{"id":10848,"date":"2018-08-20T17:54:38","date_gmt":"2018-08-20T17:54:38","guid":{"rendered":"http:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=10848"},"modified":"2018-08-20T17:54:38","modified_gmt":"2018-08-20T17:54:38","slug":"nje-francez-zbulon-mitet-leon-heuzey","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/nje-francez-zbulon-mitet-leon-heuzey\/","title":{"rendered":"Nj\u00eb francez zbulon mitet: -L\u00e9on Heuzey. &#8211;"},"content":{"rendered":"<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"10849\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/nje-francez-zbulon-mitet-leon-heuzey\/heuzey51-665x433\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/heuzey51-665x433.jpg?fit=665%2C433&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"665,433\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"heuzey51-665&#215;433\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/heuzey51-665x433.jpg?fit=300%2C195&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/heuzey51-665x433.jpg?fit=665%2C433&amp;ssl=1\" class=\"alignnone size-medium wp-image-10849\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/heuzey51-665x433-300x195.jpg?resize=300%2C195\" width=\"300\" height=\"195\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/heuzey51-665x433.jpg?resize=300%2C195&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/heuzey51-665x433.jpg?resize=665%2C433&amp;ssl=1 665w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><strong>Nj\u00eb francez zbulon mitet: &#8211; L\u00e9on Heuzey. &#8211;<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p><strong>Nga: Luan Rama <\/strong><\/p>\n<p><strong>\u2013<\/strong> Nj\u00eb nga mitet m\u00eb t\u00eb vjetra t\u00eb kultur\u00ebs evropiane, t\u00eb k\u00ebnduar nga bard\u00ebt antik\u00eb (\u00e7ka e b\u00ebn dhe prekursorin e epik\u00ebs legjendare ballkanike e evropiane), \u00ebsht\u00eb ai i Dioskur\u00ebv\u00eb, q\u00eb n\u00eb greqishten e vjet\u00ebr do t\u00eb thot\u00eb \u201cbij t\u00eb Zeusit\u201d, bijt\u00eb binjak\u00eb t\u00eb Zeusit me Leda-n, t\u00eb cil\u00ebt quheshin nga romak\u00ebt Kastor dhe Pollux dhe q\u00eb ishin mbrojt\u00ebsit e marinar\u00ebve dhe shp\u00ebtimtar\u00ebt e njer\u00ebzve n\u00eb situata t\u00eb d\u00ebshp\u00ebruara. \u00cbsht\u00eb interesant fakti q\u00eb tempulli i Dioskur\u00ebv\u00eb nuk ndodhet vet\u00ebm n\u00eb Olimp dhe as vet\u00ebm n\u00eb Rom\u00eb, m\u00eb q\u00eb romak\u00ebt e huazuan k\u00ebt\u00eb mit ashtu si shum\u00eb mit e t\u00eb tjera greke. Ai gjendet edhe n\u00eb Gramata t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, n\u00eb nj\u00eb nga gjiret e vegj\u00ebl midis Karaburunit dhe Himar\u00ebs, i cili n\u00eb koh\u00ebn antike, e m\u00eb pas bizantine e mesjetare, ishte kthyer n\u00eb nj\u00eb vend pelegrinazhi. N\u00eb vitin 1861, L\u00e9on Heuzey, nj\u00eb arkeolog i shquar francez, bashk\u00eb m\u00eb bashk\u00ebpun\u00ebtorin e tij, arkitektin Honor\u00e9 Daumet, ishin nisur m\u00eb mision nga perandori Napolon III, q\u00eb t\u00eb zbulonin vendet ku ishte ndeshur Cezari m\u00eb Pompeun.<\/p>\n<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"10850\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/nje-francez-zbulon-mitet-leon-heuzey\/leon_alexandre_heuzey_-_th_\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/L%C3%A9on_Alexandre_Heuzey_-_Th_.jpg?fit=443%2C665&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"443,665\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;1&quot;}\" data-image-title=\"L\u00e9on_Alexandre_Heuzey_-_Th_\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/L%C3%A9on_Alexandre_Heuzey_-_Th_.jpg?fit=200%2C300&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/L%C3%A9on_Alexandre_Heuzey_-_Th_.jpg?fit=443%2C665&amp;ssl=1\" class=\"alignnone  wp-image-10850\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/L%C3%A9on_Alexandre_Heuzey_-_Th_-200x300.jpg?resize=615%2C923\" width=\"615\" height=\"923\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/L%C3%A9on_Alexandre_Heuzey_-_Th_.jpg?resize=200%2C300&amp;ssl=1 200w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/L%C3%A9on_Alexandre_Heuzey_-_Th_.jpg?w=443&amp;ssl=1 443w\" sizes=\"auto, (max-width: 615px) 100vw, 615px\" \/><\/p>\n<pre>L\u00e9on Heuzey.