roman qe ting\u00ebllon si nj\u00eb mbrojtje p\u00ebr respektimin e individit p\u00ebrpara k\u00ebsaj mases amorfe mbyt\u00ebse, p\u00ebrgjuese.<\/p>\n<p>As fatkeqesia natyrore nuk mundi ta renonte kete ndertese qesharake per disa, dhe te fshinte historine e epokes shqiptare, at\u00eb \u201cClub\u201d tek pinte kafen, Lasgush Poradeci: duke mbajtur me nj\u00ebr\u00ebn dor\u00eb filxhanin, nd\u00ebrsa me tjetr\u00ebn pjat\u00ebz\u00ebn. Sistemi Enverian nuk pati guximin te shkateronte historine kulturore te asaj epoke. Nuk jam partiake dhe as nuk mbaj krah. Jam nje individ ku me dhimbset kur shoh historine time kombetare, kultore te shkaterrohen pa lene gjurme. Mbroje te drejtat civile, nje perberes kryesor i demokracise.<\/p>\n<p>Jam dakord q\u00eb historia nuk duhet t\u00eb jete pengese n\u00eb rrug\u00ebn e p\u00ebrparimit. Nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb historike mund t\u00eb kete shume telashe, dritare t\u00eb thyera, fasada te shkaterruara, dhe grime\u00a0q\u00eb duhen pastruar larg. Por kjo nuk d\u00ebmton aspak vler\u00ebn e tyre. Telashet the restaurimi I tyre rezultojn\u00eb t\u00eb jen\u00eb nj\u00eb investim i shk\u00eblqyesh\u00ebm ku komuniteti mund t\u00eb mbaj\u00eb nj\u00eb ndjenj\u00eb t\u00eb historis\u00eb s\u00eb tij q\u00eb nuk mund t\u00eb z\u00ebvend\u00ebsohet kurr\u00eb. Por p\u00ebr ta kuptuar n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, duhet t\u00eb kujtojm\u00eb se historia \u00ebsht\u00eb me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb gjith\u00e7ka p\u00ebr imagjinat\u00ebn, jo si fakte p\u00ebr ta cituar si nje esse t\u00eb shk\u00eblqyeshme apo ruajtur neper arshiva dhe muzeume. Historia \u00ebsht\u00eb kujtesa jon\u00eb kolektive, nj\u00eb burim men\u00e7urie dhe fuqie q\u00eb mund ta p\u00ebrdorim kur kemi nevoj\u00eb p\u00ebr t\u00eb.<\/p>\n<p>Rindertimi I Teatrit Kombetar si objekt flet drejtp\u00ebrdrejt p\u00ebr kete nevoj\u00eb direkte. Ajo na lidh me nj\u00ebri- tjetrin dhe me t\u00eb kaluar\u00ebn- na kujton se ne nuk jemi brezi i par\u00eb i shqiptareve q\u00eb p\u00ebrballemi me v\u00ebshtir\u00ebsi ekonomike, humbje kulturore, humbje te drejtash civile, sisteme q\u00eb jo gjithmon\u00eb duken se kane qene apo jane te denja p\u00ebr brezin aktual apo per ato qe do vine. Dhe ne kemi nevoj\u00eb p\u00ebr at\u00eb tani m\u00eb shum\u00eb se kurr\u00eb, pik\u00ebrisht sepse sfidat me t\u00eb cilat po p\u00ebrballemi jan\u00eb kaq t\u00eb nd\u00ebrlikuara dhe nd\u00ebrvepruese. Ne nuk mund ti lundrojm\u00eb me men\u00e7uri pa patur nje sense perspektive dhe pa ndihmen e te kaluares. Me kaq shum\u00eb forca q\u00eb na ndajn\u00eb, ruajtja \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga gj\u00ebrat e pakta q\u00eb na bashkon \u2013 si komb, si komunitet dhe si njer\u00ebz.<\/p>\n<p>American Civil War raged near and around Mount Vernon ne mesin e viteve\u00a01800.\u00a0An\u00ebtar\u00ebt e Kongresit ishin fjal\u00eb p\u00ebr fjal\u00eb n\u00eb goditje \u2026 dhe pik\u00ebrisht n\u00eb at\u00eb\u00a0moment Ann Pamela Cunningham, kryeson fushat\u00ebn e par\u00eb p\u00ebr ruajtjen e vendit, u\u00a0shpreh;<\/p>\n<p>\u201cNuk besoj se ishte nj\u00eb aksident. Un\u00eb mendoj se fushata Mount Vernon arriti p\u00ebr shkak t\u00eb koh\u00ebrave, jo p\u00ebrkund\u00ebr tyre. Me kombin duke u p\u00ebrplasur, njer\u00ebzit n\u00eb Veri dhe Jug k\u00ebrkuan di\u00e7ka p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn mund t\u00eb t\u00ebrhiqeshin dhe Mount Vernon e ofroi at\u00eb. Ajo siguroi nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebr t\u2019u mbledhur njer\u00ebzit. Ruajtja mund t\u00eb jet\u00eb akoma nj\u00eb forc\u00eb bashkuese\u201d<\/p>\n<p>Kjo