{"id":18902,"date":"2019-03-29T16:49:32","date_gmt":"2019-03-29T16:49:32","guid":{"rendered":"http:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=18902"},"modified":"2019-03-29T16:49:32","modified_gmt":"2019-03-29T16:49:32","slug":"zhdukja-e-abacive-si-nderprerja-e-rrugetimit-europian-te-shqiptareve","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/zhdukja-e-abacive-si-nderprerja-e-rrugetimit-europian-te-shqiptareve\/","title":{"rendered":"Zhdukja e abacive si nd\u00ebrprerja e rrug\u00ebtimit europian t\u00eb shqiptar\u00ebve. &#8211;"},"content":{"rendered":"<div id=\"attachment_18903\" style=\"width: 482px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-18903\" data-attachment-id=\"18903\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/zhdukja-e-abacive-si-nderprerja-e-rrugetimit-europian-te-shqiptareve\/foto-gjergj-meta\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta.jpg?fit=753%2C416&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"753,416\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Gjergj-Meta\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Gjergj Meta&lt;\/p&gt;\n\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta.jpg?fit=300%2C166&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta.jpg?fit=753%2C416&amp;ssl=1\" class=\" wp-image-18903\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-300x166.jpg?resize=472%2C261\" width=\"472\" height=\"261\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta.jpg?resize=300%2C166&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta.jpg?resize=450%2C249&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta.jpg?resize=600%2C331&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta.jpg?resize=400%2C221&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta.jpg?w=753&amp;ssl=1 753w\" sizes=\"auto, (max-width: 472px) 100vw, 472px\" \/><p id=\"caption-attachment-18903\" class=\"wp-caption-text\">Gjergj Meta<\/p><\/div>\n<p><strong>Zhdukja e abacive si nd\u00ebrprerja e rrug\u00ebtimit europian t\u00eb shqiptar\u00ebve. &#8211;<\/strong><\/p>\n<p><strong>Nga Gjergj Meta<\/strong><\/p>\n<p>Jaques le Goff, historiani medievalist m\u00eb i shquar bashk\u00ebkohor, shkruan se \u201cGjurma e murgj\u00ebris\u00eb (benediktine sh.a) n\u00eb jet\u00ebn europiane \u00ebsht\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht e fort\u00eb. Ajo \u00ebsht\u00eb n\u00eb fillimet e m\u00ebsimit t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb s\u00eb krishter\u00eb se si t\u00eb p\u00ebrdorin organizimin e koh\u00ebs. Murgj\u00ebrit n\u00eb fakt recitojn\u00eb s\u00eb bashku lutjet dit\u00ebn dhe nat\u00ebn, n\u00eb or\u00eb t\u00eb caktuara, tet\u00eb or\u00ebt murgj\u00ebrore apo kanonike. Mund t\u2019u atribuojm\u00eb murgj\u00ebrve edhe zanafill\u00ebn e ndjeshm\u00ebris\u00eb s\u00eb krishter\u00eb p\u00ebr nj\u00eb regjim dietik mir\u00ebfilli dhe t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb \u2026 murgj\u00ebrit fusin n\u00eb jet\u00ebn shoq\u00ebrore nj\u00eb rit\u00ebm t\u00eb jet\u00ebs: kombinimin dhe nd\u00ebrk\u00ebmbimin midis pun\u00ebs dhe koh\u00ebs s\u00eb lir\u00eb, nd\u00ebrmjet lutjes dhe otium-it\u201d. Po ashtu, sipas t\u00eb nj\u00ebjti autor, jo vet\u00ebm Benedikti nga Norcia apo Karli i madh meritojn\u00eb em\u00ebrtimin \u201cet\u00ebrit e Europ\u00ebs\u201d, por edhe