<\/pre>\n<p>Ata kishin hulumtuar n\u00eb Farsale dhe Filipopolis t\u00eb Maqedonis\u00eb dhe pastaj kishin zbarkuar n\u00eb Shqip\u00ebri, duke zbuluar Durr\u00ebsin apo Dyrrachium-in antik si dhe Apolonin\u00eb, t\u00eb cilat ishin kthyer n\u00eb fush\u00ebbeteja t\u00eb p\u00ebrgjakshme midis legjionar\u00ebve romak\u00eb t\u00eb t\u00eb dyja kampeve. Por ve\u00e7 k\u00ebsaj, ata iu drejtuan dhe nj\u00eb prej vendeve mjaft t\u00eb njohura t\u00eb asaj epoke, Orikumit, ku kishte zbarkuar fillimthi Cezari bashk\u00eb m\u00eb \u201ccahortat\u201d e tij p\u00ebr t\u00eb luftuar kund\u00ebr Pompeut. N\u00eb sh\u00ebnimet e tij rreth k\u00ebtij udh\u00ebtimi, L\u00e9on Heuzey ka shkruar: \u201cPara udh\u00ebtimit ton\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb vend, hartat e Greqis\u00eb s\u00eb vjet\u00ebr, nuk e sh\u00ebnonin sakt\u00eb pozicionin e qytetit t\u00eb vog\u00ebl t\u00eb Orikumit n\u00eb brigjet e gjirit t\u00eb Vlor\u00ebs, n\u00eb Epir, pra nj\u00eb nga stacionet bregdetare m\u00eb t\u00eb famshme dhe m\u00eb t\u00eb fortifikuarat e Antikitetit. N\u00eb at\u00eb hart\u00eb, ajo vendosej shum\u00eb tep\u00ebr n\u00eb lindje, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb ajo gjendej n\u00eb jug-lindje, n\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb t\u00ebrhequr t\u00eb gjirit, midis maleve Akrokeraune dhe lumit K\u00e9lyoinos, apo Lumit t\u00eb Bardh\u00eb, si\u00e7 e quajn\u00eb sot. Gjiri i futur, n\u00eb rad\u00ebn e mbyllur t\u00eb Vlor\u00ebs, \u00ebsht\u00eb vendi i vet\u00ebm q\u00eb mund t\u00eb ofroj\u00eb q\u00ebndrimin e mbrojtur t\u00eb anijeve kund\u00ebr gjith\u00eb er\u00ebrave. Ky vend quhet nga banor\u00ebt \u201cPorti i Dukatit\u201d dhe n\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb thell\u00eb t\u00eb tij, quhet \u201cPasha-Liman\u201d, n\u00eb kujtim t\u00eb kapit\u00ebn-pash\u00ebs, m\u00eb q\u00eb aty strehoheshin zakonisht flotil\u00ebt turk\u00eb, ashtu si\u00e7 n\u00eb Oricum-in e vjet\u00ebr q\u00ebndronin anijet romake, apo n\u00eb Mesjet\u00eb, Jeriko, ku strehoheshin anijet bizantin\u00eb apo normand\u00eb. Pik\u00ebrisht atje, n\u00eb zbuluam n\u00eb vitin 1861, gjurm\u00ebt e qytetit antik dhe sh\u00ebnuam t\u00eb dh\u00ebnat e ndryshme topografik\u00eb, \u00e7ka shpjegojn\u00eb emrin e tij t\u00eb famsh\u00ebm, gjithashtu dhe si nj\u00eb kantier detar\u2026 Atje, sht\u00ebpit\u00eb formonin nj\u00eb vazhdim\u00ebsi shkall\u00ebsh koncentrike, secila m\u00eb rrug\u00eb n\u00eb \u00e7do rreth t\u00eb tyre dhe me shkallare t\u00eb shumta q\u00eb ngjiteshin n\u00eb t\u00eb gjitha an\u00ebt deri n\u00eb lart\u00ebsit\u00eb e akropolit.<\/p>\n<p>Ai vet\u00eb \u00ebsht\u00eb i p\u00ebrb\u00ebr\u00eb nga nj\u00eb mur rrethues, i ndar\u00eb m\u00eb dy pjes\u00eb p\u00ebrmes nj\u00eb muri t\u00eb brendsh\u00ebm. N\u00eb maj\u00eb ishte nj\u00eb kapele e rr\u00ebnuar, ku dhe vet\u00eb shenjti ishte harruar, \u00e7ka sh\u00ebnonte dhe sheshin qendror t\u00eb tempullit t\u00eb qytetit. Ky pozicion i krijuar nga natyra si nj\u00eb lloj vizatimi, i p\u00ebrgjigj\u00ebt kat\u00ebrp\u00ebrcip\u00ebrisht, asaj \u00e7\u2019kemi m\u00ebsuar mbi Orikumin dhe pik\u00ebrisht p\u00ebrshkrimi shum\u00eb i sakt\u00eb, dh\u00ebn\u00eb nga Julius Cezar mbi k\u00ebt\u00eb strehim bregdetar n\u00eb brigjet e Epirit\u2026 Por nga koha e Perandoris\u00eb Romake shihen \u00ebnd\u00eb gjurm\u00ebt madh\u00ebshtor\u00eb t\u00eb \u201crh\u00e9teur\u201d-it Herode Atticus, i cili e ringriti k\u00ebt\u00eb qytet m\u00eb shpenzimet e tij\u2026 \u201d<br \/>\nPor nj\u00eb nga zbulimet mjaft interesante ishte dhe ai i vendit t\u00eb shenjt\u00eb t\u00eb Dioskur\u00ebv\u00eb, p\u00ebr t\u00eb cilin nuk dihej asgj\u00eb dhe q\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb udh\u00ebtar italian, para dy shekujsh e kishte pikasur dhe kishte sh\u00ebnuar disa nga mbishkrimet rreth tyre. Heuzey e kishte gjetur k\u00ebt\u00eb sh\u00ebnim dhe kureshtar p\u00ebr t\u00eb zbuluar t\u00eb v\u00ebrteten rreth k\u00ebtij vendi, q\u00eb n\u00eb Paris e kishte p\u00ebrcaktuar s\u00eb do t\u00eb shkonte dhe n\u00eb Gramata. Dhe k\u00ebshtu do t\u00eb ndodhte, pasi Dioskur\u00ebt ishin nj\u00eb nga mitet m\u00eb t\u00ebrheq\u00ebs, p\u00ebr t\u00eb cilin autor\u00ebt antik\u00eb kishin shkruar shum\u00eb, duk\u00eb filluar m\u00eb Homerin, i cili i p\u00ebrmend ata n\u00eb vepr\u00ebn e tij Iliada. Dihej, gjithashtu, se k\u00ebta dy luft\u00ebtar\u00eb t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm, kishin vdekur para Luft\u00ebs s\u00eb Troj\u00ebs, por megjithat\u00eb, epika e k\u00ebnduar thoshte s\u00eb edhe pse n\u00eb bot\u00ebn tjet\u00ebr, ata ishin t\u00eb gjall\u00eb dhe Zeusi i mbulonte m\u00eb ndere e lavde.