{"id":104965,"date":"2026-08-22T15:53:14","date_gmt":"2026-08-22T15:53:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/?p=104965"},"modified":"2026-08-22T15:53:14","modified_gmt":"2026-08-22T15:53:14","slug":"zbulim-i-rralle-ne-nju-jork-5-5-milione-blete-fshiheshin-nen-token-e-nje-varreze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/zbulim-i-rralle-ne-nju-jork-5-5-milione-blete-fshiheshin-nen-token-e-nje-varreze\/","title":{"rendered":"Zbulim i rrall\u00eb n\u00eb Nju Jork, 5.5 milion\u00eb blet\u00eb fshiheshin n\u00ebn tok\u00ebn e nj\u00eb varreze"},"content":{"rendered":"<p><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" data-attachment-id=\"104966\" data-permalink=\"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/zbulim-i-rralle-ne-nju-jork-5-5-milione-blete-fshiheshin-nen-token-e-nje-varreze\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve\/\" data-orig-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?fit=1536%2C1024&amp;ssl=1\" data-orig-size=\"1536,1024\" data-comments-opened=\"1\" data-image-meta=\"{&quot;aperture&quot;:&quot;0&quot;,&quot;credit&quot;:&quot;&quot;,&quot;camera&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;&quot;,&quot;created_timestamp&quot;:&quot;0&quot;,&quot;copyright&quot;:&quot;&quot;,&quot;focal_length&quot;:&quot;0&quot;,&quot;iso&quot;:&quot;0&quot;,&quot;shutter_speed&quot;:&quot;0&quot;,&quot;title&quot;:&quot;&quot;,&quot;orientation&quot;:&quot;0&quot;}\" data-image-title=\"a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"\" data-medium-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?fit=300%2C200&amp;ssl=1\" data-large-file=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?fit=1024%2C683&amp;ssl=1\" class=\"alignnone  wp-image-104966\" alt=\"\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?resize=528%2C352&#038;ssl=1\" width=\"528\" height=\"352\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?resize=300%2C200&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?resize=1024%2C683&amp;ssl=1 1024w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?resize=768%2C512&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?resize=600%2C400&amp;ssl=1 600w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?resize=450%2C300&amp;ssl=1 450w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?resize=1500%2C1000&amp;ssl=1 1500w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?resize=1300%2C867&amp;ssl=1 1300w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?resize=400%2C267&amp;ssl=1 400w, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?w=1536&amp;ssl=1 1536w\" sizes=\"auto, (max-width: 528px) 100vw, 528px\" \/><\/p>\n<p><strong>22 Gusht 2026<\/strong><\/p>\n<p><strong>Rachel Fordyce dikur kursente para duke parkuar n\u00eb East Hill Plaza t\u00eb Ithaca-s dhe duke kaluar n\u00eb k\u00ebmb\u00eb p\u00ebrmes East Lawn Cemetery, gjat\u00eb rrug\u00ebs p\u00ebr n\u00eb pun\u00eb n\u00eb nj\u00eb laborator t\u00eb entomologjis\u00eb n\u00eb Universitetin Cornell. Gjat\u00eb nj\u00eb sh\u00ebtitjeje n\u00eb pranver\u00ebn e vitit 2022, ajo vuri re di\u00e7ka t\u00eb pazakont\u00eb. Blet\u00ebt ishin kudo.<\/strong><\/p>\n<p>Ajo mblodhi disa prej tyre n\u00eb nj\u00eb kavanoz dhe ia \u00e7oi mbik\u00ebqyr\u00ebsit t\u00eb saj, Bryan Danforth, profesor i entomologjis\u00eb n\u00eb Kolegjin e Bujq\u00ebsis\u00eb dhe Shkencave t\u00eb Jet\u00ebs t\u00eb Universitetit Cornell.