Gregori i Madh i cili ishte edhe ai vet\u00eb murg benediktin para se t\u00eb b\u00ebhej Pap\u00eb e po ashtu ungjill\u00ebzoi Europ\u00ebn me an\u00eb t\u00eb murgj\u00ebrve. Pik\u00ebrisht n\u00eb saje t\u00eb krisht\u00ebrimit u tejkaluan t\u00eb ashtuquajturat limes, kufijt\u00eb nd\u00ebrmjet popujve barbar\u00eb dhe atyre romak\u00eb. K\u00ebshtu u b\u00eb i mundur krijimi i nj\u00eb shoq\u00ebrie europiane gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse. \u00cbsht\u00eb i padiskutuesh\u00ebm edhe nga autor\u00eb t\u00eb tjer\u00eb ky rol kaq i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i abacive benediktine p\u00ebr form\u00ebsimin e ides\u00eb s\u00eb Europ\u00ebs edhe pse jo nj\u00eb faktor totalizues. Kultura e lasht\u00eb greke dhe romake, e sjell\u00eb n\u00ebp\u00ebrmjet Boecit, Casidorit dhe Izidorit t\u00eb Sivilj\u00ebs, ishte kolona tjet\u00ebr e form\u00ebsimit t\u00eb ides\u00eb s\u00eb Europ\u00ebs.<\/p>\n<p>Por le t\u00eb vijm\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri. Gjurm\u00eb t\u00eb manastireve, apo th\u00ebn\u00eb ndryshe abacive, n\u00eb Shqip\u00ebri i gjejm\u00eb n\u00eb relacionet e ndryshme q\u00eb na kan\u00eb ardhur fal\u00eb arkivave t\u00eb Propaganda Fide dhe transkriptimit t\u00eb tyre nga dy njer\u00ebz t\u00eb cil\u00ebve historiografia shqiptare u ka nj\u00eb borxh t\u00eb madh, e k\u00ebta jan\u00eb prof. Injac Zamputi dhe albanologu gjerman Peter Bartl. N\u00ebp\u00ebr k\u00ebto relacione, e n\u00eb studime t\u00eb ndryshme, thuhet se Shqip\u00ebria pask\u00ebsh patur shum\u00eb manastire dhe abaci n\u00eb veri e n\u00eb Shqip\u00ebri t\u00eb mesme. Me gjith\u00eb k\u00ebt\u00eb p\u00ebrmendje t\u00eb abacive, askund nuk kemi gjetur dokumenta q\u00eb d\u00ebshmojn\u00eb jet\u00ebn e brendshme t\u00eb k\u00ebtyre manastireve, t\u00eb \u00e7far\u00eb lloji ishin e kujt dege i p\u00ebrkisnin, n\u00ebse ishin benediktine apo mund t\u00eb ishin edhe baziliane (oriental\u00eb). Nuk kemi libra apo dor\u00ebshkrime q\u00eb na vijn\u00eb nga k\u00ebto abaci, p\u00ebrve\u00e7 nj\u00eb shkrimi (ndoshta!) q\u00eb do t\u00eb citoj n\u00eb fund. Nuk kemi emra abat\u00ebsh t\u00eb m\u00ebdhenj n\u00eb krye t\u00eb murgj\u00ebrve apo p\u00ebrshkrime t\u00eb shkollave abaciale, t\u00eb m\u00ebnyr\u00ebs s\u00eb tyre t\u00eb jetes\u00ebs e k\u00ebshtu me radh\u00eb. Ka ardhur deri n\u00eb dit\u00ebt tona vet\u00ebm ndonj\u00eb fjali aty-k\u00ebtu, n\u00eb relacionet e Propaganda Fides apo n\u00eb Illyricum sacrum t\u00eb Farlatit, p\u00ebr Abaci t\u00eb sh\u2019Llezhdrit n\u00eb Dukagjin t\u00eb Matit e n\u00eb Selit\u00eb apo t\u00eb Sh\u00eblbumit n\u00eb Kthell\u00eb, Sh\u2019Llezhdri n\u00eb Orosh, apo ajo e Shpalit n\u00eb Mirdit\u00eb, Sh\u00eblbuemi n\u00eb Rubik e n\u00eb shum\u00eb vende t\u00eb tjera, deri edhe Sari Salltik n\u00eb Malin e Kruj\u00ebs e Sh\u00ebmria n\u00eb Mamurras apo ai i Sh\u2019Llezhdrit nd\u00ebrmjet Zejmenit dhe Pllan\u00ebs. Por nuk na thuhet di\u00e7ka m\u00eb shum\u00eb, sikurse thuhet p.sh. p\u00ebr Montecassino apo Serra San Bruno e Camaldoli, p\u00ebr Clunny apo p\u00ebr Clairvaux. Asgj\u00eb! Nj\u00eb heshtje totale e dokumentave, s\u00eb paku e atyre q\u00eb njohim deri tani. Sikur dikush t\u00eb kishte fshir\u00eb gjith\u00e7ka n\u00eb fillim t\u00eb mij\u00ebvje\u00e7arit t\u00eb dyt\u00eb apo diku aty nga \u00e7ereku i par\u00eb i tij. Abacit\u00eb benediktine me Regula Benedicti, qen\u00eb, sikurse tham\u00eb m\u00eb lart, nj\u00eb forc\u00eb e madhe shtyt\u00ebse e zhvillimit kulturor, shpirt\u00ebror dhe politik t\u00eb Europ\u00ebs.