<br \/>\nM\u00eb q\u00eb nga ana e tok\u00ebs, vendi ishte mjaft i v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr t\u00eb zbarkuar dhe duhej shkuar m\u00eb nj\u00eb bark\u00eb nga ana e detit, Heuzey vendosi t\u00eb d\u00ebrgonte bashk\u00ebpun\u00ebtorin e tij m\u00eb t\u00eb ri, Daumet. \u201cPjesa m\u00eb e eg\u00ebr e maleve Akrokeraune, \u2013 vazhdon n\u00eb sh\u00ebnimet e tij Heuzey, \u2013 na b\u00ebri t\u00eb mundur t\u00eb shohim mbishkrime t\u00eb shumta. I kisha k\u00ebrkuar zotit Daumet t\u00eb shkonte n\u00eb an\u00ebn e pasm\u00eb t\u00eb maleve q\u00eb binin mbi det, n\u00eb gjirin e vog\u00ebl t\u00eb Grammata-s, atje ku Ciriako i Ankon\u00ebs kishte kopjuar tashm\u00eb n\u00eb greqisht dhe latinisht disa dedikime p\u00ebr nder t\u00eb Dioskur\u00ebv\u00eb. M\u00eb ndihm\u00ebn e nj\u00eb vark\u00eb, z. Daumet preku gjirin e vog\u00ebl n\u00eb nj\u00eb t\u00eb futur ku kishte r\u00ebr\u00eb, rrethuar aty nga shk\u00ebmbinj, vend i cili, nga ana malor\u00eb iu duk pa dalje. Por ajo \u00e7arje shk\u00ebmbore ofronte nj\u00eb vend t\u00eb mrekulluesh\u00ebm shp\u00ebtimi n\u00eb rast stuhie kund\u00ebr shk\u00ebmbinjve q\u00eb binin thik\u00eb mbi det. Atje, n\u00eb dy vende t\u00eb faqeve shk\u00ebmbor\u00eb, kishte mbi nj\u00ebmij\u00eb mbishkrime q\u00eb n\u00eb greqisht justifikonin emrin<br \/>\n\u201c\u00e5\u00e9\u00f2 \u00c3\u00f1\u00e1\u00ec\u00ec\u00e1\u00f4\u00e1\u201d, , dhe q\u00eb na kujtojn\u00eb emrat e vizitor\u00ebve t\u00eb shumt\u00eb q\u00eb rast\u00ebsia e udh\u00ebtimit n\u00eb det i kishte sjell\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb vend t\u00eb shkretuar.<\/p>\n<p>Atje ata jan\u00eb zbavitur dhe kan\u00eb shkruar mbi shk\u00ebmb, duk\u00eb d\u00ebshmuar ndjenjat e tyre fetare, n\u00eb k\u00ebt\u00eb streh\u00eb t\u00eb krijuar si mrekullisht kund\u00ebr rreziqeve m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha\u2026 Por mjerisht, koha i kishte fshir\u00eb mbishkrimet mbi shk\u00ebmb, duk\u00eb e b\u00ebr\u00eb leximin e tyre pothuaj t\u00eb pamundur. Ato mbishkrime t\u00eb rralla q\u00eb kopjoi, Daumet mendoi s\u00eb vet\u00ebm ato mund t\u00eb sh\u00ebnonte leht\u00ebsisht dhe q\u00eb i p\u00ebrkisnin periudhave t\u00eb ndryshme. Mbishkrimet e Ciriakos (Cyriaqu\u00eb), jan\u00eb \u201cproscyn\u00e8m\u00ebs\u201d, pra p\u00ebr nd\u00ebr t\u00eb Dioskur\u00ebv\u00eb, zot\u00ebrv\u00eb-shp\u00ebtues, mbrojt\u00ebsve t\u00eb anijeve dhe t\u00eb marinar\u00ebve. Por udh\u00ebtar\u00ebt, n\u00eb evokimet e tyre n\u00eb k\u00ebto mbishkrime, nuk mendonin vet\u00ebm p\u00ebr veten: shpesh, p\u00ebrpara hyjnive, ata luteshin n\u00eb em\u00ebr t\u00eb nj\u00eb apo disa familjar\u00ebve t\u00eb tyre, apo njer\u00ebzve q\u00eb i kishin ngarkuar t\u00eb b\u00ebnin p\u00ebr ta at\u00eb akt p\u00ebrkushtimi fetar, duk\u00eb shkruar e g\u00ebrvishtur mbi gur emrin e tyre\u2026 Duk\u00ebt s\u00eb vendi i Dioskur\u00ebv\u00eb t\u00eb maleve Akrok\u00ebraun\u00eb, \u201cDioscoureion\u201d, nuk kishte vet\u00ebm vizitat e rast\u00ebsishme t\u00eb marinar\u00ebve n\u00eb fatkeq\u00ebsi, por ai ishte kthyer n\u00eb nj\u00eb vend t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb pelegrinazhi. Zoti Daumet ka par\u00eb nj\u00eb faqe shk\u00ebmbore dhe nj\u00eb gurore ku nxirreshin gur\u00eb, t\u00eb ngjash\u00ebm m\u00eb ato t\u00eb gjetura n\u00eb shum\u00eb nga antikitetet e Dyrrachium dhe t\u00eb Apollonis\u00eb. V\u00ebshtir\u00ebsia e transportimit nga toka, p\u00ebrmes maleve t\u00eb Epirit, b\u00ebri q\u00eb banor\u00ebt t\u2019i gjenin e merrnin m\u00eb mir\u00eb gur\u00ebt n\u00eb faqet shk\u00ebmbor\u00eb an\u00ebs detit. M\u00eb pas, un\u00eb pikasa at\u00eb \u00e7ka kisha v\u00ebn\u00eb re n\u00eb gur\u00ebt e Filipopolit n\u00eb Maqedoni. P\u00ebrkushtimi kristian i kishte z\u00ebvend\u00ebsuar k\u00ebto formula e simbole si dhe p\u00ebrkushtimet e pagan\u00ebve. Nj\u00eb num\u00ebr i madh mbishkrimesh mbanin tashm\u00eb kryqe dhe pik\u00ebrisht n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn faqe shk\u00ebmbore, ku ishin b\u00ebr\u00eb mbishkrimet p\u00ebr Dioskur\u00ebt. Ata luteshin p\u00ebr ndihm\u00ebn e Zotit. Nj\u00eb mbishkrim i dat\u00ebs 1367, tregonte n\u00eb greqisht emrin e perandorit Jan Paleologut I, i cili mbret\u00ebroi nga viti 1356 deri n\u00eb vitin 1391. Viti 1367 \u00ebsht\u00eb pik\u00ebrisht viti kur ai nd\u00ebrmori udh\u00ebtimin detar drejt Venedikut e Italis\u00eb m\u00eb shpres\u00ebn e kot\u00eb q\u00eb edhe pse pranonte nga halli t\u00eb konvertohej n\u00eb katolik, ta b\u00ebnte Pap\u00ebn Urban V q\u00eb ta ndihmonte n\u00eb mbrojtjen e perandoris\u00eb s\u00eb tij q\u00eb po pushtohej tashm\u00eb nga turqit. Sigurisht, ai