<\/p>\n<p><em>\u201cJan\u00eb kudo n\u00ebp\u00ebr varreza,\u201d<\/em><span>\u00a0<\/span>i tha ajo.<\/p>\n<p>Insektet u identifikuan si Andrena regularis, e njohur zakonisht si \u201cbleta e rregullt minerare\u201d, nj\u00eb specie blete e eg\u00ebr e vetmuar q\u00eb nd\u00ebrton folet\u00eb n\u00ebn tok\u00eb dhe ndihmon n\u00eb pjalmimin e kulturave bujq\u00ebsore dhe bim\u00ebve t\u00eb egra.<\/p>\n<p>Ky v\u00ebzhgim i thjesht\u00eb \u00e7oi n\u00eb nj\u00eb zbulim t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm. Studiuesit zbuluan se varreza p\u00ebrmban nj\u00eb nga grumbullimet m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha dhe m\u00eb t\u00eb vjetra t\u00eb njohura t\u00eb blet\u00ebve q\u00eb nd\u00ebrtojn\u00eb folet\u00eb n\u00eb tok\u00eb, t\u00eb dokumentuara ndonj\u00ebher\u00eb. Shkenc\u00ebtar\u00ebt vler\u00ebsojn\u00eb se vendi \u00ebsht\u00eb sht\u00ebpi e rreth 5.5 milion\u00eb blet\u00ebve individuale, t\u00eb p\u00ebrqendruara n\u00eb nj\u00eb sip\u00ebrfaqe prej 1.5 akrash. Sipas studiuesve, kjo \u00ebsht\u00eb e krahasueshme me m\u00eb shum\u00eb se 200 koshere blet\u00ebsh mjalti dhe e tejkalon popullsin\u00eb njer\u00ebzore t\u00eb Manhatanit me m\u00eb shum\u00eb se trefish.<\/p>\n<p><em>\u201cJam i sigurt se n\u00ebp\u00ebr bot\u00eb ekzistojn\u00eb grumbullime t\u00eb tjera t\u00eb m\u00ebdha blet\u00ebsh q\u00eb thjesht nuk i kemi identifikuar ende, por p\u00ebr sa i p\u00ebrket asaj q\u00eb gjendet n\u00eb literatur\u00ebn shkencore, ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenjt\u00eb,\u201d<span>\u00a0<\/span><\/em>tha Steve Hoge \u201924, autori kryesor i studimit t\u00eb botuar m\u00eb 13 prill n\u00eb revist\u00ebn Apidologie.<\/p>\n<p>Hoge e kreu k\u00ebt\u00eb pun\u00eb si studiues universitar n\u00eb laboratorin e Danforth-it.<\/p>\n<p><strong>Pse varreza u b\u00eb nj\u00eb streh\u00eb p\u00ebr blet\u00ebt<\/strong><\/p>\n<p>Studimi shqyrtoi biologjin\u00eb e k\u00ebtyre blet\u00ebve t\u00eb egra, ende t\u00eb keqkuptuara, nd\u00ebrsa theksoi gjithashtu r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e tyre si pjalmues p\u00ebr kultura bujq\u00ebsore me vler\u00eb, si moll\u00ebt, nj\u00eb prej produkteve karakteristike t\u00eb Nju Jorkut.<\/p>\n<p><em>\u201cK\u00ebrkimi rrit vler\u00ebn e blet\u00ebve t\u00eb vetmuara q\u00eb nd\u00ebrtojn\u00eb folet\u00eb n\u00eb tok\u00eb dhe tregon se sa t\u00eb shumta jan\u00eb k\u00ebto blet\u00eb, sa t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme jan\u00eb si pjalmues t\u00eb kulturave bujq\u00ebsore dhe se duhet t\u00eb jemi t\u00eb vet\u00ebdijsh\u00ebm p\u00ebr k\u00ebto vende folezimi dhe t\u2019i ruajm\u00eb ato,\u201d<\/em><span>\u00a0<\/span>tha Danforth.<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat historike treguan se A. regularis ka qen\u00eb e pranishme n\u00eb East Lawn Cemetery q\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn nga fillimi i viteve 1900. Vet\u00eb varreza daton q\u00eb nga viti 1878.<\/p>\n<p>Shkenc\u00ebtar\u00ebt thon\u00eb se zbulimi forcon iden\u00eb se varrezat mund t\u00eb sh\u00ebrbejn\u00eb si streh\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr biodiversitetin. Varrezat e vjetra, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb qytete, dihet tashm\u00eb se strehojn\u00eb bim\u00eb, insekte, zogj dhe gjitar\u00eb t\u00eb rrall\u00eb.