mund t\u00eb na kujtoj\u00eb se t\u00eb gjith\u00eb ndajm\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb historis\u00eb Shqipetare. Por t\u00eb gjith\u00eb e dim\u00eb q\u00eb nuk po ndodh aq sa mundet sot ne Shqiperi. Njer\u00ebzit nuk e kuptojn\u00eb ruajtjen. Ata e shohin at\u00eb si di\u00e7ka t\u00eb hequr nga jeta e tyre e p\u00ebrditshme, ose jo reflektuese e trash\u00ebgimis\u00eb s\u00eb tyre kulturore, ose ata mbyllen nga procesi i komplikuar dhe i kushtuesh\u00ebm i sigurimit t\u00eb p\u00ebrcaktimit zyrtar, ligjor p\u00ebr nj\u00eb vend. N\u00eb koh\u00ebt moderne, shkat\u00ebrrimi i nd\u00ebrtesave historike \u00ebsht\u00eb kryesisht p\u00ebr shkak t\u00eb munges\u00ebs s\u00eb burimeve dhe vet\u00ebdijes, burim fitimi apo burim Apatie e qeveris\u00eb kushdo qofte ajo.<\/p>\n<p>Ne nuk jemi t\u00eb par\u00ebt q\u00eb pyesim p\u00ebr karakterin e ligj\u00ebrimit ton\u00eb politik, te drejtat civile, ose t\u00eb shqet\u00ebsohemi p\u00ebr vendin e Shqiperise n\u00eb bot\u00eb. Ne duhet t\u00eb drejtojm\u00eb n\u00eb vend faktin q\u00eb k\u00ebto nd\u00ebrtesa i p\u00ebrkasin t\u00ebr\u00eb njer\u00ebzimit dhe jo vet\u00ebm kombit ose komunitetit ku ai \u00ebsht\u00eb i vendosur fizikisht dhe se \u00ebsht\u00eb detyra jon\u00eb t\u2019i ruajm\u00eb k\u00ebto struktura p\u00ebr brezat tan\u00eb\u00a0t\u00eb ardhsh\u00ebm.<\/p>\n<p>Paraardh\u00ebsit tan\u00eb gjithashtu luftuan per k\u00ebto gj\u00ebra. Ata u p\u00ebrball\u00ebn me sfida t\u00eb m\u00ebdha dhe mund\u00ebsi t\u00eb m\u00ebdha. Dhe ata mbijetuan, dhe madje edhe lul\u00ebzuan. Edhe ne mundemi.<\/p>\n<p>Gazeta Shqiptare.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pse duhet ta ruajm\u00eb historin\u00eb? 27.05.2020 Nga Oriada Islami \u00a0 Ndoshta jan\u00eb t\u00eb bukura. Ose mbase nuk jan\u00eb, t\u00eb pakt\u00ebn jo p\u00ebr momentin. Cfar\u00eb dobish kane nd\u00ebrtesat e vjetra sidoqoft\u00eb kur nj\u00eb nd\u00ebrtes\u00eb e re mund t\u00eb krijohet nga toka lart me element\u00ebt m\u00eb t\u00eb sofistikuar t\u00eb imagjinuesh\u00ebm? Nd\u00ebrtesat historike mund t\u00eb mos jen\u00eb kohore, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":35223,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[85,10,86],"tags":[],"class_list":["post-35222","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-histori","category-kultura","category-trashegimi-kulturore"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/Oriada-Islami.jpg?fit=770%2C433&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-9a6","jetpack-related-posts":[{"id":100111,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/e-shnderroi-shtepine-ne-berat-ne-muze-artizania-tefta-qose-500-kostume-popullore-puna-e-nje-jete\/","url_meta":{"origin":35222,"position":0},"title":"E shnd\u00ebrroi sht\u00ebpin\u00eb n\u00eb Berat n\u00eb muze, artizania Tefta Qose: &#8211; 500 kostume popullore, puna e nj\u00eb jete","author":"Kurt Farka","date":"May 11, 2026","format":false,"excerpt":"11 Mars 2026 N\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur shum\u00eb tradita rrezikojn\u00eb t\u00eb harrohen, Tefta Qose vazhdon t\u00eb mbaj\u00eb gjall\u00eb artin e krijimit t\u00eb veshjeve popullore. Prej disa vitesh, ajo e ka shnd\u00ebrruar sht\u00ebpin\u00eb e saj n\u00eb lagjen \u201cBarrikad\u00eb\u201d n\u00eb nj\u00eb muze t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, ku \u00e7do cep rr\u00ebfen histori, nd\u00ebrsa \u00e7do veshje\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Kostumet-e-Tefta-Qoses-1.jpg?fit=1200%2C798&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":100070,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/spiropali-me-mesazh-te-koduar-ne-europe-shteti-nuk-eshte-prone-e-askujt-dinjiteti-vlen-me-shume-se-forca\/","url_meta":{"origin":35222,"position":1},"title":"Spiropali