mund t\u00eb k\u00ebt\u00eb kaluar k\u00ebndej dhe ndalur n\u00eb gjirin e vog\u00ebl t\u00eb Grammata-s. Gjithashtu, nj\u00eb tekst n\u00eb gjuh\u00ebn vulgar\u00eb (popullor\u00eb) flet p\u00ebr zakonin shqiptar t\u00eb t\u00eb b\u00ebrit \u201cvllam\u201d. Mbishkrimet vazhdojn\u00eb gjer n\u00eb koh\u00ebra t\u00eb af\u00ebrta m\u00eb n\u00eb, ku m\u00eb t\u00eb fundit jan\u00eb ato t\u00eb nj\u00eb viti m\u00eb par\u00eb s\u00eb udh\u00ebtimi yn\u00eb, pra t\u00eb vitit 1860. Si\u00e7 e dim\u00eb tashm\u00eb, atje ka nj\u00eb ansamb\u00ebl monumentesh, ku udh\u00ebtari q\u00eb do t\u00eb kishte koh\u00eb t\u2019i studionte shk\u00ebmbinjt\u00eb e Grammata-s, do t\u00eb b\u00ebnte t\u00eb njohura gj\u00ebra shum\u00eb interesante.<\/p>\n<p>Mjerisht, mbishkrimi i shkruar n\u00eb gjuh\u00ebn vulgare apo popullor\u00eb, si\u00e7 shkruan Heuzey, \u00ebsht\u00eb fshir\u00eb, \u00e7ka \u00ebsht\u00eb interesante jo vet\u00ebm etnografike, por s\u00eb pari nga ana linguistik\u00eb. I kujt shekulli ishte ky mbishkrim? Nj\u00eb enigm\u00eb si shum\u00eb t\u00eb tjera q\u00eb kan\u00eb mbetur p\u00ebr historin\u00eb shqiptar\u00eb\u2026<\/p>\n<p><strong>Murgjit e Apolonis\u00eb dhe Nymfeu q\u00eb heshti\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Kur kishte shkuar n\u00eb Apolloni, murgjit e atjesh\u00ebm i kishin treguar Heuzey-it dhe p\u00ebr ekzistenc\u00ebn e nj\u00eb Nymfeu, (Nymphaeum), i cili lidhej m\u00eb legjenda q\u00eb vinin q\u00eb larg nga bota antik\u00eb. N\u00eb fakt, kishte qene Herodoti, ai q\u00eb tregonte pik\u00ebrisht p\u00ebr Nymfeu-n e Apollonis\u00eb, ku toka nxirrte pareshtur shat\u00ebrvan\u00eb zjarri e avujsh nga n\u00ebntoka q\u00eb nuk shuheshin. Madje i fol\u00ebn dhe p\u00ebr historin\u00eb e bariut Evenios, e cila ishte p\u00ebrcjell\u00eb nga nj\u00ebri brez n\u00eb tjetrin: \u201cN\u00eb Apoloni kishte bag\u00ebti q\u00eb i ishin kushtuar diellit. \u00c7do vit, nj\u00eb nga banor\u00ebt e zgjedhur, nat\u00ebn ruante bag\u00ebtit\u00eb. Por nj\u00eb nat\u00eb, kur ishte roj\u00eb Evenios, ujqit kishin ardhur n\u00eb vath\u00eb dhe kishin cop\u00ebtuar 60 prej tyre. At\u00ebher\u00eb, prij\u00ebsit e Apolonis\u00eb, bariut Evenios i krryen syt\u00eb. Mir\u00ebpo bag\u00ebtia filloi t\u00eb shkretohej dhe tokat t\u00eb mos prodhojn\u00eb m\u00eb. Njer\u00ebzit shkuan t\u00eb orakujt e Dodon\u00ebs dhe t\u00eb Defit dhe u ankuan p\u00ebr k\u00ebt\u00eb. Orakujt u than\u00eb s\u00eb kjo kishte ndodhur, pasi ata i kishin krryer syt\u00eb Evenios. Pra ata duhej t\u00eb k\u00ebnaqnin d\u00ebshirat e tij n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb ai vend t\u00eb b\u00ebhej s\u00ebrish i shenjt\u00eb.<\/p>\n<p>Nj\u00ebri nga prij\u00ebsit e atij vendi u ul nj\u00eb dit\u00eb pran\u00eb Evenios s\u00eb verbuar dhe e pyeti si rast\u00ebsisht s\u00eb \u00e7far\u00eb do t\u00eb donte n\u00eb k\u00ebt\u00eb jet\u00eb. Evenios i foli atij p\u00ebr toka dhe sht\u00ebpin\u00eb m\u00eb t\u00eb bukur t\u00eb qytetit. At\u00ebher\u00eb ata ia dhan\u00eb dhe q\u00eb at\u00ebher\u00eb, vendi u b\u00eb p\u00ebrs\u00ebri i shenjt\u00eb.\u201d<br \/>\nLidhur m\u00eb v\u00ebzhgimet e asaj dit\u00eb, Honor\u00e9 Daumet, pati koh\u00eb ve\u00e7se sa t\u00eb skiconte disa nga basorelievet dhe kokat e mrekullueshme t\u00eb gjetura aty. Heuzey u mahnit nga shtylla e vetme q\u00eb kishte mbetur nga Tempulli i Dian\u00ebs. \u201c\u00cbsht\u00eb e vetmja shtyll\u00eb greke q\u00eb gjendet n\u00eb vend dhe n\u00eb gjith\u00eb zon\u00ebn e madhe mbi veri t\u00eb Athin\u00ebs\u2026 P\u00ebr sa i p\u00ebrket Akropolit, vendosja e tij \u00ebsht\u00eb e konturuar nga muret mbajt\u00ebse dhe nga disa tarraca n\u00eb nj\u00eb pllaj\u00eb t\u00eb kultivuar, e cila m\u00eb ekstremitetin lokal t\u00eb kodrin\u00ebs krijon nj\u00eb pik\u00eb dominuese nga ku kemi nj\u00eb pamje t\u00eb gjer\u00eb mbi t\u00eb gjith\u00eb pllaj\u00ebn midis dy lumenjve si dhe mbi detin m\u00eb larg. Pak m\u00eb ul\u00ebt \u00ebsht\u00eb nj\u00eb platform\u00eb ku \u00ebsht\u00eb vendosur manastiri i Pojanit, q\u00eb ruan \u00ebnd\u00eb emrin disi t\u00eb ndryshuar t\u00eb Apolonis\u00eb s\u00eb vjet\u00ebr t\u00eb Iliris\u00eb\u201d. Krahas Daumet, edhe Heuzey vizatonte m\u00eb laps at\u00eb q\u00eb m\u00eb von\u00eb do t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb lloj gravure e nj\u00eb vendbanimi t\u00eb hersh\u00ebm antik. N\u00eb hyrje t\u00eb raportit t\u00eb misionit t\u00eb tij, dor\u00ebzuar Napolonit t\u00eb III, Heuzey kishte shkruar: \u201d Sir\u2026 Duk\u00eb zbritur n\u00eb rrafshinat