<\/p>\n<p>Keven Morse, mbik\u00ebqyr\u00ebsi i East Lawn Cemetery, tha se gjat\u00eb 46 viteve q\u00eb familja e tij ka ndihmuar n\u00eb administrimin e k\u00ebsaj varreze jofitimprur\u00ebse, ai ka par\u00eb drer\u00eb, pata, skifter\u00eb, dhelpra, kojot\u00eb dhe blet\u00eb t\u00eb panum\u00ebrta.<\/p>\n<p><em>\u201cDhe, sigurisht, blet\u00eb, t\u00eb cilat, si\u00e7 tha ai, nuk e kan\u00eb pickuar kurr\u00eb.\u201d<\/em><\/p>\n<p><em>\u201cThjesht m\u00eb vinte keq q\u00eb duhej t\u00eb kositja n\u00eb zona t\u00eb caktuara,\u201d<span>\u00a0<\/span><\/em>tha Morse.<span>\u00a0<\/span><em>\u201cNdoshta ka tre ose kat\u00ebr seksione ku ato l\u00ebvizin me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb n\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh, ka shum\u00eb prej tyre.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Studiuesit shpjeguan se varrezat ofrojn\u00eb nj\u00eb habitat ve\u00e7an\u00ebrisht t\u00eb mir\u00eb sepse toka \u00ebsht\u00eb e qet\u00eb, rrall\u00eb shqet\u00ebsohet dhe \u00ebsht\u00eb kryesisht e lir\u00eb nga pesticidet.<\/p>\n<p><strong>Shumica e blet\u00ebve n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb nd\u00ebrtojn\u00eb folet\u00eb n\u00ebn tok\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Megjith\u00ebse blet\u00ebt e mjaltit marrin pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb v\u00ebmendjes s\u00eb publikut, rreth 75% e llojeve t\u00eb blet\u00ebve jan\u00eb nd\u00ebrtuese t\u00eb vetmuara t\u00eb foleve n\u00eb tok\u00eb.<\/p>\n<p><em>\u201cKy \u00ebsht\u00eb stili m\u00eb i zakonsh\u00ebm i jetes\u00ebs p\u00ebr blet\u00ebt,<\/em>\u201d tha Danforth.<\/p>\n<p>Kur Hoge filloi t\u00eb studionte k\u00ebt\u00eb specie, ai gjeti \u00e7udit\u00ebrisht pak informacion shkencor n\u00eb dispozicion. Nj\u00eb nga referencat m\u00eb t\u00eb holl\u00ebsishme datonte q\u00eb nga viti 1978, duke i dh\u00ebn\u00eb ekipit nj\u00eb mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb dokumentuar m\u00eb mir\u00eb biologjin\u00eb e k\u00ebsaj blete.<\/p>\n<p>Femrat e A. regularis krijojn\u00eb fole n\u00ebn tok\u00eb dhe vendosin vez\u00ebt n\u00eb dhoma t\u00eb mbushura me polen dhe nektar. Larvat zhvillohen n\u00ebn sip\u00ebrfaqe p\u00ebrpara se t\u00eb dalin si t\u00eb rritura.<\/p>\n<p><em>\u201cKy lloj e kalon dimrin si i rritur, gj\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb relativisht e rrall\u00eb, dhe kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb e arsyes pse ato dalin nga toka kaq her\u00ebt n\u00eb pranver\u00eb, n\u00eb p\u00ebrputhje me lul\u00ebzimin e moll\u00ebve,\u201d<\/em><span>\u00a0<\/span>shpjegoi Hoge.<\/p>\n<p>Blet\u00ebt vizitojn\u00eb gjithashtu pem\u00ebt frutore dhe lulet e egra q\u00eb \u00e7elin her\u00ebt gjat\u00eb sezonit. N\u00eb Nju Jork, ato zakonisht dalin n\u00eb prill, kur temperaturat gjat\u00eb dit\u00ebs fillojn\u00eb t\u00eb arrijn\u00eb rregullisht rreth 70 grad\u00eb.<\/p>\n<p>Cornell Orchards, e vendosur rreth nj\u00eb t\u00eb tret\u00ebn e nj\u00eb miljeje nga varreza, mund t\u00eb ndihmoj\u00eb n\u00eb mb\u00ebshtetjen e popullat\u00ebs s\u00eb madhe t\u00eb blet\u00ebve duke siguruar nj\u00eb boll\u00ebk lulesh n\u00eb pranver\u00eb. Danforth vuri gjithashtu n\u00eb dukje se blet\u00ebt preferojn\u00eb tok\u00eb ranore, e cila gjendet n\u00eb sasi t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb varreza.