me mesazh t\u00eb koduar: &#8211; N\u00eb Europ\u00eb shteti nuk \u00ebsht\u00eb pron\u00eb e askujt, dinjiteti vlen m\u00eb shum\u00eb se forca","author":"Kurt Farka","date":"May 9, 2026","format":false,"excerpt":"9 Maji 2026 Elisa Spiropali ka zgjedhur Dit\u00ebn e Europ\u00ebs p\u00ebr t\u00eb d\u00ebrguar t\u00eb tjera mesazhe n\u00eb drejtim t\u00eb partis\u00eb s\u00eb saj. Edhe pse kritikat e drejtp\u00ebrdrejta jan\u00eb ndalur pas replik\u00ebs ndaj k\u00ebrc\u00ebnimit t\u00eb Ram\u00ebs me p\u00ebrjashtim, n\u00eb mesazhin p\u00ebr Dit\u00ebn e Europ\u00ebs duket sikur Spiropali flet me kode. Sipas\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/683660598_988439043537725_8063354982261626819_n.jpg?fit=848%2C678&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/683660598_988439043537725_8063354982261626819_n.jpg?fit=848%2C678&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/683660598_988439043537725_8063354982261626819_n.jpg?fit=848%2C678&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/683660598_988439043537725_8063354982261626819_n.jpg?fit=848%2C678&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100095,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/vendimi-i-gjykates-brisida-shehaj-i-pergjigjet-rames-per-gjyqin-do-me-kesh-perballe-asnje-hap-pas\/","url_meta":{"origin":35222,"position":2},"title":"Vendimi i gjykat\u00ebs, Brisida Shehaj i p\u00ebrgjigjet Ram\u00ebs p\u00ebr gjyqin: Do m\u00eb kesh p\u00ebrball\u00eb, asnj\u00eb hap pas!","author":"Kurt Farka","date":"May 10, 2026","format":false,"excerpt":"11 Maji 2026 Pas publikimit t\u00eb lajmit mbi vendimin e gjykat\u00ebs n\u00eb favor t\u00eb kryeministrit Edi Rama n\u00eb \u00e7\u00ebshtjen ndaj saj p\u00ebr shpifje, Brisida Shehaj ka reaguar me nj\u00eb deklarat\u00eb t\u00eb gjat\u00eb dhe t\u00eb ashp\u00ebr publike. Ish-drejtoresha e Tatimeve akuzon Ram\u00ebn p\u00ebr propagand\u00eb, kontroll mbi drejt\u00ebsin\u00eb dhe p\u00ebrdorim t\u00eb pushtetit\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Screenshot-2026-05-10-212108-1140x570-1.jpeg?fit=1140%2C570&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Screenshot-2026-05-10-212108-1140x570-1.jpeg?fit=1140%2C570&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Screenshot-2026-05-10-212108-1140x570-1.jpeg?fit=1140%2C570&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Screenshot-2026-05-10-212108-1140x570-1.jpeg?fit=1140%2C570&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Screenshot-2026-05-10-212108-1140x570-1.jpeg?fit=1140%2C570&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":100155,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/kullat-e-boshta-dhe-xhepat-e-zbrazet-pied-a-terre-ne-tirane\/","url_meta":{"origin":35222,"position":3},"title":"Kullat e boshta dhe xhepat e zbraz\u00ebt: &#8211; Pied-\u00e0-terre n\u00eb Tiran\u00eb","author":"Kurt Farka","date":"May 12, 2026","format":false,"excerpt":"12 Maji 2026 Nga: Adrian Thano Ekuilibri \u00ebsht\u00eb zgjidhja. Nj\u00eb shoq\u00ebri e sh\u00ebndetshme nuk duhet as t\u00eb adhuroj\u00eb miliarder\u00ebt si per\u00ebndi dhe as t\u2019i trajtoj\u00eb k\u00ebta si armiq publik\u00eb. Pasuria duhet t\u00eb mbaj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi, taksa duhet t\u00eb mbetet instrument ekonomie. K\u00ebtu vijm\u00eb te p\u00ebrshtatja e k\u00ebtij debati n\u00eb aktualitetin shqiptar.