e Turqis\u00eb qendrore, p\u00ebrmes Via Egnatia-s n\u00eb gjet\u00ebm m\u00eb pas n\u00eb bregun e Adriatikut, dy qytete antik\u00eb t\u00eb dor\u00ebs s\u00eb par\u00eb. N\u00eb saj\u00eb t\u00eb nj\u00eb pozicioni t\u00eb shk\u00eblqyer, p\u00ebrball\u00eb Perandoris\u00eb, dhe n\u00eb kryq\u00ebzimin e rrug\u00ebve ushtarake q\u00eb lidhte kryeqytetin e Perandoris\u00eb n\u00eb komunikimin m\u00eb Orientin, Apolonia e Dyrrachium kan\u00eb g\u00ebzuar nj\u00eb fat m\u00eb zgjerimin e pushtimit romak. Sot, m\u00eb gjith\u00eb gjendjen e shp\u00ebrndar\u00eb t\u00eb rr\u00ebnojave, secila nga k\u00ebto qytete ruan \u00ebnd\u00eb nj\u00eb karakter t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, q\u00eb i p\u00ebrgjigj\u00ebt roleve t\u00eb ndryshme q\u00eb ato kan\u00eb luajtur gjat\u00eb historis\u00eb\u2026 \u201d<\/p>\n<p>Heuzey ishte nj\u00eb shkenc\u00ebtar m\u00eb p\u00ebrvoj\u00eb dhe nuhatje t\u00eb thell\u00eb profesionale, dhe shqiptar\u00ebt i kishte njohur q\u00eb n\u00eb udh\u00ebtimin e tij t\u00eb par\u00eb n\u00eb Ballkan, n\u00eb Thesali, n\u00eb vitin 1858, at\u00ebher\u00eb kur shqiptar\u00ebt e shoq\u00ebronin si roj\u00eb, (n\u00eb fillim 12 shqiptar\u00eb e pastaj nj\u00eb i vet\u00ebm), gjat\u00eb udh\u00ebtimit t\u00eb tij p\u00ebr n\u00eb Larisa e n\u00eb Meteor\u00eb, si\u00e7 kujtonte ai n\u00eb sh\u00ebnimet e udh\u00ebtimit q\u00eb i botoi n\u00eb Paris n\u00ebn titullin Excursion dans la Thessalie turque en 1858, (Eskursion n\u00eb Thesalin\u00eb turke m\u00eb 1858). Madje i s\u00ebmur\u00eb nga ethet, ai kishte q\u00ebndruar diku n\u00eb nj\u00eb fshat arvanitasish, ku i b\u00ebri p\u00ebrshtypje, q\u00eb ndryshe nga turqit, shqiptar\u00ebt m\u00eb kostumet e tyre karakteristike, i mbanin grat\u00eb pran\u00eb tyre dhe nuk i largonin kur vinin t\u00eb huajt. Ishte gruaja dhe dy vajzat e shqiptarit q\u00eb u p\u00ebrkujdes\u00ebn p\u00ebr t\u00eb. Dhe tani, p\u00ebrs\u00ebri shqiptar\u00ebt ishin ata q\u00eb po e prisnin m\u00eb aq bujari. Por Heuzey at\u00eb dit\u00eb nxitonte. Ai duhej t\u00eb v\u00ebzhgonte sa m\u00eb shum\u00eb, edhe pse d\u00ebshira ia kishte q\u00eb t\u00eb ndalonte gjat\u00eb dhe t\u00eb hidhte kazm\u00ebn e par\u00eb t\u00eb arkeologut, \u00e7ka b\u00ebri dhe n\u00eb Maqedonin\u00eb antike, n\u00eb Philippe e Farsale.<\/p>\n<p>\u201cRr\u00ebnojat e Apolonis\u00eb, \u2013 do t\u00eb sh\u00ebnonte ai nga ky q\u00ebndrim i shkurt\u00ebr, \u2013 paraqesin imazhin e nj\u00eb qyteze q\u00eb gjat\u00eb gjith\u00eb antikitetit i ka ruajtur traditat e jet\u00ebs helenike, madje edhe gjat\u00eb pushtimit romak. Kur v\u00ebzhgojm\u00eb objektet q\u00eb jan\u00eb grupuar n\u00eb vendin e dikursh\u00ebm t\u00eb akropolit dhe q\u00eb formojn\u00eb n\u00eb manastirin e Pojanit nj\u00eb muz\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, ndjejm\u00eb nj\u00eb g\u00ebzim t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb t\u00eb gjendemi k\u00ebtu si n\u00eb Greqi. Megjithat\u00eb, k\u00ebto fragmente t\u00eb grumbulluara pothuaj nga nj\u00ebzet nd\u00ebrtime t\u00eb ndryshme, kan\u00eb gjurm\u00ebt e nj\u00eb stili m\u00eb pak t\u00eb ashp\u00ebr sesa monumentet e shekullit t\u00eb Perikliut: nj\u00eb \u201cantefix\u201d n\u00eb mermer q\u00eb paraqiste dy valltar\u00eb t\u00eb p\u00ebrqafuara nga p\u00ebrdredhja e nj\u00eb palm\u00eb, ishte ndoshta shembulli m\u00eb i shk\u00eblqyer i artit grek \u201ct\u00eb zbukuruar\u201d, q\u00eb nuk habitemi ta gjejm\u00eb gjithashtu n\u00eb nj\u00eb koloni t\u00eb Korintit. N\u00eb shum\u00eb fragmente dorik\u00eb dhe ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb kok\u00ebn e nj\u00eb luani q\u00eb ka r\u00ebn\u00eb nga korniza e nj\u00eb tempulli, duk\u00ebn gjethet dhe ornamentet korintase q\u00eb pleksen m\u00eb ornamentet gjeometrike. Nj\u00eb \u201catlant\u201d prej guri, (trupi i nj\u00eb gjigandi q\u00eb mban nj\u00eb tempull, L.R.), mjerisht shum\u00eb i d\u00ebmtuar, i cili ka mbajtur arkitraun e ndonj\u00eb portiku, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb d\u00ebshmi tjet\u00ebr e pasuris\u00eb s\u00eb nj\u00eb popullsie t\u00eb zhvilluar, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb nd\u00ebrtimet publik\u00eb. N\u00eb gjet\u00ebm, gjithashtu, dhe kok\u00ebn e nj\u00eb gruaje me shami, por vet\u00ebm bukuria e k\u00ebsaj koke mjafton p\u00ebr t\u00eb treguar s\u00eb asnj\u00eb nga art\u00ebt e Greqis\u00eb antik\u00eb nuk degjeneroi n\u00eb duart e kolon\u00ebve t\u00eb Korintit n\u00eb k\u00ebto brigje t\u00eb larg\u00ebta t\u00eb Iliris\u00eb. Apolonia