<\/p>\n<p><strong>Si i num\u00ebruan shkenc\u00ebtar\u00ebt miliona blet\u00ebt<\/strong><\/p>\n<p>P\u00ebr t\u00eb vler\u00ebsuar popullat\u00ebn e blet\u00ebve dhe p\u00ebr t\u00eb studiuar modelet e daljes s\u00eb tyre nga toka, studiuesit p\u00ebrdor\u00ebn nj\u00eb metod\u00eb t\u00eb re monitorimi q\u00eb p\u00ebrfshinte kurthe p\u00ebr daljen nga toka. K\u00ebto tenda t\u00eb vogla prej rrjete mbulojn\u00eb m\u00eb pak se nj\u00eb met\u00ebr katror tok\u00eb dhe i drejtojn\u00eb insektet q\u00eb dalin drejt kavanoz\u00ebve prej qelqi.<\/p>\n<p><em>\u201cMe k\u00ebt\u00eb qasje, ju kapni nj\u00eb komunitet t\u00eb t\u00ebr\u00eb kafsh\u00ebsh q\u00eb dalin nga toka,\u201d<\/em><span>\u00a0<\/span>tha Danforth.<\/p>\n<p>Midis 30 marsit dhe 16 majit 2023, ekipi k\u00ebrkimor vendosi 10 kurthe n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb varrez\u00ebn. Ata mblodh\u00ebn 3,251 insekte q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsonin 16 lloje blet\u00ebsh, brumbujsh dhe mizash. A. regularis mbizot\u00ebronte duksh\u00ebm n\u00eb mostrat e mbledhura.<\/p>\n<p>Studiuesit p\u00ebrdor\u00ebn numrin e blet\u00ebve t\u00eb kapura n\u00eb secilin kurth p\u00ebr t\u00eb llogaritur dend\u00ebsin\u00eb mesatare t\u00eb blet\u00ebve n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb varrez\u00ebn, e cila ka nj\u00eb sip\u00ebrfaqe prej af\u00ebrsisht 6,000 metrash katror\u00eb. Bazuar n\u00eb k\u00ebto p\u00ebrllogaritje, popullata totale e vler\u00ebsuar varionte nga rreth 3 milion\u00eb deri n\u00eb 8 milion\u00eb blet\u00eb, me nj\u00eb vler\u00ebsim mesatar prej 5.5 milion\u00eb.<\/p>\n<p>Kurthet zbuluan gjithashtu ndryshime n\u00eb koh\u00ebn e daljes nga toka midis meshkujve dhe femrave. Blet\u00ebt meshkuj u shfaq\u00ebn t\u00eb parat gjat\u00eb periudhave t\u00eb ngrohta n\u00eb prill, nd\u00ebrsa femrat dol\u00ebn disa dit\u00eb m\u00eb von\u00eb.<\/p>\n<p><em>\u201cMeshkujt dalin t\u00eb par\u00ebt dhe presin femrat, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb ken\u00eb mund\u00ebsit\u00eb m\u00eb t\u00eb mira p\u00ebr t\u2019u \u00e7iftuar dhe p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcjell\u00eb gjenet e tyre,\u201d<\/em><span>\u00a0<\/span>tha Hoge.<\/p>\n<p><strong>Parazit\u00ebt e blet\u00ebve dhe shqet\u00ebsimet p\u00ebr ruajtjen e tyre<\/strong><\/p>\n<p>Studimi dokumentoi gjithashtu parazitizmin e pjell\u00ebs nga blet\u00ebt nomade (ose blet\u00ebt \u201cqyqe\u201d) (Nomada imbricata). K\u00ebto blet\u00eb presin derisa femrat e A. regularis t\u00eb ken\u00eb p\u00ebrgatitur qelizat e pjell\u00ebs n\u00ebn tok\u00eb, p\u00ebrpara se t\u00eb vendosin vez\u00ebt e tyre brenda tyre.<\/p>\n<p>Pasi \u00e7elin larvat nomade, ato vrasin larvat e blet\u00ebs prit\u00ebse dhe konsumojn\u00eb polenin dhe nektarin e ruajtur, t\u00eb destinuar p\u00ebr blet\u00ebt minerare.<\/p>\n<p>P\u00ebr t\u00eb ndihmuar n\u00eb gjetjen dhe mbrojtjen e vendeve t\u00eb ngjashme t\u00eb folezimit, Danforth dhe koleg\u00ebt e tij kan\u00eb nisur nj\u00eb nism\u00eb globale t\u00eb shkenc\u00ebs qytetare, duke inkurajuar njer\u00ebzit t\u00eb raportojn\u00eb grumbullimet e blet\u00ebve q\u00eb nd\u00ebrtojn\u00eb folet\u00eb n\u00eb tok\u00eb, me t\u00eb cilat p\u00ebrballen.<\/p>\n<p><em>\u201cK\u00ebto popullata jan\u00eb t\u00eb st\u00ebrm\u00ebdha dhe kan\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr mbrojtje,\u201d<\/em><span>\u00a0<\/span>tha Danforth.