\u00a0Sa u p\u00ebrket trevave tona, fryma q\u00eb l\u00ebvizjet murgj\u00ebrore soll\u00ebn n\u00eb Europ\u00eb, si fjala vjen jeta shpirt\u00ebrore, leximi i Shkrimit t\u00eb Shenjt\u00eb n\u00ebp\u00ebrmjet Lectio Divina, k\u00ebnga gregoriane dhe p\u00ebrshpirt\u00ebria e t\u00eb jetumit t\u00eb koh\u00ebs dhe hap\u00ebsir\u00ebs, qen\u00eb t\u00eb munguarit e m\u00ebdhenj t\u00eb jet\u00ebs shqiptare n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, e t\u00eb asaj katolike n\u00eb ve\u00e7anti, p\u00ebrgjat\u00eb mij\u00ebvje\u00e7arit t\u00eb dyt\u00eb. K\u00ebsisoj mund t\u00eb themi se fryma evropiane mori arratin\u00eb nga Shqip\u00ebria e nuk po i kthehet ende sot e k\u00ebsaj dite. Kisha katolike dhe katolik\u00ebt u rrudh\u00ebn deri n\u00eb mbijetes\u00eb, numerikisht dhe kulturalisht. Iu desh t\u00eb merren me gjuh\u00ebn, atdheun, kufijt\u00eb, kultur\u00ebn duke i par\u00eb si t\u00eb vetmet rrug\u00eb mbijetese komb\u00ebtare dhe shpirt\u00ebrore. Iu desh t\u00eb gjenin hap\u00ebsira p\u00ebr t\u2019i mbijetuar asimilimit, dhe aty ku nuk ia dhan\u00eb hap\u00ebsirat i mbajt\u00ebn p\u00ebrdhuni duke sakrifikuar shum\u00eb.<\/p>\n<p>Mirdita \u00ebsht\u00eb emblema e k\u00ebsaj sakrifice t\u00eb skajshme, e destinuar t\u00eb jetoj\u00eb me shekuj e izoluar mes malesh e shkrepash, n\u00eb varf\u00ebri e mjerim, vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb pasur nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb ku t\u00eb ushtronte lirin\u00eb, vler\u00eb t\u00eb cil\u00ebn t\u00eb gjitha trevat e tjera e pat\u00ebn humbur. Jetoi p\u00ebr shekuj ashtu sikurse e p\u00ebrshkruan edhe Marin Bici, Arqipeshk\u00ebvi i Tivarit n\u00eb relacionin e tij t\u00eb vitit 1610: \u201cK\u00ebta (mirditor\u00ebt sh.a.) tue marr\u00eb ras\u00ebn e vendeve t\u00eb fshehta malore, p\u00ebrher\u00eb kan\u00eb q\u00ebndruar n\u00eb liri pa iu n\u00ebnshtrue zotnimit t\u00eb turqve me t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb luft\u00eb t\u00eb vazhdueshme e s\u2019prajn\u00eb tui ra n\u00eb pla\u00e7kitje, jo vet\u00ebm n\u00eb Shqipni q\u00eb asht n\u2019an\u00eb t\u00eb detit, por edhe n\u00eb Serbi q\u00eb asht thell\u00eb n\u00eb tok\u00eb e arrin deri n\u00eb Danub\u201d. A mos vall\u00eb u shk\u00ebput\u00ebm nga Europa, pik\u00ebrisht kur abacit\u00eb e fundit u mbyll\u00ebn dhe n\u00eb ta nuk mbeti asnj\u00eb murg, kur u dogj\u00ebn apo u shkat\u00ebrruan, kur murgjit ik\u00ebn apo vdiq\u00ebn p\u00ebr t\u00eb mos u z\u00ebvend\u00ebsuar m\u00eb kurr\u00eb deri sot?\u00a0A thua zhdukja e manastireve, q\u00eb b\u00ebn\u00eb mesjet\u00ebn europiane duke i dh\u00ebn\u00eb form\u00eb e duke e shoq\u00ebruar Europ\u00ebn drejt modernitetit, ia ndali hovin europian shoq\u00ebris\u00eb arb\u00ebrore? Lumturisht dhe fatalisht dokumenti \u201ci par\u00eb\u201d i yni i shkruar, pas Formul\u00ebs s\u00eb Pag\u00ebzimit, mbeti edhe dokumenti i fundit i modernitetit, Meshari i Gjon Buzukut, i b\u00ebr\u00eb pik\u00ebrisht nga nj\u00eb murg benediktin. Pjesa tjet\u00ebr ishte mbijetes\u00eb, nj\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u00eb shp\u00ebtuar \u00e7ka mund t\u00eb shp\u00ebtohej, p\u00ebr t\u00eb ruajtur\u00a0<em>status quo<\/em>-n\u00eb, si me an\u00eb t\u00eb veprave kateketike t\u00eb shkrimtar\u00ebve kishtar\u00eb shqiptar\u00eb t\u00eb mesjet\u00ebs e po ashtu me an\u00eb t\u00eb Koncilit t\u00eb Arb\u00ebnit n\u00eb vitin 1703, q\u00eb n\u00eb thelbin e tij ishte nj\u00eb Koncil vet\u00ebm disiplinor. Ekzistenc\u00ebn e abacive un\u00eb e shoh ngusht\u00eb t\u00eb lidhur me aspektin shpirt\u00ebror m\u00eb shum\u00eb se sa me at\u00eb politik apo shoq\u00ebror. Dimensioni shpirt\u00ebror i shoq\u00ebris\u00eb shqiptare \u00ebsht\u00eb sfida m\u00eb e madhe q\u00eb kemi pasur n\u00eb shekuj e kemi ende p\u00ebrpara nesh. Zhdukja e manastireve d\u00ebmtoi r\u00ebnd\u00eb k\u00ebt\u00eb p\u00ebrmas\u00eb thelb\u00ebsore t\u00eb njeriut shqiptar. Bashk\u00eb me abacit\u00eb e zhdukura, u zhduk aft\u00ebsia p\u00ebr t\u00eb d\u00ebgjuar e p\u00ebr t\u00eb heshtur, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb sipas meje se situata aktuale i ka rr\u00ebnj\u00ebt e thella e t\u00eb larg\u00ebta.<\/p>\n<div id=\"attachment_18904\" style=\"width: 876px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-18904\" data-attachment-id=\"18904\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/zhdukja-e-abacive-si-nderprerja-e-rrugetimit-europian-te-shqiptareve\/foto-gjergj-meta-2\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-1.jpg?fit=753%2C416&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"753,416\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"Foto-Gjergj-Meta\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Gjergj Meta&lt;\/p&gt;\n\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-1.jpg?fit=300%2C166&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-1.jpg?fit=753%2C416&amp;ssl=1\" class=\" wp-image-18904\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-1-300x166.jpg?resize=866%2C479\" width=\"866\" height=\"479\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-1.jpg?resize=300%2C166&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-1.jpg?resize=450%2C249&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-1.jpg?resize=600%2C331&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-1.jpg?resize=400%2C221&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta-1.jpg?w=753&amp;ssl=1 753w\" sizes=\"auto, (max-width: 866px) 100vw, 866px\" \/><p id=\"caption-attachment-18904\" class=\"wp-caption-text\">Gjergj Meta<\/p><\/div>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb konflikualiteti, zem\u00ebrimi dhe inati, n\u00eb koh\u00eb relacionesh virtuale apo t\u00eb kusht\u00ebzuara nga ekonomia, lind nevoja e nj\u00eb dimensioni t\u00eb thell\u00eb t\u00eb jet\u00ebs. E shoh k\u00ebtu dhe k\u00ebshtu nj\u00eb p\u00ebrpjekje dhe nj\u00eb \u00ebnd\u00ebrr p\u00ebr t\u2019i dh\u00ebn\u00eb hap\u00ebsira oazesh shpirt\u00ebrore jet\u00ebs shqiptare, individ\u00ebve dhe grupeve t\u00eb caktuara. Ka nevoj\u00eb p\u00ebr shum\u00eb hap\u00ebsira ku t\u00eb kultivohet d\u00ebgjimi dhe heshtja. Te rip\u00ebrt\u00ebritja e abacive e manastireve, jo vet\u00ebm si tituj, por t\u00eb banuara nga murgj, q\u00eb luten dhe kujdesen shpirt\u00ebrisht p\u00ebr njer\u00ebzit, shoh p\u00ebrgjigjen ndaj nj\u00eb nevoje t\u00eb thell\u00eb t\u00eb shum\u00eb njer\u00ebzve q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb d\u00ebshp\u00ebrim e pesimiz\u00ebm. Por jo vet\u00ebm. I shoh si qendra shtyt\u00ebse t\u00eb nj\u00eb zhvillimi shoq\u00ebror q\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm ekonomik apo strukturor, por shpirt\u00ebror e i brendsh\u00ebm. N\u00eb nj\u00eb realitet mulitkulturor e multifetar, k\u00ebto hap\u00ebsira mund t\u00eb kthehen n\u00eb vendtakime p\u00ebr nj\u00eb bot\u00eb ku kufijt\u00eb nuk kthehen n\u00eb mure, por n\u00eb ura lidh\u00ebse. Shema \u2013 d\u00ebgjo \u00ebsht\u00eb fjala e par\u00eb e dekalogut t\u00eb urdh\u00ebrimeve n\u00eb Bib\u00ebl, Obsculta, o fili = d\u00ebgjo o bir, \u00ebsht\u00eb fjala e par\u00eb e rregull\u00ebs benediktine. Vet\u00ebm n\u00eb heshtje krijohet ajo hap\u00ebsir\u00eb ku njer\u00ebzorja dhe hyjnorja, jo vet\u00ebm bashk\u00ebjetojn\u00eb, por edhe bashk\u00ebveprojn\u00eb. Heshtja m\u00ebsohet me durim dhe me k\u00ebmb\u00ebngulje, sidomos n\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb zhurmash dhe kakofonie. N\u00eb heshtje d\u00ebgjohet. N\u00eb heshtje d\u00ebgjohen fjal\u00eb t\u00eb pakapshme p\u00ebr veshin, por jo p\u00ebr zemr\u00ebn.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zhdukja e abacive si nd\u00ebrprerja e rrug\u00ebtimit europian t\u00eb shqiptar\u00ebve. &#8211; Nga Gjergj Meta Jaques le Goff, historiani medievalist m\u00eb i shquar bashk\u00ebkohor, shkruan se \u201cGjurma e murgj\u00ebris\u00eb (benediktine sh.a) n\u00eb jet\u00ebn europiane \u00ebsht\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht e fort\u00eb. Ajo \u00ebsht\u00eb n\u00eb fillimet e m\u00ebsimit t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb s\u00eb krishter\u00eb se si t\u00eb p\u00ebrdorin organizimin e koh\u00ebs. Murgj\u00ebrit [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":18903,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[85,10,86],"tags":[],"class_list":["post-18902","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-histori","category-kultura","category-trashegimi-kulturore"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Foto-Gjergj-Meta.jpg?fit=753%2C416&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-4US","jetpack-related-posts":[{"id":100084,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/negociatat-ne-2028-rama-terhiqet-nga-premtimi-kryesor-i-mandatit-te-katert\/","url_meta":{"origin":18902,"position":0},"title":"&#8216;Negociatat n\u00eb 2028&#8217;\/ Rama t\u00ebrhiqet nga premtimi kryesor i mandatit t\u00eb kat\u00ebrt","author":"Kurt Farka","date":"May 10, 2026","format":false,"excerpt":"10 Maji 2026 Pasi e p\u00ebrdori integrimin europian si premtimin kryesor t\u00eb mandatit t\u00eb kat\u00ebrt, Edi Rama u detyrua t\u00eb pranoj\u00eb shtyrjen e afateve p\u00ebr mbylljen e negociatave, nd\u00ebrsa m\u00eb par\u00eb kishte p\u00ebrg\u00ebnjeshtruar kund\u00ebrshtar\u00ebt e tij politik\u00eb. N\u00eb procesin e mundimsh\u00ebm t\u00eb negociatave me Bashkimin Europian, ka nj\u00eb moment kur\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama.jpg?fit=900%2C448&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama.jpg?fit=900%2C448&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama.jpg?fit=900%2C448&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Edi-Rama.jpg?fit=900%2C448&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100126,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/prokurimi-publik-rama-per-pak-ia-kemi-kaluar-suedise-gjermanise-edhe-frances\/","url_meta":{"origin":18902,"position":1},"title":"Prokurimi