\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Screenshot_20260511_134013_Gallery.jpg?fit=720%2C494&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Screenshot_20260511_134013_Gallery.jpg?fit=720%2C494&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Screenshot_20260511_134013_Gallery.jpg?fit=720%2C494&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Screenshot_20260511_134013_Gallery.jpg?fit=720%2C494&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100145,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/sekreti-i-erret-i-familjes-holandeze-zbulohet-pas-80-vitesh-piktura-e-grabitur-nga-nazistet-e-koleksionistit-hebre\/","url_meta":{"origin":35222,"position":4},"title":"Sekreti i err\u00ebt i familjes holandeze, zbulohet pas 80 vitesh piktura e grabitur nga nazist\u00ebt e koleksionistit hebre","author":"Kurt Farka","date":"May 12, 2026","format":false,"excerpt":"12 Maji 2026 Nj\u00eb piktur\u00eb e vjedhur nga nazist\u00ebt gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore \u00ebsht\u00eb zbuluar n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e pasardh\u00ebsve t\u00eb nj\u00eb bashk\u00ebpun\u00ebtori t\u00eb njohur holandez t\u00eb regjimit nazist, duke rikthyer n\u00eb v\u00ebmendje plag\u00ebt e grabitjes s\u00eb veprave t\u00eb artit gjat\u00eb luft\u00ebs. B\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr vepr\u00ebn \u201cPortreti i nj\u00eb Vajze\u2026","rel":"","context":"In &quot;Arte&quot;","block_context":{"text":"Arte","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/arte\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/portreti.webp?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/portreti.webp?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/portreti.webp?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/portreti.webp?fit=1024%2C576&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100161,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/agjencia-telegrafike-me-ekspozite-shpalos-historine-e-lajmit-shqiptar\/","url_meta":{"origin":35222,"position":5},"title":"Agjencia Telegrafike me ekspozit\u00eb shpalos historin\u00eb e lajmit shqiptar","author":"Kurt Farka","date":"May 12, 2026","format":false,"excerpt":"12 Maji 2026 Ekspozita e Agjencis\u00eb Telegrafike duket se po zgjon kureshtje jo t\u00eb vog\u00ebl. Agjencia raporton se qindra turist\u00eb t\u00eb huaj jan\u00eb ndalur t\u00eb vizitojn\u00eb me k\u00ebrsh\u00ebri ekspozit\u00ebn e \u00e7elur n\u00eb Kalan\u00eb e Tiran\u00ebs nga Agjencia Telegrafike Shqiptare, me tem\u00eb \u201cATSH \u2013 Nj\u00eb rrug\u00ebtim n\u00eb historin\u00eb e lajmit shqiptar\u201d.\u2026","rel":"","context":"In &quot;Kultura&quot;","block_context":{"text":"Kultura","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/kultura\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/0dac2990-5481-4e1a-bc5f-856643659817.jpg?fit=870%2C519&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/0dac2990-5481-4e1a-bc5f-856643659817.jpg?fit=870%2C519&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/0dac2990-5481-4e1a-bc5f-856643659817.jpg?fit=870%2C519&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/0dac2990-5481-4e1a-bc5f-856643659817.jpg?fit=870%2C519&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35222","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35222"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35222\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35225,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35222\/revisions\/35225"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/35223"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35222"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35222"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35222"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}