<span>\u00a0<\/span><em>\u201cN\u00ebse nuk i ruajm\u00eb vendet e folezimit dhe dikush i shtron me asfalt, mund t\u00eb humbasim n\u00eb nj\u00eb \u00e7ast 5.5 milion\u00eb blet\u00eb q\u00eb jan\u00eb pjalmues t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Bashk\u00ebautor\u00ebt e studimit p\u00ebrfshinin studiuesit postdoktoral\u00eb Jordan Kueneman dhe Katherine Odanaka, student\u00ebt universitar\u00eb Steve Hoge \u201924 dhe Cassidy Dobler \u201926, si dhe teknikun e laboratorit Rachel Fordyce.<\/p>\n<p>Financimi p\u00ebr k\u00ebrkimin erdhi nga Cornell Atkinson Center for Sustainability, National Science Foundation dhe programi Federal Capacity Funds.\/ScienceDaily<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>22 Gusht 2026 Rachel Fordyce dikur kursente para duke parkuar n\u00eb East Hill Plaza t\u00eb Ithaca-s dhe duke kaluar n\u00eb k\u00ebmb\u00eb p\u00ebrmes East Lawn Cemetery, gjat\u00eb rrug\u00ebs p\u00ebr n\u00eb pun\u00eb n\u00eb nj\u00eb laborator t\u00eb entomologjis\u00eb n\u00eb Universitetin Cornell. Gjat\u00eb nj\u00eb sh\u00ebtitjeje n\u00eb pranver\u00ebn e vitit 2022, ajo vuri re di\u00e7ka t\u00eb pazakont\u00eb. Blet\u00ebt ishin kudo. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":104966,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[27,14],"tags":[],"class_list":["post-104965","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blogu-i-udhetarit","category-press-releases"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/a-e-dini-se-bletet-komunikojne-permes-nje-vallezimi-te-vecante-per-te-treguar-vendndodhjen-e-luleve.webp?fit=1536%2C1024&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p5Z6wp-riZ","jetpack-related-posts":[{"id":102286,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/ditmir-bushati-fryma-e-revoltes-nuk-do-te-shuhet\/","url_meta":{"origin":104965,"position":0},"title":"Ditmir Bushati: &#8211; Fryma e revolt\u00ebs nuk do t\u00eb shuhet","author":"Kurt Farka","date":"July 6, 2026","format":false,"excerpt":"6 Korrik 2026 Nga Ditmir Bushati E ARDHMJA \u00cbSHT\u00cb K\u00cbTU Kudo ku kam udh\u00ebtuar gjat\u00eb k\u00ebtyre jav\u00ebve p\u00ebr arsye pune, n\u00eb takime apo telefonata me miq anemban\u00eb bot\u00ebs, jam ndier krenar\u00eb p\u00ebr fjal\u00ebt e mira q\u00eb kam d\u00ebgjuar p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb. Pasqyrimi i protestave disa javore nga mediat prestigjioze nd\u00ebrkomb\u00ebtare e\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Capture-71-1.jpg?fit=1195%2C681&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Capture-71-1.jpg?fit=1195%2C681&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Capture-71-1.jpg?fit=1195%2C681&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Capture-71-1.jpg?fit=1195%2C681&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Capture-71-1.jpg?fit=1195%2C681&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":104406,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/ndahet-nga-jeta-leze-rrika-mesuesja-qe-i-dha-shpirt-brezave-dhe-jete-tradites\/","url_meta":{"origin":104965,"position":1},"title":"Ndahet nga jeta Leze Rrika, m\u00ebsuesja q\u00eb i dha shpirt brezave dhe jet\u00eb tradit\u00ebs","author":"Kurt Farka","date":"August 14, 2026","format":false,"excerpt":"14 Gusht 2026 Ka njer\u00ebz q\u00eb kalojn\u00eb n\u00ebp\u00ebr jet\u00eb dhe l\u00ebn\u00eb pas kujtime. Ka edhe njer\u00ebz q\u00eb l\u00ebn\u00eb gjurm\u00eb. Leze Rrika ishte nj\u00eb prej tyre. Pas nj\u00eb beteje me nj\u00eb s\u00ebmundje t\u00eb r\u00ebnd\u00eb, \u00ebsht\u00eb ndar\u00eb nga jeta m\u00ebsuesja, koreografja, valltarja dhe drejtuesja e