dhe porti af\u00ebr tij, Oricum, gjurm\u00ebt e t\u00eb cilit un\u00eb i gjeta, ishte p\u00ebr n\u00eb fundi i k\u00ebtij udh\u00ebtimi\u2026\u201d<\/p>\n<p><strong>Demetra<\/strong><br \/>\nBusti i nj\u00eb gruaje m\u00eb vello mbi kok\u00eb t\u00ebrhoqi v\u00ebmendjen e ve\u00e7ant\u00eb t\u00eb Heuzey-it. Ajo ishte ndryshe nga t\u00eb tjerat dhe m\u00eb nj\u00eb dhimbje t\u00eb madhe n\u00eb shprehin\u00eb e saj. N\u00eb fakt, k\u00ebt\u00eb skulptur\u00eb e kishte ndeshur m\u00eb par\u00eb kapiteni anglez Martin Leake, i cili kishte vizituar Apolonin\u00eb dhe manastirin e Sh\u00ebn Maria-s n\u00eb shtator t\u00eb vitit 1805. N\u00eb sh\u00ebnimet e tij ai shkruante p\u00ebr nj\u00eb \u201cBust i nj\u00eb gruaje m\u00eb vellon e hedhur mbi flok\u00eb e q\u00eb pastaj i kalon n\u00eb gjoks. Ky bust, thon\u00eb murgjit, ishte i p\u00ebrsosur, derisa disa ushtar\u00eb t\u00eb Beratit, menduan s\u00eb ishte i p\u00ebrshtatsh\u00ebm p\u00ebr t\u2019u arg\u00ebtuar, duk\u00eb e goditur m\u00eb mushqetat e tyre, gj\u00eb q\u00eb i shkat\u00ebrroi hund\u00ebn e mjekr\u00ebn\u2026\u201d Pik\u00ebrisht kjo skulptur\u00eb e Demetr\u00ebs, hyjnis\u00eb s\u00eb t\u00eb korrave, tok\u00ebs dhe pjelloris\u00eb, n\u00ebn\u00ebs s\u00eb Persefonit, virgj\u00ebresh\u00ebs s\u00eb Pranver\u00ebs (t\u00eb rr\u00ebmbyer m\u00eb pas nga Hades n\u00eb bot\u00ebn ferrike), kishte mbijetuar gjer dit\u00ebn q\u00eb kishte ardhur Heuzey. Ja \u00e7far\u00eb do t\u00eb shkruante nd\u00ebr t\u00eb tjera m\u00eb von\u00eb Heuzey rreth k\u00ebsaj skulptur\u00eb q\u00eb gjeti n\u00eb Apoloni n\u00eb studimin e tij t\u00eb njohur \u201cK\u00ebrkime mbi tipin e Demetr\u00eb-s s\u00eb mbuluar m\u00eb vello n\u00eb artin grek\u201d, skulptur\u00eb t\u00eb cil\u00ebn ai e mori m\u00eb vete dhe e solli n\u00eb Muzeun e Luvrit.<\/p>\n<p>\u201cMonumenti q\u00eb na sh\u00ebrben si pik\u00ebnisje n\u00eb k\u00ebt\u00eb studim \u00ebsht\u00eb gruaja m\u00eb vello, n\u00eb mermer, nj\u00eb fragment i nj\u00eb statuj\u00eb greke t\u00eb gjetur n\u00eb Apolonin\u00eb e Epirit dhe q\u00eb un\u00eb e solla n\u00eb Luv\u00ebr. S\u00eb pari, ajo q\u00eb e b\u00ebn k\u00ebt\u00eb kok\u00eb t\u00eb Apolonis\u00eb t\u00eb denj\u00eb p\u00ebr t\u2019i kushtuar nj\u00eb v\u00ebmendje t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, \u00ebsht\u00eb q\u00ebndrimi i saj i r\u00ebnd\u00eb, por nj\u00ebher\u00ebsh, i trasht\u00eb e i \u00ebmb\u00ebl, \u00e7ka e dallon nga disa lidhje m\u00eb idealin pagan\u2026 Dhe kjo \u00ebsht\u00eb ve\u00e7se hyjnia Demetre, ku kulti dhe legjenda, si di\u00e7ka thelb\u00ebsore, q\u00ebndrojn\u00eb n\u00eb imazhin tragjik t\u00eb nj\u00eb hyjnie n\u00eb zi. N\u00eb himnin homerik, vello mbi kok\u00eb, ishte mbi t\u00eb gjitha shenj\u00eb e dhimbjes dhe e trishtit t\u00eb zymt\u00eb q\u00eb ajo donte ta fshihte nga v\u00ebshtrimet e t\u00eb gjall\u00ebve. N\u00eb shohim s\u00eb n\u00eb legjend\u00ebn dhe misteret e saj, skulptura k\u00ebrkonte t\u00eb krijonte nj\u00eb keqardhje p\u00ebr fatkeq\u00ebsit\u00eb e hyjnis\u00eb, e d\u00ebrmuar nga lodhja dhe e dob\u00ebsuar nga e pangr\u00ebna e dhimbja. Dhe kjo duk\u00ebt si n\u00eb vizatimin e vazos antike t\u00eb Poniatovski-t, ku hyjnesha shfaqet n\u00eb krah t\u00eb karros s\u00eb Triptolemeut, si\u00e7 e shohim dhe n\u00eb nj\u00eb statuj\u00eb t\u00eb Demetr\u00ebs m\u00eb vello n\u00eb muzeun e Londr\u00ebs apo n\u00eb Muzeun e Luvrit, ku busti paraqet pik\u00ebrisht nj\u00eb hyjni m\u00eb vello n\u00eb kok\u00eb, e nj\u00ebllojt\u00eb p\u00ebr nga zymt\u00ebsia fetare m\u00eb kok\u00ebn e gjetur n\u00eb Apolloni\u2026 \u201c<\/p>\n<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"10851\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/nje-francez-zbulon-mitet-leon-heuzey\/leon-hezey-medalion2\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/Leon-Hezey-medalion2.jpg?fit=621%2C665&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"621,665\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;1&quot;}\" data-image-title=\"Leon-Hezey-medalion2\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/Leon-Hezey-medalion2.jpg?fit=280%2C300&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/Leon-Hezey-medalion2.jpg?fit=621%2C665&amp;ssl=1\" class=\"alignnone  wp-image-10851\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/Leon-Hezey-medalion2-280x300.jpg?resize=584%2C626\" width=\"584\" height=\"626\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/Leon-Hezey-medalion2.jpg?resize=280%2C300&amp;ssl=1 