Publik, Rama: &#8211; P\u00ebr pak, ia kemi kaluar Suedis\u00eb, Gjermanis\u00eb edhe Franc\u00ebs","author":"Kurt Farka","date":"May 11, 2026","format":false,"excerpt":"11 Maji 2026 Kryeministri Edi Rama dhe Drejtorja e P\u00ebrgjithshme e Agjencis\u00eb s\u00eb Prokurimit Publik, Reida Kashta zhvilluan nj\u00eb konferenc\u00eb p\u00ebr mediat, ku fol\u00ebn mbi procesin dhe se ku q\u00ebndron sot Shqip\u00ebria n\u00eb fush\u00ebn e prokurimeve publike. Gjat\u00eb fjal\u00ebs s\u00eb tij, Rama theksoi se vendi yn\u00eb ndodhet n\u00eb faz\u00eb t\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/84458d0d-d1ac-4a4c-bd9e-37ceec9a0e38-1536x1023-1.jpg?fit=1200%2C799&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/84458d0d-d1ac-4a4c-bd9e-37ceec9a0e38-1536x1023-1.jpg?fit=1200%2C799&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/84458d0d-d1ac-4a4c-bd9e-37ceec9a0e38-1536x1023-1.jpg?fit=1200%2C799&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/84458d0d-d1ac-4a4c-bd9e-37ceec9a0e38-1536x1023-1.jpg?fit=1200%2C799&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/84458d0d-d1ac-4a4c-bd9e-37ceec9a0e38-1536x1023-1.jpg?fit=1200%2C799&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":100104,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/arbereshet-e-sicilise-kerkojne-linja-te-drejtperdrejta-ajrore-me-tiranen-dhe-prishtinen\/","url_meta":{"origin":18902,"position":2},"title":"Arb\u00ebresh\u00ebt e Si\u00e7ilis\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb linja t\u00eb drejtp\u00ebrdrejta ajrore me Tiran\u00ebn dhe Prishtin\u00ebn","author":"Kurt Farka","date":"May 11, 2026","format":false,"excerpt":"11 Maji 2026 Nga G\u00ebzim Kabashi Arb\u00ebresh\u00ebt e Si\u00e7ilis\u00eb synojn\u00eb turizmin shqiptar me festa dhe tradita shekullore. N\u00eb p\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u00eb t\u00ebrhequr m\u00eb shum\u00eb vizitor\u00eb nga Shqip\u00ebria dhe Kosova, qytezat arb\u00ebreshe pran\u00eb Palermos po investojn\u00eb n\u00eb aktivitete kulturore gjat\u00eb gjith\u00eb vitit dhe po k\u00ebrkojn\u00eb linja t\u00eb drejtp\u00ebrdrejta ajrore me Tiran\u00ebn\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/PHOTO-2026-05-09-09-52-55-1140x858-1.jpg?fit=1140%2C858&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":100063,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/batutat-e-rames-gjermanet-jane-prapa-nesh-me-dixhitalizimin-neper-ministri-punojne-akoma-me-fax\/","url_meta":{"origin":18902,"position":3},"title":"Batutat e Ram\u00ebs: &#8211; Gjerman\u00ebt jan\u00eb prapa nesh me dixhitalizimin. &#8211; N\u00ebp\u00ebr ministri punojn\u00eb akoma me \u2018fax\u2019!","author":"Kurt Farka","date":"May 9, 2026","format":false,"excerpt":"9 Maji 2026 Kryeministri Edi Rama deklaroi se programi \u201cEU4Municipalities II\u201d \u00ebsht\u00eb nj\u00eb instrument i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr modernizimin e institucioneve vendore dhe rritjen e kapaciteteve njer\u00ebzore n\u00eb bashkit\u00eb shqiptare. Gjat\u00eb fjal\u00ebs s\u00eb tij n\u00eb aktivitetin e nisjes s\u00eb programit, Rama tha se sfida m\u00eb e madhe aktuale mbetet