p\u00ebrkushtuar e arsimit, nj\u00eb em\u00ebr i njohur\u2026","rel":"","context":"In &quot;Njoftime Shtypi&quot;","block_context":{"text":"Njoftime Shtypi","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/njoftime-shtypi\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Leze-Rrika.jpeg?fit=768%2C576&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Leze-Rrika.jpeg?fit=768%2C576&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Leze-Rrika.jpeg?fit=768%2C576&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Leze-Rrika.jpeg?fit=768%2C576&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":102235,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/bbc-jehone-protestave-masive-ne-tirane-shqiptaret-kerkojne-doreheqjen-e-edi-rames\/","url_meta":{"origin":104965,"position":2},"title":"BBC jehon\u00eb protestave masive n\u00eb Tiran\u00eb: Shqiptar\u00ebt k\u00ebrkojn\u00eb dor\u00ebheqjen e Edi Ram\u00ebs","author":"Kurt Farka","date":"July 5, 2026","format":false,"excerpt":"5 Korrok 2026 Media britanike prestigjioze BBC i ka kushtuar nj\u00eb artikull protestave masive n\u00eb Shqip\u00ebri, t\u00eb cilat k\u00ebrkojn\u00eb prej m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb muaji largimin e kryeministrit Edi Rama dhe qeveris\u00eb s\u00eb tij. Artikulli i plot\u00eb i BBC: Fillimisht protestuan kund\u00ebr flamingos, tani turma n\u00eb rrug\u00ebt posht\u00eb zyr\u00ebs s\u00eb\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Edi-Rama-2.webp?fit=1024%2C570&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Edi-Rama-2.webp?fit=1024%2C570&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Edi-Rama-2.webp?fit=1024%2C570&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Edi-Rama-2.webp?fit=1024%2C570&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":100770,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/shkencetaret-konfirmojne-kontinentin-e-tete-te-fshehur-nen-paqesor-zealandia-sfidon-harten-tradicionale-te-botes\/","url_meta":{"origin":104965,"position":3},"title":"Shkenc\u00ebtar\u00ebt konfirmojn\u00eb \u201ckontinentin e tet\u00eb\u201d t\u00eb fshehur n\u00ebn Paq\u00ebsor, Zealandia sfidon hart\u00ebn tradicionale t\u00eb bot\u00ebs","author":"Kurt Farka","date":"May 30, 2026","format":false,"excerpt":"30 Maji 2026 Nj\u00eb mas\u00eb e madhe toke e zhytur n\u00ebn Paq\u00ebsorin Jugor ka rikthyer debatin shkencor mbi ndarjen tradicionale t\u00eb kontinenteve, pasi studiuesit kan\u00eb konfirmuar se ajo plot\u00ebson kriteret p\u00ebr t\u2019u konsideruar si \u201ckontinenti i tet\u00eb\u201d i Tok\u00ebs. B\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr Zealandia-n, nj\u00eb struktur\u00eb gjeologjike gjigante q\u00eb ndodhet kryesisht\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/68648eb1-8-ipeiros-1.jpg?fit=1124%2C675&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/68648eb1-8-ipeiros-1.jpg?fit=1124%2C675&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/68648eb1-8-ipeiros-1.jpg?fit=1124%2C675&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/68648eb1-8-ipeiros-1.jpg?fit=1124%2C675&ssl=1&resize=700%2C400 2x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/68648eb1-8-ipeiros-1.jpg?fit=1124%2C675&ssl=1&resize=1050%2C600 3x"},"classes":[]},{"id":104305,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/qendra-historike-e-himares-pa-restaurim-dhe-pa-perkujdesje\/","url_meta":{"origin":104965,"position":4},"title":"Qendra Historike