280w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/Leon-Hezey-medalion2.jpg?w=621&amp;ssl=1 621w\" sizes=\"auto, (max-width: 584px) 100vw, 584px\" \/><\/p>\n<pre>L\u00e9on Heuzey<\/pre>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nj\u00eb francez zbulon mitet: &#8211; L\u00e9on Heuzey. &#8211; Nga: Luan Rama \u2013 Nj\u00eb nga mitet m\u00eb t\u00eb vjetra t\u00eb kultur\u00ebs evropiane, t\u00eb k\u00ebnduar nga bard\u00ebt antik\u00eb (\u00e7ka e b\u00ebn dhe prekursorin e epik\u00ebs legjendare ballkanike e evropiane), \u00ebsht\u00eb ai i Dioskur\u00ebv\u00eb, q\u00eb n\u00eb greqishten e vjet\u00ebr do t\u00eb thot\u00eb \u201cbij t\u00eb Zeusit\u201d, bijt\u00eb binjak\u00eb t\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":10849,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[27,10,86],"tags":[],"class_list":["post-10848","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blogu-i-udhetarit","category-kultura","category-trashegimi-kulturore"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/heuzey51-665x433.jpg?fit=665%2C433&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-2OY","jetpack-related-posts":[{"id":12326,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/kush-ka-qene-leon-hezej-leon-heuzey\/","url_meta":{"origin":10848,"position":0},"title":"Kush ka qen\u00eb Leon Hezej (Leon Heuzey)? &#8211;","author":"Kurt Farka","date":"October 6, 2018","format":false,"excerpt":"Kush ka qen\u00eb Leon Hezej? - Leon Hezej (Leon Heuzey) \u00ebsht\u00eb arkeolog francez q\u00eb vizitoi Shqip\u00ebrin\u00eb m\u00eb 1861 p\u00ebr t\u00eb studiuar terrenin ilir e maqedon, t\u00eb p\u00ebrshkuar nga Cezari n\u00eb luft\u00eb me Pompein. Zbuloi i pari g\u00ebrmadhat e Orikut dhe planimetrin\u00eb e par\u00eb t\u00eb mureve rrethuese t\u00eb Apolonis\u00eb. Kopjoi t\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/Leon-Heze-2.jpg?fit=827%2C395&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/Leon-Heze-2.jpg?fit=827%2C395&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/Leon-Heze-2.jpg?fit=827%2C395&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/Leon-Heze-2.jpg?fit=827%2C395&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":42455,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/nga-koha-tek-jeta-e-pertejme-10-mitet-enigmatike-universale-qe-vazhdojne-te-na-magjepsin-2\/","url_meta":{"origin":10848,"position":1},"title":"Nga koha tek jeta e p\u00ebrtejme, 10 mitet enigmatike universale q\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb na magjepsin","author":"Kurt Farka","date":"December 30, 2020","format":false,"excerpt":"Nga koha tek jeta e p\u00ebrtejme, 10 mitet enigmatike universale q\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb na magjepsin T\u00eb gjith\u00eb ne kemi nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb brendshme, q\u00eb k\u00ebrkon p\u00ebrgjigje p\u00ebr pyetjet m\u00eb themelore q\u00eb shtron sot njeriu. Nga kemi ardhur? Pse jemi ketu? Ku po shkojm\u00eb, dhe cili \u00ebsht\u00eb q\u00ebllimi yn\u00eb? N\u00eb shumic\u00ebn\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/ORA-770x443-1-750x430-1.jpg?fit=750%2C430&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/ORA-770x443-1-750x430-1.jpg?fit=750%2C430&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/ORA-770x443-1-750x430-1.jpg?fit=750%2C430&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/ORA-770x443-1-750x430-1.jpg?fit=750%2C430&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":37045,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/nga-koha-tek-jeta-e-pertejme-10-mitet-enigmatike-universale-qe-vazhdojne-te-na-magjepsin\/","url_meta":{"origin":10848,"position":2},"title":"Nga koha tek jeta e p\u00ebrtejme, 10 mitet enigmatike universale q\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb na magjepsin","author":"Kurt Farka","date":"August 10, 2020","format":false,"excerpt":"Nga koha tek jeta e p\u00ebrtejme, 10 mitet enigmatike universale q\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb na magjepsin T\u00eb gjith\u00eb ne kemi nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb brendshme, q\u00eb k\u00ebrkon p\u00ebrgjigje p\u00ebr pyetjet m\u00eb themelore q\u00eb shtron sot njeriu. Nga kemi ardhur? Pse jemi ketu? Ku po shkojm\u00eb, dhe cili \u00ebsht\u00eb q\u00ebllimi yn\u00eb? N\u00eb shumic\u00ebn\u2026","rel":"","context":"In &quot;Histori&quot;","block_context":{"text":"Histori","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/histori\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/di_1495517888-1088070.jpg?fit=633%2C347&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/di_1495517888-1088070.jpg?fit=633%2C347&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/08\/di_1495517888-1088070.jpg?fit=633%2C347&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":47048,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/spiderman-ne-galeri-70-vepra-e-artistit-per-mitet-qe-bien-edhe-per-kaosin-ku-ndodhet-shoqeria-shqiptare\/","url_meta":{"origin":10848,"position":3},"title":"\u2018Spiderman\u2019 n\u00eb \u2018Galeri 70\u2019. Vepra e artistit p\u00ebr mitet q\u00eb bien, edhe p\u00ebr kaosin ku ndodhet shoq\u00ebria shqiptare!","author":"Kurt Farka","date":"April 29, 2021","format":false,"excerpt":"\u2018Spiderman\u2019 n\u00eb \u2018Galeri 70\u2019. Vepra e artistit p\u00ebr mitet q\u00eb bien, edhe p\u00ebr kaosin ku ndodhet shoq\u00ebria shqiptare! Ardian Isufi \u00e7el ekspozit\u00ebn \u201cSpiderman\u201d n\u00eb \u201cGalerin\u00eb 70\u201d. P\u00ebrmes instalacionit artisti p\u00ebrshkruan destabilitetin e shoq\u00ebris\u00eb shqiptare jo vet\u00ebm gjat\u00eb regjimit socialist, por edhe n\u00eb demokraci. Nga Valeria Dedaj\u00a0 A ekzistojn\u00eb m\u00eb mitet?\u2026","rel":"","context":"In &quot;Arte&quot;","block_context":{"text":"Arte","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/arte\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/maxresdefault-1.jpg?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/maxresdefault-1.jpg?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/maxresdefault-1.jpg?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/maxresdefault-1.jpg?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/maxresdefault-1.jpg?fit=1200%2C675&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":90970,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/zbulohet-hyrja-e-tempullit-te-zeusit-e-humbur-prej-kohesh-pas-100-vjetesh-ne-qytetin-e-lashte-te-magnezise\/","url_meta":{"origin":10848,"position":4},"title":"Zbulohet hyrja e Tempullit te Zeusit, e humbur prej koh\u00ebsh pas 100 vjet\u00ebsh n\u00eb qytetin e lasht\u00eb t\u00eb Magnezis\u00eb","author":"Kurt Farka","date":"April 1, 2025","format":false,"excerpt":"1 Prill 2025 N\u00eb nj\u00eb zbulim t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm arkeologjik, studiuesit n\u00eb Turqi kan\u00eb zbuluar hyrjen e varrosur prej koh\u00ebsh n\u00eb Tempullin e Zeusit n\u00eb qytetin antik t\u00eb Magnezis\u00eb , q\u00eb ndodhet n\u00eb provinc\u00ebn per\u00ebndimore t\u00eb Aydin. Struktura, dikur mendohej e humbur, \u00ebsht\u00eb shfaqur si nj\u00eb simbol i fuqish\u00ebm i trash\u00ebgimis\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/640-0-zeusi-1743313491.jpeg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/640-0-zeusi-1743313491.jpeg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/640-0-zeusi-1743313491.jpeg?fit=640%2C360&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x"},"classes":[]},{"id":22724,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/tre-mitet-qe-goditi-meta-sot\/","url_meta":{"origin":10848,"position":5},"title":"Tre mitet q\u00eb goditi Meta sot. &#8211;","author":"Kurt Farka","date":"July 2, 2019","format":false,"excerpt":"Tre mitet q\u00eb goditi Meta Nga\u00a0Bledi KASMI\u00a0\u2013 02\/07\/2019 Pa qet\u00ebsi dhe pa dashuri, Ilir Meta e zhveshi presidenc\u00ebn nga gjuha e drunjt\u00eb tradicionale e deklaratave burokratike t\u00eb k\u00ebtij institucioni dhe i dha sot form\u00ebn e nj\u00eb k\u00ebshtjelle prej nga ku mbrohet dhe nga fr\u00ebngjit\u00eb e saj goditet me top. 30\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/auto_Untitled-201562068255.jpg?fit=900%2C540&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/auto_Untitled-201562068255.jpg?fit=900%2C540&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/auto_Untitled-201562068255.jpg?fit=900%2C540&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/auto_Untitled-201562068255.jpg?fit=900%2C540&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10848","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10848"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10848\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10852,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10848\/revisions\/10852"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10849"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10848"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10848"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10848"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}