forcimi i\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/rama-kuvend_1-1.jpg?fit=640%2C433&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/rama-kuvend_1-1.jpg?fit=640%2C433&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/rama-kuvend_1-1.jpg?fit=640%2C433&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":100042,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/opsionet-qe-duhen-hedhur-ne-tryeze-jane-zgjedhjet-e-parakohshme\/","url_meta":{"origin":18902,"position":4},"title":"Opsionet qe duhen hedhur n\u00eb tryez\u00eb jan\u00eb: &#8211; Zgjedhjet e parakohshme","author":"Kurt Farka","date":"May 9, 2026","format":false,"excerpt":"9 Maji 2026 Analisti Genc Burimi argumenton se protestat e vazhdueshme t\u00eb opozit\u00ebs nuk jan\u00eb thjesht nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje e brendshme, por nj\u00eb mesazh i qart\u00eb drejtuar partner\u00ebve europian\u00eb mbi kriz\u00ebn e thell\u00eb politike n\u00eb vend. Sipas tij, partner\u00ebt nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb e shohin si t\u00eb pamundur q\u00eb klima aktuale politike, e karakterizuar\u2026","rel":"","context":"In &quot;Politika&quot;","block_context":{"text":"Politika","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/politika\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Genc-Burimi.jpg?fit=662%2C411&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Genc-Burimi.jpg?fit=662%2C411&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Genc-Burimi.jpg?fit=662%2C411&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":100020,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/vetem-lutesha-qe-te-mbijetoja-trajneri-i-njohur-rrefen-betejen-tronditese-me-hantavirusin\/","url_meta":{"origin":18902,"position":5},"title":"\u2018Vet\u00ebm lutesha q\u00eb t\u00eb mbijetoja\u2019\/ Trajneri i njohur rr\u00ebfen betej\u00ebn trondit\u00ebse me hantavirusin","author":"Kurt Farka","date":"May 8, 2026","format":false,"excerpt":"8 Maji 2026 Nga Matteo Tomada,\u00a0BILD \u201cIshin tri jav\u00ebt m\u00eb t\u00eb k\u00ebqija t\u00eb jet\u00ebs sime\u201d. Me k\u00ebto fjal\u00eb ish-trajneri i Bundeslig\u00ebs, Ralph Hasenh\u00fcttl (58 vje\u00e7, ish-trajner i VfL Wolfsburg dhe RB Leipzig) p\u00ebrshkruan s\u00ebmundjen e tij me hantavirus. Pas tre vdekjeve n\u00eb anijen turistike Hondius pran\u00eb Afrik\u00ebs, trajneri foli p\u00ebr\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_hanta1778179888.png?fit=900%2C509&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_hanta1778179888.png?fit=900%2C509&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_hanta1778179888.png?fit=900%2C509&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/auto_hanta1778179888.png?fit=900%2C509&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18902","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18902"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18902\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18905,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18902\/revisions\/18905"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18903"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18902"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18902"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18902"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}