e Himares : -Pa restaurim dhe pa perkujdesje","author":"Kurt Farka","date":"August 12, 2026","format":false,"excerpt":"12 Gusht 2026 Qendra Historike e Himar\u00ebs ngrihet mbi nj\u00eb kod\u00ebr 240 m t\u00eb lart\u00eb. Nga verilindja dhe per\u00ebndimi gremina sh\u00ebrben si mbrojtje natyrore. Vendbanimi antik dhe mesjetar \u00ebsht\u00eb ngritur mbi nj\u00eb vendbanim t\u00eb periudh\u00ebs s\u00eb bronzit t\u00eb von\u00eb. N\u00eb periudh\u00ebn prehistorike antike e mesjetare vendbanimi ka qen\u00eb i fortifikiuar\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Qendra-Historike-e-Himares-Pamje-e-pjesshme.png?fit=1024%2C592&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Qendra-Historike-e-Himares-Pamje-e-pjesshme.png?fit=1024%2C592&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Qendra-Historike-e-Himares-Pamje-e-pjesshme.png?fit=1024%2C592&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Qendra-Historike-e-Himares-Pamje-e-pjesshme.png?fit=1024%2C592&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]},{"id":102467,"url":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/fytyrat-e-protestes-13-nga-agjentet-me-te-rrezikshem-ankohen-per-korrupsionin-sistemin-shendetesor-arsimor-te-dobet-mungesen-e-lirise-se-medias-dhe-nje-sistem-drejtesie-jofunksi\/","url_meta":{"origin":104965,"position":5},"title":"Fytyrat e protest\u00ebs: 13 nga \u201cagjent\u00ebt m\u00eb t\u00eb rreziksh\u00ebm\u201c  ankohen p\u00ebr korrupsionin, sistemin sh\u00ebndet\u00ebsor, arsimor t\u00eb dob\u00ebt, munges\u00ebn e liris\u00eb s\u00eb medias dhe nj\u00eb sistem drejt\u00ebsie jofunksional.","author":"Kurt Farka","date":"July 10, 2026","format":false,"excerpt":"10 Korrik 2026 Kryeministri Rama pretendon se protestat e p\u00ebrditshme q\u00eb po tronditin Tiran\u00ebn jan\u00eb t\u00eb gabuara ose t\u00eb manipuluara nga jasht\u00eb. BIRN bisedoi me disa nga protestuesit m\u00eb t\u00eb p\u00ebrkushtuar p\u00ebr t\u00eb m\u00ebsuar m\u00eb shum\u00eb rreth shpresave t\u00eb tyre p\u00ebr ndryshim Ajo q\u00eb nisi si nj\u00eb protest\u00eb kund\u00ebr nd\u00ebrtimit\u2026","rel":"","context":"In &quot;Blogu i Udh\u00ebtarit&quot;","block_context":{"text":"Blogu i Udh\u00ebtarit","link":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/category\/blogu-i-udhetarit\/"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/v2-cover-750x450-1.webp?fit=750%2C450&ssl=1&resize=350%2C200","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/v2-cover-750x450-1.webp?fit=750%2C450&ssl=1&resize=350%2C200 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/v2-cover-750x450-1.webp?fit=750%2C450&ssl=1&resize=525%2C300 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/v2-cover-750x450-1.webp?fit=750%2C450&ssl=1&resize=700%2C400 2x"},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104965","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=104965"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104965\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":104967,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104965\/revisions\/104967"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/104966"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=104965"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=104965"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.shqiperia.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=104965"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}